| Tallinn | |
|---|---|
Tallinn'in Estonya'daki konumu | |
Koordinatlar: 59°26′14″N 24°44′42″E / 59.4372°K 24.745°D | |
| Ülke | |
| İl | Harju |
| Belediye | Tallinn |
| Kuruluş tarihi | 1154 |
| Alt idari birimler | |
| İdare | |
| • Belediye başkanı | Peeter Raudsepp |
| Yüzölçümü | |
| • Kent | 159,2 km² (614 mil²) |
| Rakım | 9 m |
| Nüfus (2020) | |
| • Başkent | 445.259 |
| • Kent yoğunluğu | 2.800/km² (7.000/mil²) |
| Zaman dilimi | UTC+02.00 (DAS) |
| • Yaz (YSU) | UTC+03.00 (DAYS) |
| Posta kodu | 10000 |
| Alan kodu | 01 |
| Plaka kodu | ZG |
Resmî site tallinn.ee | |
| Konum | |
| Kriter | Kültürel: ii, iv |
| Referans | 822 |
| Tescil | 1997 (21. oturum) |
| Bölge | Avrupa ve Kuzey Amerika |
Tallinn, Estonya'nın başkenti ve en kalabalık şehridir. Estonya'nın kuzeyinde, Baltık Denizi'nin Finlandiya Körfezi kıyısında bir koyda yer alan şehrin nüfusu 2026 yılı itibarıyla 452.563'tür ve idari olarak Harju İlçesi'ndedir. 2024 yılı itibarıyla Tallinn metropol alanının nüfusu 646.315 olarak tahmin edilmektedir. Tallinn, Estonya'nın ana hükümet, finans, sanayi ve kültür merkezidir. Ülkenin ikinci büyük şehri Tartu'nun 187 kilometre (116 mil) kuzeybatısında, ancak Finlandiya'nın Helsinki şehrinin sadece 80 kilometre (50 mil) güneyinde yer almaktadır. Ayrıca Rusya'nın Saint Petersburg şehrinin 320 kilometre (200 mil) batısında, Letonya'nın Riga şehrinin 300 kilometre (190 mil) kuzeyinde ve İsveç'in Stockholm şehrinin 380 kilometre (240 mil) doğusundadır. 13. yüzyıldan 20. yüzyılın ilk yarısına kadar Tallinn, dünyanın büyük bir bölümünde diğer tarihi adı olan Reval'in çeşitli varyantlarıyla biliniyordu.
Reval (Tallinn), 1248'de Lübeck şehir haklarını aldı; ancak bölgedeki insan yerleşimine dair en eski kanıtlar neredeyse 5.000 yıl öncesine dayanmaktadır. Günümüz Tallinn ve kuzey Estonya'nın Orta Çağ yerli halkı, 13. yüzyılda papalığın onayladığı Kuzey Haçlı Seferleri sırasında Hristiyanlaştırılan Avrupa'daki son "pagan" halklar arasındaydı.
Bölgeye ilişkin ilk kayıtlı hak iddiası, Kral II. Valdemar önderliğinde 1219'da yapılan başarılı bir baskından sonra Danimarka tarafından yapıldı ve bunu İskandinav ve Cermen hükümdarlarının dönüşümlü olarak yönetimi izledi. Denize yakın stratejik konumu nedeniyle limanı, özellikle 14. ila 16. yüzyıllar arasında, Hansa Birliği'nin en kuzeydeki üye şehri olarak Tallinn'in önem kazandığı dönemde önemli bir ticaret merkezi haline geldi. Tallinn Eski Şehri, Avrupa'nın en iyi korunmuş Orta Çağ şehirlerinden biridir ve UNESCO Dünya Mirası Listesi'nde yer almaktadır.
2012 yılında Tallinn, Avrupa'daki tüm başkentler ve büyük şehirler arasında (kişi başına) en yüksek sayıda yeni kurulan şirkete sahipti. Tallinn, Bolt ve Skype dahil olmak üzere birçok uluslararası yüksek teknoloji şirketinin doğum yeridir. Şehir, Avrupa Birliği'nin BT ajansının genel merkezine ve NATO Siber Savunma Mükemmeliyet Merkezi'ne ev sahipliği yapmaktadır. 2007 yılında Tallinn, dünyanın en iyi 10 dijital şehri arasında listelendi ve 2022 yılında Tallinn, "geleceğin orta ölçekli Avrupa şehirleri" arasında ilk 10'da yer aldı.

