Dink, 19 Ocak 2007'de İstanbul'da, 17 yaşındaki Türk milliyetçisi Ogün Samast tarafından suikasta uğradı. Başından üç kurşunla vurulan Dink, olay yerinde hayatını kaybetti. Cinayetin ardından, katilin Türk bayrağı önünde gülümseyen polis ve jandarma görevlileriyle birlikte çektirdiği fotoğrafların ortaya çıkması Türkiye'de büyük bir skandala yol açtı; olayla ilgili çok sayıda soruşturma başlatıldı ve sorumluların bir kısmı görevden alındı. Samast, daha sonra bir Türk mahkemesi tarafından 22 yıl hapis cezasına çarptırıldı; cezaevinde 16 yıl 10 ay kaldıktan sonra, 15 Kasım 2023'te "iyi hâl" gerekçesiyle şartlı tahliye edildi. Dink'in cenazesinde yüz bini aşkın kişi suikastı protesto etmek için yürüyüş düzenleyerek "Hepimiz Ermeniyiz" ve "Hepimiz Hrant Dink'iz" sloganlarını attı. Ölümünün ardından Türk Ceza Kanunu'nun 301. maddesine yönelik eleştiriler belirgin biçimde arttı ve maddenin yürürlükten kaldırılmasına yönelik parlamento girişimleri gündeme geldi. Avrupa Koleji'nin 2007-2008 akademik yılı da onun anısına ithaf edildi.
Hrant Dink 1954 yılında Malatya’da dünyaya geldi. Babası Sivas'ın Gürün ilçesinde, annesi Gülvart ise Sivas'ın Kangal ilçesinde doğup büyümüştü. Anne ve babası 1961 yılında İstanbul'a taşınmalarının ardından boşandı. Hrant ve iki kardeşi Gedikpaşa’daki Ermeni Yetimhanesi'ne yerleştirildi.
Dink bu sırada Türkiye'de gelişmekte olan sol siyasetten etkilendi ve Türkiye Komünist Partisi/Marksist-Leninist çizgisinde siyaset yapmaya başladı. O yıllarda örgüt ile Ermeni cemaatinin ilişkilendirilmesini önlemek amacıyla ismini mahkeme kararı ile Fırat olarak değiştirdi.
Kardeşleriyle birlikte açtığı yayınevi ve kırtasiye işlerini sürdürürken eşi Rakel’le kendileri gibi Anadolu’dan gelen kimsesiz ve yoksul çocukların yetiştiği Tuzla Ermeni Kampını yönetmeye başladı. Açılışından yirmi bir yıl sonra kampa devlet el koydu. Askerliğini Denizli Piyade Alayında sekiz ay kısa dönem er olarak yaptı.
Bazı gazetelerde kitap eleştirileri ile yazı hayatına başladı. Basında çıkan yanlış haberlere gönderdiği düzeltmeler ile adı duyulmaya başladı. İstanbul Ermeni Patrikhanesi'ne, "Ermeni toplumu çok kapalı yaşıyor, kendimizi iyi anlatırsak önyargılar kırılır" diyerek bu amaçla Türkçe ve Ermenice bir gazete çıkarmayı önerdi. 5 Nisan 1996 tarihinde ilk sayısı yayınlanan Agos gazetesinin kuruculuğunu, yayın yönetmenliğini ve başyazarlığını üstlendi. Agos dışında Zaman ve BirGün gazetelerinde yazdı. Yazılarında Türkiye'deki her etnik topluluğun barış içinde yaşaması gerektiğinin altını çizen Dink aynı zamanda Ermeni cemaatinin patrikhane dışında sivil bir merkezi olması gerektiğini de söylüyordu.
Ermeni Diasporası'na 1915 olayları için soykırım kelimesini içermeyen daha yumuşak muhalefet yürütmeleri çağrısında bulundu. 2002 yılında Şanlıurfa'da verdiği bir konferansta "Ben Türk değil, Türkiyeliyim ve Ermeniyim" dediği için "Türklüğü aşağılamaktan" üç yıl yargılanarak beraat etti. 13 Şubat 2004'te yayımlanan bir makalesindeki "'Türk'ten boşalacak o zehirli kanın yerini dolduracak temiz kan, Ermeni'nin Ermenistan'la kuracağı asil damarında mevcuttur." sözleri nedeniyle 301. maddeden "Türklüğe hakaret" suçlamasıyla yargılandı ve aksi yönde verilen bilirkişi raporuna rağmen altı ay hapis cezası aldı, cezası ertelendi.
Bilirkişi raporuna göre, "Ermeni Kimliği" üst başlığı altında sekiz yazıdan oluşan yazı dizisinin "'Türk'ten Kurtulmak" başlıklı yedinci yazısında yer alan söz konusu cümle genel bağlamı içinde ele alındığında görülmektedir ki, gerçekte Hrant Dink "Ermeni kimliğinde bir ruhsal sorun olarak ifade ettiği Türk olgusunu, yani 1915'te yaşananları Ermeni kimliğinin hayati bir unsuru olarak benimseyip, tüm çabaların ve birlikteliğin bu olgu üzerine kurulmasını, 1915 olaylarını soykırım olarak dünyaya kabul ettirme çabası ve inadından kurtulmak gerektiğini söylemektedir. Sanık daha önceki yazılarında da bu anlayış ve çabayı Ermeni kimliğini kemiren bir husus, ruhsal bozukluk ve zaman kaybı olarak nitelendirmektedir. Zehirli kan olarak ifade edilen husus, Türklük ya da Türkler değil Ermeni kimliğinde yer alan, sanığın ifadesi ile hatalı anlayıştır. Tüm bu açıklamalar bir arada değerlendirildiğinde, sanığın ifadelerinin 159. maddede düzenlenen anlamda Türklüğü tahkir ve tezyif olarak nitelendirilmesi mümkün değildir."
Dink bu dava için AİHM'e başvurmaya hazırlanmaktaydı. Bunun dışında Dink'in yargılanmakta olduğu iki dava daha vardı.
Reuters'a, "Evet, 1915’te olan bir soykırımdı çünkü dört bin yıldır bu topraklarda yaşayan bir halk ve onun uygarlığı artık yok" şeklinde bir demeç verdi. Bu, 1915-1918 yılları arasında Osmanlı'da Ermeni Kırımı'ndaki olaylar konusunda Ermenidiasporasına yakın tutum sergilediğini gösterdi fakat onlardan ayrıştığı nokta şuydu: Bu iddiaların temelini oluşturan Vahakn Dadrian'ın Ermeni toplumuyla Türk toplumunun arasının açılmasından Osmanlı yönetimini sorumlu tutmasına rağmen, Hrant Dink bu durumun esas sorumlusunun Avrupa ülkeleri olduğunu iddia ediyordu.
Hrant Dink 19 Ocak 2007'de Şişli'de Halâskârgazi Caddesi üzerinde yer alan Agos merkez binasının çıkışında gerçekleştirilen silahlı saldırı sonucu öldürüldü. Katil zanlısı 17 yaşındaki Ogün Samast güvenlik kameralarından elde edilen görüntülerin yayınlanmasından sonra babası tarafından polise ihbar edilerek Samsun otogarında sivil polis ve jandarma ekipleri tarafından yakalandı. Dink 1909 yılından bu yana Türkiye'de suikast sonucu öldürülen 62. gazeteci oldu.
İstanbul 14. Ağır Ceza Mahkemesi'ndeki duruşmada suikastın 'FETÖ'nün amaçları doğrultusunda işlendiğine' hükmedildi.
15 Kasım 2023 tarihinde Dink'in katili Ogün Samast tahliye edildi.
Hrant Dink'in cenazesi 23 Ocak 2007 Salı günü Şişli'de Agos Gazetesi önünde bir törenle başladı. Cenazeye katılanlar DİSK tarafından hazırlanan Türkçe, Ermenice ve Kürtçe"Hepimiz Hrant Dink'iz, hepimiz Ermeniyiz!" yazılı dövizler taşıdı. Ayrıca topluluğun taşıdığı dövizlerin bazılarında ise Türk Ceza Kanunu 301. maddesine atfen "Katil 301" yazıyordu. Topluluk Kumkapı'ya kadar yürüdü. Burada Surp Asdvadzadzin Patriklik Kilisesi'nde yapılan dinî törenin ardından Hrant Dink Balıklı Ermeni Mezarlığı'nda toprağa verildi. Cenaze törenine kimi kaynaklara göre 40 bin, kimilerine göre ise 100 bin kişi katıldı.
Hatırası
Ölümünden bir yıl sonra Lyon Belediyesi tarafından şehirdeki bir sokağa, Diyarbakır'da da Sur Belediyesi tarafından Süryani ve Müslümanlar'ın bir arada yaşadığı bir sokağa Hrant Dink'in adının verilmesi kararlaştırıldı.
2010 yılında Kınalıada sahilindeki bir çocuk parkına Hrant Dink Çocuk Parkı ismi verildi.
Hrant Dink'in suikasta uğradığı Halâskârgazi Caddesi ile kesişen Ergenekon Caddesi'nin ismi de Hrant Dink Caddesi olarak değiştirilmek istendi fakat bu talep 8 Şubat 2010 tarihinde İstanbul Büyükşehir Belediyesi Meclis oturumunda reddedildi.
2013 yılında Malatya Belediyesi tarafından doğduğu evin bulunduğu Çavuşoğlu Mahallesi'ndeki sokağa Hrant Dink adı verilmiştir.
Ödüller
Mersin'deki Hrant Dink Barış AnıtıFransa'nın Marsilya şehrinde bulunan Hrant Dink caddesinin tabelası
2005
İnsan Hakları Derneği "Ayşe Nur Zarakolu Düşünce ve İfade Özgürlüğü Ödülü"
2006
Henri-Nannen Düşünce Özgürlüğü ve Cesur Gazetecilik Ödülü
Oxfam Novib "Pen İfade Özgürlüğü Ödülü"
Bjørnson İnsan Hakları Ödülü
2007
(IPA) Özgürlük Özel Ödülü
Ermenistan Cumhurbaşkanlığı Ödülü
Türkiye Gazeteciler Cemiyeti (TGC) "Basın Özgürlüğü 2007" Ödülü (Ragıp Zarakol ve Gülçin Çaylıgil ile birlikte)
Vahan Tekeyan Kültür Derneği Ödülü
Knights of Vartan Derneği "Yılın Adamı" Ödülü
Amerika Ermeni Meclisi (AAA) "Seçkin İnsan Ödülü"
Yılmaz Güney Festivali "Festival Özel Ödülü"
Uluslararası İspanya Gazeteciler Derneği "Uluslararası Basın Ödülü"
PEN Uluslararası Yazarlar Birliği "Hermann-Kesten Madalyası" (Hrant Dink ve AGOS gazetesine)
ATİK - YDG 17. Gençlik Kültür Sanat Festivali "Jüri Özel Ödülü"
PAN Austria "İnsan Hakları Ödülü"
IPI "Dünya Basın Özgürlüğü Kahramanı Ödülü"
Marsilya "Uluslararası Özgür İfade Ödülü" (Anna Politovskaya ile birlikte)
2008
AASSSG "Üstün Başarı Ödülü"
Fordham Üniversitesi "İnsan Hakları Savunuculuğu Ödülü"
2010
Padova Belediyesi "Doğruluk Ödülü"
Johann-Philipp-Palm Vakfı İfade Özgürlüğü ve Basın Ödülü
↑Mahoney, Robert (15 Haziran 2006). "Bad blood in Turkey"(PDF). Dangerous Assignments Spring-Summer 2006. Committee to Protect Journalists. ss.26-28. 3 Temmuz 2017 tarihinde kaynağından(PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Ocak 2007.
