TOTEM deneyi

Büyük Hadron Çarpıştırıcısı
(LHC)
LHC deneylerinin ve ön hızlandırıcıların planı.
LHC deneyleri
ATLASA Toroidal LHC ApparatuS
CMSCompact Muon Solenoid
LHCbLHC-beauty
ALICEA Large Ion Collider Experiment
TOTEMTOTal Elastic and diffractive cross section Measurement
LHCfLHC-forward
MoEDALMonopole and Exotics Detector At the LHC
FASERForwArd Search ExpeRiment
SNDScattering and Neutrino Detector
LHC ön hızlandırıcılar
p ve PbProtonlar (Linac 4) ve kurşun (Linac 3) için doğrusal hızlandırıcılar
(İşaretlenmemiş)Proton Synchrotron Booster
PSProton Synchrotron
SPSSuper Proton Synchrotron

TOTEM deneyi (İngilizce: TOTal Elastic and diffractive cross section Measurement; Türkçe: Toplam Elastik ve Difraktif Tesir Kesiti Ölçümü), CERN'deki Büyük Hadron Çarpıştırıcısı'nda yer alan dokuz parçacık dedektörü deneyinden biridir. Diğer sekiz deney şunlardır: ATLAS, ALICE, CMS, LHCb, LHCf, MoEDAL, FASER ve SND@LHC. CMS deneyi ile aynı etkileşim noktasını paylaşır. Dedektör; toplam tesir kesiti, elastik saçılma ve kırınım (difraksiyon) süreçlerinin ölçülmesini amaçlamaktadır. Dedektörün temel aygıtı Roman pot (Roma potası) olarak adlandırılır.

Aralık 2020'de D0 ve TOTEM İşbirlikleri, tamamen veriye dayalı bir yaklaşımla ortaya konan odderon keşfini CERN ve Fermilab onaylı bir ön baskı makalesiyle kamuoyuna duyurmuştur. Bu çalışma daha sonra Physical Review Letters dergisinde yayımlanmıştır. Bu deneysel gözlemde, difraktif minimum ve maksimum bölgesindeki TOTEM proton-proton verileri 13, 8, 7 ve 2,76 TeV enerjilerinden 1,96 TeV'e ekstrapole edilmiş ve aynı t-aralığında 1,96 TeV'deki D0 verileriyle karşılaştırılarak 3,4 σ değerinde bir odderon istatistiksel anlamlılığı elde edilmiştir. Bu sonuç, küçük saçılma açılarında 3,4 - 4,6 σ değerini veren 13 TeV'lik TOTEM deneysel verileriyle birleştirildiğinde, birleşik istatistiksel anlamlılık en az 5,2 σ düzeyine ulaşmıştır.

Büyük Hadron Çarpıştırıcısı (LHC) tünelindeki TOTEM deneyi
TOTEM deneyine ait bir Roman pot (Roma potası) ölçüm düzeneği

Ayrıca bakınız

Kaynakça

  1. ↑ Abazov, V. M.; ve diğerleri. (4 Ağustos 2021). "Odderon Exchange from Elastic Scattering Differences between pp and ppbar Data at 1.96 TeV and from pp Forward Scattering Measurements". Physical Review Letters. 127 (6): 062003. arXiv:2012.03981 Özgürce erişilebilir. Bibcode:2021PhRvL.127f2003A. doi:10.1103/PhysRevLett.127.062003. PMID 34420329.
  2. ↑ "Odderon discovered". CERN Courier (İngilizce). 9 Mart 2021. 2 Ağustos 2026 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Temmuz 2026.

Konuyla ilgili yayınlar

Dış bağlantılar