1546
| 1546 | ||
| Eeuwen: | 15e eeuw · 16e eeuw · 17e eeuw | |
| Decennia: | 1530-1539 · 1540-1549 · 1550-1559 | |
| Jaren: | << · < · 1545 · 1546 · 1547 · > · >> | |
 Jaartelling in verschillende culturen | ||
| Ab urbe condita: | 2299 MMCCXCIX | |
| Armeense jaartelling: | 995 – 996 ԹՎ ՋՂԵ – ՋՂԶ | |
| Chinese jaartelling: | 4242 – 4243 壬巳 – 癸午 | |
| Christelijke jaartelling: | 1546 MDXLVI | |
| Ethiopische jaartelling: | 1538 – 1539 | |
| Hebreeuwse jaartelling: | 5306 – 5307 | |
| Hindoekalenders: | ||
| - Vikram Samvat | 1601 – 1602 | |
| - Shaka Samvat | 1468 – 1469 | |
| - Kali yuga | 4647 – 4648 | |
| Iraanse jaartelling: | 924 – 925 ۹۲۴ – ۹۲۵ | |
| Islamitische jaartelling: | 952 – 953 ٩٥٣ – ٩٥٢ | |
| Maçonnieke jaartelling: | 5545 – 5546 | |
 Juliaanse kalender van 1546 | ||
Het jaar 1546 is het 46e jaar in de 16e eeuw volgens de christelijke jaartelling.
Gebeurtenissen
- juni
- 7 juni - Verdrag van Ardres: Einde van de Italiaanse Oorlog: Hendrik VIII van Engeland behoudt Boulogne tot 1554, en zal het daarna teruggeven aan Frankrijk voor 2 miljoen ecus.
- 30 - De Index van Leuven krijgt kracht van wet door keizerlijk edict, waarvan de eerste bepaling de theologiefaculteit machtigt om boeken "te reproberen, doemen en suspect te verklaren".
- juli
- 4 - Huwelijk van Albrecht van Beieren en Anna van Oostenrijk.
- 18 - Huwelijk van Willem V van Kleef en Maria van Oostenrijk.
- 20 - Begin van de Schmalkaldische Oorlog tussen het Heilige Roomse Rijk en het Schmalkaldisch Verbond van protestantse Duitse vorsten.
- augustus
- 6 - Ontploffing van de Zandpoort: Een ontploffing van een kruitmagazijn in Mechelen eist meer dan 200 slachtoffers.
- november
- 3 - Keizer Karel V confisqueert na de eerste nederlagen van het Schmalkaldisch Verbond het graafschap Tecklenburg inclusief Lingen, en beleent er zijn stadhouder Maximiliaan van Egmont mee.
- december
- december - Thomas Howard wordt opgesloten in de Tower op verdenking van hoogverraad.
- zonder datum
- Basra wordt door de Turken ingenomen.
- Gonzalo Pizarro verslaat en doodt onderkoning Blasco Núñez Vela van Peru en roept zichzelf uit tot onderkoning.
- Op het Concilie van Trente wordt de Vulgaat als officiële Bijbelvertaling bevestigd.
- Oprichting van het Trinity College aan de Universiteit van Cambridge.
- Anhalt-Dessau wordt verdeeld in Anhalt-Zerbst, Anhalt-Plötzkau en Anhalt-Dessau.
- Juan de Tolosa sticht de stad Zacatecas
Literatuur
- Georgius Agricola: De natura fossilium
- Alonso Mudarra: Tres libros de música en cifra para vihuela
- Petrus Phalesius (uitgever): Carminum quae chely vel testudine canuntur, trium, quatuor, et quinque partium...
- François Rabelais: Le tiers livre
Beeldende kunst
Titiaan: Paus Paulus III met zijn kleinzoons
Lorenzo Lotto: San Giacomo dell'Orio altaarstuk
Lorenzo Lotto: Madonna met kind en heiligen
.jpg)
_-_Pala_di_San_Giacomo_dell'Orio_by_Lorenzo_Lotto.jpg)
Opvolging
- Ayutthaya - Chairacha opgevolgd door Kaeofa
- patriarch van Constantinopel - Joannicus I als opvolger van Jeremias I, op zijn beurt opgevolgd door Dionysius II
- Dominicanen (magister-generaal) - Francesco Romeo als opvolger van Alberto de las Casas
- Brunswijk-Lüneburg - Ernst opgevolgd door zijn zoon Frans Otto
- Milaan (gouverneur) - Alfonso d'Avalos opgevolgd door Ferrante Gonzaga
- Moldavië - Peter IV Rareș opgevolgd door zijn zoon Ilie II Rareș
- Sicilië (onderkoning) - Ferrante Gonzaga opgevolgd door Ambrogio Santapace
- Vietnam - Mac Hien Tong opgevolgd door zijn zoon Mac Phuc Nguyen onder regentschap van diens oom Mac Kinh Dien
Afbeeldingen
Begin van de Schmalkaldische Oorlog
ratificatie van het Verdrag van Ardres door Hendrik VIII
Graf van Maarten Luther
Graf van Khair ad-Din
Slot Moritzburg (voltooid 1546)
Geboren
- 27 januari - Joachim Frederik, keurvorst van Brandenburg
- 13 februari - Henricus Antonides Nerdenus, Nederlands predikant
- 21 maart - Bartholomeus Spranger, Zuid-Nederlands kunstschilder
- 29 maart - Annas de Perusse-d'Escars de Givry, Frans kardinaal
- 14 juni - Wolfgang van Hohenlohe-Weikersheim, Duits edelman
- 29 juni - Dorothea van Denemarken, Deens prinses
- 4 juli - Murat III, sultan van het Ottomaanse Rijk (1574-1595)
- juli - Godevaert van Haecht, Zuid-Nederlands dagboekschrijver
- 11 september - Arild Huitfeldt, Deens historicus
- 5 oktober - Rudolph Snel van Royen, Nederlands wiskundige
- 14 december - Tycho Brahe, Deens astronoom
- Adrien Baltyn, Zuid-Nederlands historicus
- William Barclay, Schots rechtsgeleerde
- Dirck Outgaertsz. Cluyt, Nederlands apotheker
- Hendrik van Cuyk, Zuid-Nederlands prelaat
- Jan David, Zuid-Nederlands schrijver
- Levinus Hulsius, Nederlands instrumentenmaker
- Katharina Kepler, moeder van Johannes Kepler
- Lodrö Gyatso, Tibetaans geestelijk leider
- Cornelius Loos, Nederlands theoloog
- Francesco de Mendoza, Spaans legerleider
- Takeda Katsuyori, Japans daimyo
- Feijo Sickinghe, Nederlands edelman en politicus
- Jan Baptist van Tassis, Spaans legerleider
- Jan Verdonck, Zuid-Nederlands componist (jaartal onzeker)
- Jacob Blasaeus, Zuid-Nederlands prelaat (jaartal bij benadering)
- Charlotte van Bourbon, echtgenote van Willem van Oranje (jaartal bij benadering)
- Cornelis Claesz, Nederlands drukker (jaartal bij benadering)
- Lodewijk Elsevier, Zuid-Nederlands uitgever (jaartal bij benadering)
Overleden
- 11 januari - Ernst I van Brunswijk-Lüneburg (48), Duits edelman
- 21 januari - Azai Sukemasa (~52), Japans daimyo
- 18 februari - Maarten Luther (62), Duits theoloog en kerkhervormer
- 23 februari - Frans van Bourbon-Condé (26), Frans edelman
- 1 maart - George Wishart (~32), Schots kerkhervormer
- 10 maart - Thomas Elyot (~46), Engels wetenschapper
- 10 maart - Adrianus Thiebault (~49), Zuid-Nederlands componist
- 4 april - Ruy López de Villalobos, Spaans ontdekkingsreiziger
- 17 mei - Philipp von Hutten (40), Duits conquistador
- 14 juli - Petrus Bonomo (~88), Italiaans prelaat
- 18 juli - Willem van Rennenberg, Duits edelman
- 1 augustus - Peter Faber (40), Savoyaards theoloog
- 3 augustus - Antonio da Sangallo (62), Italiaans architect
- 12 augustus - Francisco de Vitoria (~63), Spaans theoloog
- 3 september - Peter IV Rareș, woiwode van Moldavië (1527-1538, 1541-1546)
- 6 september - Johannes Kleberger (~60), Duits filantroop
- 14 september - Margareta van Bronkhorst-Batenburg (28), Noord-Nederlands edelvrouw
- 28 september - Marino Grimani (~58), Italiaans kardinaal
- 1 november - Giulio Romano (~47), Italiaans kunstschilder en architect
- november - Francisco de Orellana (~35), Spaans conquistador
- 13 december - Syds Tjaerda (~53), Fries edelman
- Nicolaus Archius (~53), Italiaans dichter
- Chairacha, koning van Ayutthaya (1533-1546)
- Anton van Croÿ-Chimay, Duits edelman
- Khair ad-Din (~71), Albanees-Ottomaans vloothoofd en piraat
- Jasper Lievenz van Hoogelande (~64), Noord-Nederlands jurist
- Roelof van Lennep, Noord-Nederlands staatsman
- Mac Hien Tong, keizer van Vietnam (1540-1546)
- Oswald II van den Bergh (~38), Nederlands edelman
- Blasco Núñez Vela, onderkoning van Peru
- Isabella di Morra, Italiaans dichteres (jaartal bij benadering)
- Marinus van Reymerswale, Noord-Nederlands kunstschilder (jaartal bij benadering)
Zie de categorie 1546 van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.