Kano polo

BirlikUluslararası Kano Federasyonu
Özellikleri
EkipmanSu topu, can yeleği, kask ve yüz koruması, kale, kano polo kayık, kürek, su geçirmez etek
2013 Avrupa Kano Polo Şampiyonası'nda İtalya millî takımının ısınma anı

Kano polo, oyuncular ve taraftarlar arasında bilinen adıyla kayak polo veya sadece polo, kürek sporunun rekabetçi disiplinlerinden biridir. Top kontrolü becerilerini temaslı bir takım oyununa entegre eder; bu oyunda grup taktikleri ve pozisyon oyunu, bireysel hız ve kondisyon kadar önemlidir.

Her takım, sahada beş oyuncu (ve en fazla üç yedek) bulundurur ve rakip kaleye gol atmaya çalışır. Kaleler suyun iki metre üzerinde asılıdır. Top, oyuncular arasında elle atılabilir veya kürekle fırlatılarak pas verilebilir ve kaleye şut çekilebilir. Oyun sahası, 35 metreye 23 metre ölçülerinde olacak şekilde yüzme havuzlarında veya düz su alanlarında kurulabilir.

Kanolar, polo için özel olarak tasarlanmış olup, tipik kanolardan daha hızlı ve hafiftir. Kürekler de daha hafif olup çekiş gücü ve top kontrolü amacıyla yuvarlatılmış bıçaklara sahiptir. Güvenlik için burun ve kıç tamponları, vücut koruması, kask ve yüz koruması zorunludur.

Tarihçe

Kano polo, 19. yüzyılın sonlarında Büyük Britanya'da ortaya çıktı. Punch dergisi 1875 yılında "Denizde Polo" başlıklı bir resim yayımladı. Modern spor ise 1970 yılında Londra'daki Crystal Palace Ulusal Spor Merkezi'nde düzenlenen Ulusal Kano Sergisi'ndeki gösteri müsabakasında doğdu.

Crystal Palace etkinliğinde oluşan ilgi üzerine, Britanya Kano Birliği bünyesinde ilk Ulusal Kano Polo alt komitesi kuruldu. Bu komite, oyunun modern çerçevesini geliştirdi. Ulusal Şampiyonalar her yıl Ulusal Kano Sergisi'nde düzenlendi ve bu faaliyet, Kano Polo'nun 1987 yılında Duisburg, Almanya’daki gösteri oyunlarına dahil edilmesine yol açtı.

Hindistan’da Kano polo, Keşmir Üniversitesi tarafından 2008 yılında Srinagar’da başlatıldı. Üniversitenin su sporları antrenörü Muhammed Yusuf, Nigeen Gölü üzerinde Keşmir Üniversitesi ile İslamia Koleji arasında tanıtım amaçlı bir maç düzenledi.

Özellikler

Oyun günümüzde, üzerinde yerleşim bulunan tüm kıtalarda, pek çok ülkede hem eğlence amaçlı hem de ciddi bir spor olarak oynanmaktadır. Dünya Şampiyonası her iki yılda bir düzenlenir; Avrupa, Asya, Afrika ve Pan Amerika kıtasal şampiyonaları ise Dünya Şampiyonası'nın yapılmadığı yıllarda her yıl gerçekleştirilir. Uluslararası düzeyde spor, kano sporunun disiplinlerinden biri olarak Uluslararası Kano Federasyonu’nun Kano Polo komitesi tarafından organize edilir.

2010 yılında Lahti, Finlandiya’da düzenlenen Finlandiya Kano Polo Şampiyonası
2004 yılında River Cam, İngiltere’de antrenman
2022 yılında Belfast’ta düzenlenen Gençler Dünya Şampiyonası

Oyun genellikle su topu, basketbol ve kano sporlarının bir kombinasyonu olarak tanımlanır. Oyunun taktikleri ve oynanışı, basketbol veya su topuna benzer, ancak buna ek olarak botların getirdiği karmaşıklık vardır; botlar, topu elinde bulunduran rakip oyuncuya müdahale etmek veya kale önünde 6 metrelik alan içinde pozisyon mücadelesi yapmak için kullanılabilir.

Hakemler

İki hakem bulunur (her yan çizgide birer tane) ve bunlar teknede değil, karada görev yapar. Skor, sayı hakemi tarafından tutulur; zaman hakemi ise oyun süresini ve oyuncu oyundan çıkarma sürelerini takip eder. Kale çizgileri iki çizgi hakemi tarafından kontrol edilir. Oyun başlamadan önce, denetçiler tüm ekipmanların yönetmeliklere uygunluğunu kontrol eder.

Saha

Kano polo, ya kapalı alanlarda yüzme havuzlarında ya da açık havada, 35 metreye 23 metre ölçülerinde olması gereken bir sahada oynanır. Saha sınırları ideal olarak yüzer halatlarla (yüzme kulvarlarındaki şeritlere benzer) belirlenir; ancak daha küçük alanlarda havuz kenarları sıklıkla sınır olarak kullanılır.