Kentin tarihteki diğer isimleri Kolõvan, Lindanise, Lindanisa (Lindanäs) ve "Reval" türevleridir (Revalya, Revel, Revelin). Tallinn kelimesinin tam olarak nereden geldiği bilinmese de kelime kökeni olarak "Taani-linn" (Danimarkalılar'ın Kenti) veya "talu linn" (çiftçi kenti) olduğu muhtemeldir. Tallinn ismi, 1918 yılında Estonya bağımsızlığını kazandıktan sonra resmi olarak kabul edilmiştir. 1918 öncesi ise kentin adı Reval'di. Şehir, Turku ile birlikte 2011 Avrupa Kültür Başkenti seçilmiştir.
Tallinn'in tarihi yerleri üç bölüme ayrılır:
Tallinn'in tarihi sayısız işgaller ve saldırılarla doludur. En son II. Dünya Savaşı sırasında ağır bombardıman altında kalan kentin tarihi bölümü ayakta durmayı başarmıştır. Nazi Almanyası döneminde Stalag 381 burada inşa edilmiştir. Tallinn 1997'de Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO) tarafından Dünya Mirası listesine eklenmiştir.
15. yüzyılda inşa edilen 159 metre yüksekliğindeki gotik mimarisiyle Aziz Olaf Kilisesi, Avrupa'daki uzun yapıydı. Yangınlar yüzünden, kilisenin tekrar restore edilmiş olmasına karşın, yapının bugünkü boyu 123 metreye inmiştir.
| Tallinn'in semtleri | |||
|---|---|---|---|
| Semtler | Alan | Nüfus | Mahalleler (asumid) |
| Haabersti | 18,6 km² | 35,000 | Astangu · Haabersti · Kakumäe · Mäeküla · Mustjõe · Õismäe · Pikaliiva · Rocca al Mare · Tiskre · Väike-Õismäe · Veskimetsa · Vismeistri |
| Kesklinn (merkez) | 28.0 km² | 34,985 | Aegna · Juhkentali · Kadriorg · Kassisaba · Keldrimäe · Kitseküla · Kompassi · Luite · Maakri · Mõigu · Raua · Sadama · Sibulaküla · Südalinn · Tatari · Tõnismäe · Torupilli · Ülemistejärve · Uus Maailm · Vanalinn · Veerenni |
| Kristiine | 9,4 km² | 27,531 | Järve · Lilleküla · Tondi |
| Lasnamäe | 30,0 km² | 108,644 | Katleri · Kurepõllu · Kuristiku · Laagna · Loopealse · Mustakivi · Pae · Paevälja · Priisle · Seli · Sikupilli · Sõjamäe · Tondiraba · Ülemiste · Uuslinn · Väo |
| Mustamäe | 8,0 km² | 62,219 | Kadaka · Mustamäe · Sääse · Siili |
| Nõmme | 28,0 km² | 35,043 | Hiiu · Kivimäe · Laagri · Liiva · Männiku · Nõmme · Pääsküla · Rahumäe · Raudalu · Vana-Mustamäe |
| Pirita | 18,7 km² | 8,507 | Iru · Kloostrimetsa · Kose · Laiaküla · Lepiku · Maarjamäe · Mähe · Merivälja · Pirita |
| Põhja-Tallinn (norte de Tallin) | 17,3 km² | 52,573 | Kalamaja · Karjamaa · Kelmiküla · Kopli · Merimetsa · Paljassaare · Pelgulinn · Pelguranna · Sitsi |
Tallinn'deki üniversitesiter:
1980 Olimpiyatları yelkenli kayık yarışmaları Tallinn'de yapıldı. Kent merkezinde birçok bina, olimpik otel, postane ve yelkencilik merkezi olimpiyatlar zamanında yapıldı.

Tallinn nüfusu 2024 yılı sayımına göre 1.366.491'dir.
Nüfus değişimi
Tallinn garından Tartu, Pärnu, Narva, Riga, Moskova ve St. Petersburg'a tren hatları mevcuttur. Ayrıca otobüs ile ülkedeki diğer kentlere de ulaşım mümkündür. Tallinn, Baltica Otobanı ile Polonya'ya bağlanmıştır.
Tallinn'den yapılan başlıca feribot seferleri:
Tallinn Estonya'nın Harjumaa bölgesinde yer alır.
Tallinn'in en büyük gölü Ülemiste'dir. Bu göl aynı zamanda kentin içme suyu ihtiyacını karşılar.
Wikimedia Commons'ta Tallinn ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur.