Lusitanik

Lusitanik / Yahudi Portekizcesi
Judeu-Português
Ana dili olanlarHollanda, İngiltere, Kuzey Amerika
Konuşan sayısı< 2000  (tarih gerekli)
Dil ailesi
Varsayılan
  • Lusitanik / Yahudi Portekizcesi
Yazı sistemiİbrani, Latin
Dil kodları
ISO 639-3–

Lusitanik (veya Yahudi Portekizcesi) Portekiz Yahudilerinin konuştuğu nesli tehlike altında olan bir dildir.

Tanımı

Yahudi Portekizcesi 16. yüzyıla kadar Portekiz'deki Yahudiler'in ve diğer topraklardaki Portekiz asıllı Yahudiler'in anadiliydi. Metinlerinde bazen İbrani alfabesi bazen de Latin alfabesi kullanılır.

İspanyol Yahudileri ile karşılıklı evlilikler sonucu Ladino diline Portekizceden kelimeler girdi. İspanyol Yahudileri'nin aksine Portekiz Yahudileri ülkelerinden kovulmayıp din değiştirmeye zorlandılar. 1497'de Kral 1. Manuel'in fermanıyla topluca vaftiz edildiler. Bu yüzden Yahudiler Hristiyan görünüp gizlice Yahudilikler'ine devam ettiler ve bunlara morrano dendi. 1536'da Portekiz'de Engizisyonlar başlayınca Fransa, Hollanda (özellikle Amsterdam), Kuzey Almanya (özellikle Hamburg), İngiltere'ye ve Amerika'ya göç ettiler.

Portekiz'de 19.yy'a kadar hayatta kalmayı başarmış bu dilin Papiamento ve Saramaccan dilleri üzerinde etkisi oldu.

Özellikleri

İbranice'den etkileşim

LusitanikİbraniceTürkçe
cadoskodeşkutsal
esnoga(Yunanca)sinagog
jessibayeşivadini okul
massómatzahhamursuz ekmek
misvámitzvahsevap/dini görev
rosroşbaş
rassimraşimbaşlar
rossanároş haşanahYahudilikte yeni yıl (Roşaşana)
sabáŞabatCumartesi
sedacátzedakahsadaka
queilákehilacemaat
quiduskidduşKiduş
tebátevahsinagoglarda duaların okunduğu platform
Yahudi dilleri

Ladino'dan etkileşim

LusitanikPortekizceLadinoTürkçe
ayháayvar
DioDeus (arch. Deo)DioTanrı
manimmãosmanoseller

Eski Portkizce'den kalan

LusitanikModern PortekizceTürkçe
alguaalgumaherhangi
angoraagoraşimdi
apartarsepararayır (ıl)mak
ayndaaindahenüz
dousdoisiki

Dış bağlantılar