Kentaur

Malmaison'da bronz bir sentor heykeli
İki dişi sentor

Kentaur (Yunanca: Κένταυρος, Kéntauros) ya da Sentor, Yunan mitolojisinde yarı insan yarı at görünümlü yaratıklardır.

Yunan Mitolojisi'nde Sentor

Yunan mitolojisinde yarı insan ve yarı at bedenli düşsel varlıktır. Kentaur Gandharvarlar gibi, Hint-Avrupa kültürlerine özgü olan, bulutlar ve dağlardan gelen sularla ilgili cinle aynı köktendir. Yunanlara göre kentaurlar (sentorlar) İksion'un oğullarıydı. Homeros'a göre ise Tesalya'da yaşayan karşı koyulmaz bir güce sahip olan vahşi bir kavimdir. Genellikle kaba ve kötü yaratıklar olarak bilinirler. Efsaneye göre, Hippodameia ile evlenirken Lapithai kralı Pirithoos, onları düğününe çağırmış, şölenin ortasında kentaurlar nişanlı kızı kaçırmak ve oradaki kızların ırzına geçmek istemişlerdir.

Efsaneler

Sentor efsanesi at sırtında savaşa giden savaşçılardan gelmektedir. Sentorun sureti görenlere çok farklı ve ürkütücü gelmektedir. İnkalar'ın, Pizarro ve adamları 1533'te at üstünde geldiklerinde yanılmış olmaları muhtemeldir. Çünkü inandıkları at ve insan birleşimi canlının gerçek olduğu fikri onları o sırada çok korkutmuştur. Sentorların var olup olmadığı ile ilgili tartışmalarda varlığı yönündeki en önemli kanıt yine Yunan kaynaklarından gelmektedir. Sentorların Türkler olduğu konusunda bir dizi araştırmalar yapılmıştır. Mitolojik efsanelerin anlatıldığı dönemde atın evcilleştirilmesi ve hakimiyeti konusunda Orta Asya halkları oldukça üstünlerdi, Türklerin Orta Asya'dan Batı'ya gerçekleştirdikleri seferlerde bu yakıştırmaları haiz olmuşlardır. Türklerin olağanüstü at binme yeteneklerinin yanında at binerken kılıç kullanma, isabetli ok atma yetenekleri bunun sebeplerindendir. Atın hızlı hareketi sırasında at kafasını mümkün olduğunca öne eğer, uzaktan sadece atın bacakları ve üzerinde savaşan er görünürdü. Bu da mitolojide sentorların doğuşunda etken olmuştu, Yunan mitolojisinde sentorlar savaşçı, savaş yetenekleri gelişmiş, güçlü yaratıklar olarak tasvir edilmiştir.

Bilinen Sentorlar

Laurent Marqueste tarafından 1892 yılında yapılan heykel, sentorun bir nemf'i kaçırışını tasvir etmektedir, Tuileries, Paris.

Sentorlar arasında en ünlüleri Nessos, Hiron, Folos, Evritiyon'dır. Hepsi Herakles hikâyelerinde geçmektedir. İleos ve Roitos ise, tanrıça Atalanta'ya saldırı girişimi sırasında Meleager tarafından yok edilmişlerdir.

Modern edebiyatta sentorlar

Sentorları modern zamanlarda birçok yerde görmek mümkündür. Örneğin; Narnia Günlükleri (ve film uyarlaması Narnia Günlükleri: Aslan, Cadı ve Dolap), Zeyna: Savaşçı Prenses, Titan triloji, Harry Potter. Bunlara ek olarak Shakespeare'in Yanlışlıklar Komedyası. Percy Jackson Ve Olimposlular Şimşek Hırsızı eserinde Centaur Inn bir otel adıdır.

Oyun karakteri olarak

Knight Online Oyununda da Centaur Adı Geçmektedir

Ayrıca Percy Jackson ve Olimposlular: Şimşek Hırsızı filminde karşımıza Kheiron veya Chiron olarak çıkmaktadır.

Ayrıca bakınız

Tıpkı sentorlarda olduğu gibi Yunan mitolojisindeki diğer melez canlılar Helenik kültür ile Arkaik ve non-Helenik kültür arasında eşiksel bağlantı sağlar.

Kaynakça

  1. ↑ Anderson, Maggie (26 Ağustos 2004). "Library hails centaur's 10th anniversary". 97 (7 or 8). 20 Eylül 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi21 Eylül 2006.

Dış bağlantılar