Volvasyon

Volvasyon sergileyen bir kırkayak

Volvasyon (Latince'de "yuvarlanmak" anlamına gelen volvere kelimesinden gelir) bazı hayvanların vücudunu bir top haline getirerek ve yırtıcılara sadece derisinin en sert kısımlarını veya dikenlerini göstererek sergilediği bir savunma davranışıdır.

Sahip canlılar

Pangolinler, kirpiler, kırkayaklar ve Tolypeutes cinsindeki armadillolar bu yeteneğe sahiptir. Toprak solucanları aşırı sıcaklık veya kuraklık dönemlerinde bu davranışı sergileyebilir. Tespih kırkayaklarında volvasyon hem dış tehditlere hem de susuz kalmaya karşı bir koruma mekanizmasıdır. Polydesmida takımındaki kırkayakların en az sekiz familyasının tam volvasyon yaparak spiral şekli alabildiği bilinmektedir. Bunlar "oniskoid" yani tahta biti benzeri olarak tanımlanır. Pauropoda familyası Sphaeropauropodidae ise kendini sıkı bir küre haline getirebilme yeteneğine sahiptir. Armadillidae familyasındaki tahta bitleri sadece savunma amacıyla değil, aynı zamanda dinlenirken veya uyurken nemi korumak için de kendilerini “hap” şeklinde kıvrırlar; çünkü pseudotrakea'larını (“solungaçlarını”) nemli tutmaları gerekir. Volvasyon yeraltında yaşayan isopodlar arasında yaygındır, ancak yalnızca Caecosphaeroma burgundum dışarıya doğru hiçbir boşluk olmadan hava geçirmez bir küre haline gelebilir. Kitonlar da bu yeteneğe sahip ancak elde edilen kanıtlar, bu davranışı avcılardan korunmak için değil, daha çok bir hareket biçimi olarak kullandıklarını göstermektedir.

Kaynakça

  1. 1 2 Sigwart JD, Vermeij GJ, Hoyer P (October 2019). 20190429"Why do chitons curl into a ball?". Biology Letters. 15 (10). doi:10.1098/rsbl.2019.0429. PMC 6832185 Özgürce erişilebilir. PMID 31573429.
  2. ↑ "VOLVATION: Définition de VOLVATION" (Fransızca). National Centre for Textual and Lexical Resources [fr]. 6 Haziran 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Nisan 2020..
  3. ↑ Gobat JM, Aragno M, Matthey W (2010). Le sol vivant: bases de pédologie, biologie des sols (Fransızca). 14 de Gérer l'environnement. PPUR Presses polytechniques. s. 817. ISBN 978-2-88074-718-3. Erişim tarihi: 24 Nisan 2020.
  4. ↑ Golovatch, Sergei I. (1 Ağustos 2003). "A review of the volvatory Polydesmida, with special reference to the patterns of volvation (Diplopoda)". African Invertebrates. 44 (1). ss. 39-60. hdl:10520/EJC84515.
  5. ↑ Minelli, Alessandro (2011). The Myriapoda: Treatise on Zoology - Anatomy, Taxonomy, Biology. 1st. Leiden: BRILL. ISBN 978-90-04-18826-6.
  6. ↑ Marvillet C (1976). "Les adaptations à la volvation du squelette externe de la tête chez Caecosphaeroma burgundum Dollfus, Crustacé Isopode des eaux souterraines". International Journal of Speleology. 8 (4). ss. 331-358. Bibcode:1976IJSpe...8..331M. doi:10.5038/1827-806X.8.4.3 Özgürce erişilebilir. 19 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi22 Nisan 2020. (Article has English abstract.)