Vaalbara

Günümüzde Vaalbara
Kaapvaal ve Pilbara kratonlarının günümüzdeki konumları

Vaalbara, günümüzde Güney Afrika'nın doğusunda yer alan Kaapvaal Kratonu ile Batı Avustralya'nın kuzeybatısında bulunan Pilbara Kratonu'ndan oluştuğu varsayılan Arkeen devrine ait bir süperkıtadır. Kıtanın adı, E. S. Cheney tarafından her iki kratonun adının son dört harfi birleştirilerek türetilmiştir. Her iki kraton da 3,6 ila 2,7 milyar yıl öncesine tarihlenen kıtasal kabuktan meydana gelmektedir. Bu zaman aralığı, Vaalbara'yı Dünya'nın bilinen en eski süperkıtalarından biri yapmaktadır.

Yaşamın kökeni

Pilbara ve Kaapvaal kratonları, iyi korunmuş Arkeen devri mikrofosillerini barındırır. Yapılan sondaj çalışmaları, hem Afrika'da hem de Avustralya'da Arkeen devrinden kalma mikrobiyal yaşam ve fotosentez izlerini ortaya çıkarmıştır.

Erken yaşam formlarının gerçekleştirdiği fotosenteze dair genel kabul gören en eski kanıtlar, Pilbara Kratonu'ndaki 2,7 milyar yıllık şeyllerde bulunan moleküler fosillerdir. Bu fosiller ökaryotların ve siyanobakterilerin izleri olarak yorumlanmıştır. Bununla birlikte bazı bilim insanları bu biyolojik belirteçlerin kayaçlara daha sonradan sızdığını öne sürerek fosilleri 2,15 ila 1,68 milyar yıl öncesine tarihlendirmektedir.

Öne sürülen bu daha yakın zaman aralığı, ökaryotların son ortak atasını 1,8 ila 1,7 milyar yıl öncesine yerleştiren moleküler saat tahminleriyle de örtüşmektedir. Pilbara fosilleri erken ökaryotlara ait izlerse, günümüz grupları ortaya çıkmadan önce soyları tükenmiş toplulukları temsil ediyor olabilir.

Kaynakça

  1. ↑ Cheney, E. S. (1996). "Projection of a new supercontinent". Precambrian Research. 80 (3–4): 209-223. doi:10.1016/S0301-9268(96)00020-0.
  2. ↑ Zegers, T. E.; de Wit, M. J.; Dann, J.; White, S. H. (1998). "Vaalbara, Earth's oldest assembled continent? A combined structural, geochronological, and palaeomagnetic test". Terra Nova. 10 (5): 250-259. doi:10.1046/j.1365-3121.1998.00199.x.
  3. ↑ Philippot, P.; Van Kranendonk, M.; Van Zuilen, M.; Lepot, K. (2009). "Early traces of life". Comptes Rendus Palevol. 8 (7): 641-663. doi:10.1016/j.crpv.2009.04.004.
  4. ↑ Waldbauer, J. R.; Sherman, L. S.; Sumner, D. Y.; Summons, R. E. (2009). "Late Archean molecular fossils from the Transvaal Supergroup". Precambrian Research. 169 (1–4): 28-47. doi:10.1016/j.precamres.2008.10.012.
  5. ↑ Rasmussen, B.; Fletcher, I. R.; Brocks, J. J.; Kilburn, M. R. (2008). "Reassessing the first appearance of eukaryotes and cyanobacteria". Nature. 455 (7216): 1101-1104. doi:10.1038/nature07381.
  6. ↑ Parfrey, L. W.; Lahr, D. J.; Knoll, A. H.; Katz, L. A. (2011). "Estimating the timing of early eukaryotic diversification with multigene molecular clocks". Proceedings of the National Academy of Sciences. 108 (33): 13624-13629. doi:10.1073/pnas.1110633108.