Her kalenin önünde yaklaşık 6 metrelik bir alan "Bölge" olarak tanımlanabilir. Bu alan, savunma oyuncularının hücum oyuncularına karşı kale savunması oluşturduğu yerdir.

Süre

Oyun, resmi olarak iki 7 ila 10 dakikalık devreden oluşan, toplam 14 ila 20 dakika süren bir maç şeklinde oynanır. Devre arası 1 ila 3 dakika sürer ve bu sürede takımlar saha değiştirir. Her devre, hakemin topu sahanın ortasına atmasıyla başlar; her takım kendi kale çizgisi üzerinde sıralanır ve birer oyuncu topu kapmak için hızla öne çıkar.

Şut saati

Oyunu hızlandırmak için şut saati kullanılabilir. Hücum eden takım, kaleye şut çekmek için 60 saniyeye sahiptir; aksi hâlde topun kontrolü rakip takıma geçer. Şut saati, top rakip takım tarafından kapıldığında veya hücum eden takım topu kaybettiğinde sıfırlanır. Şut saati kuralı yakın zamanda eklenmiş olup, ekipmanın pahalı ve karmaşık olması nedeniyle her yerde kullanılmamaktadır.

Taktikler

Birbirinden farklı varyasyonlara sahip çeşitli hücum ve savunma taktikleri vardır.

Hücum

  • Aşırı yükleme (Overload): 1 veya 2 oyuncu, bölgenin bir tarafına hücum ederek savunma oyuncularını birbirine yaklaştırır ve böylece 3. bir oyuncunun yeni oluşan boşluğa hızla girip, 4. oyuncudan pas alarak doğrudan kaleye şut çekmesi için alan yaratır.
  • Kutu oyuncu (Box player): Bir oyuncu kendisini doğrudan kalenin altına, kalecinin yanına konumlandırır. Amaç, bu pozisyonda kalarak hızlı bir pas almak ve kısa, doğrudan bir şut çekmek ya da savunmayı yarma fırsatı bulan başka bir oyuncuya pas vermektir.
  • Yıldız (Star): Oyuncular, bölgenin çevresine dizilir ve sırayla hızla içeri girerler. Savunma oyuncuları, hızla giren her oyuncuyu engellemeye çalışırken hücum eden takım topu sürekli dolaştırır. Doğru yapıldığında 5. oyuncu bölgeye boş şekilde girer, 4. oyuncudan pası alır ve doğrudan şut çeker.

Savunma

  • 3–1: Üç oyuncu, kalecinin önünde bir sıra oluşturur; biri ortada, diğer ikisi yanlarda durur. Bu diziliş, hem kenarları hem de ortayı koruyarak sağlam bir savunma hattı oluşturur. Kalan bir oyuncu, topu baskılamak ve savunma hattındaki boşluklara koşu yapan oyuncuları engellemek için bölgenin üst kısmında devriye gezer.
  • 2–2: İki oyuncu, kalecinin önünde ve yanlarında konumlanarak kenardan gelen hücumları engeller. Diğer iki oyuncu daha ileride, ortalara doğru yerleşerek bölgeye koşu yapan oyuncuları durdurmaya ve hücum edenleri baskı altına almaya çalışır. Yukarıdan bakıldığında, bu diziliş bir yılbaşı ağacı formasyonuna benzer. Amaç, hücum eden takımı uzun şutlara zorlamak ve hataya sürükleyerek topu kazanmaktır.
  • Beş dışarıda (Five out): Kaleci dahil tüm oyuncular, bir rakip oyuncuyu marke eder ve top ile her pası baskılar, hata yapmaya zorlar ya da topu kapmaya çalışır.

Fauller

Kuralların çoğu, oyuncuların güvenliğini sağlamak veya oyunu hızlı ve izlenebilir tutmak amacıyla hazırlanmıştır.

Ekipman

Su topu topları: eski (solda) ve yeni tasarımlar.

Kano polosu oynamak için özel ekipmanlar gereklidir. Gerekli malzemeler şunlardır:

Kaynakça

  1. ↑ "History". ICF - Planet Canoe (İngilizce). 13 Ocak 2021. 16 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Temmuz 2022.
  2. ↑ Beasley, Ian (2009). "Boat, Paddle and Ball: a short history of canoe polo" (PDF). 2 Haziran 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 2 Mayıs 2016.
  3. ↑ ICF saha diyagramı. canoeicf.com 3 Aralık 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  4. ↑ ICF Kuralları 18 Ekim 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. canoeicf.com

Dış bağlantılar

Wikimedia Commons'ta Kano polo ile ilgili ortam dosyaları mevcuttur.