1917

Voor de speelfilm, zie 1917 (film)

1917
Eeuwen:	19e eeuw · 20e eeuw · 21e eeuw
Decennia:	1900-1909 · 1910-1919 · 1920-1929
Jaren:	<< · < · 1916 · 1917 · 1918 · > · >>
Maanden:	jan · feb · mrt · apr · mei · jun jul · aug · sep · okt · nov · dec
Jaartelling in verschillende culturen
Ab urbe condita:		2670 MMDCLXX
Armeense jaartelling:		1366 – 1367 ԹՎ ՌՅԿԶ – ՌՅԿԷ
Chinese jaartelling:		4613 – 4614 癸辰 – 甲巳
Christelijke jaartelling:		1917 MCMXVII
Ethiopische jaartelling:		1909 – 1910
Hebreeuwse jaartelling:		5677 – 5678
Hindoekalenders:
- Vikram Samvat		1972 – 1973
- Shaka Samvat		1839 – 1840
- Kali yuga		5018 – 5019
Iraanse jaartelling:		1295 – 1296 ۱۲۹۵ – ۱۲۹۶
Islamitische jaartelling:		1335 – 1336 ١٣٣٦ – ١٣٣٥
Maçonnieke jaartelling:		5916 – 5917
1917 naar onderwerp
Lijst van landen
Overleden
Auto's
Film
Sport (categorie)
Juliaanse kalender van 1917
Gregoriaanse kalender van 1917

Het jaar 1917 is een jaartal volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

Eerste Wereldoorlog

januari

• 1 - De Nederlandse Spoorwegen (NS) ontstaat als een verregaande samenwerking tussen de Hollandsche IJzeren Spoorweg-Maatschappij (HSM) en de Maatschappij tot Exploitatie van Staatsspoorwegen (SS).
• 1 - In de Preanger op West-Java wordt de gedwongen verbouw van koffie afgeschaft. Dit was het laatste restant van het 19e-eeuwse cultuurstelsel.
• 9 - In de Residentiebioscoop te Den Haag gaat de film "Nederland neutraal" in première in aanwezigheid van het koninklijk paar, leden van de regering en vertegenwoordigers van de strijdkrachten. Het is de eerste galapremière in de Nederlandse filmgeschiedenis.
• 9 - Duitsland besluit tot herinstelling van de 'totale duikbootoorlog' vanaf 1 februari. Ook neutrale schepen worden als doelwit beschouwd, ongeacht hun lading.
• 10 - Erich von Falkenhayn beëindigt het Centrale offensief in Roemenië. Het front komt tot stilstand langs de rivieren Putna en Siret
• 13 - Treinramp bij Ciurea. Nabij dit Roemeense dorpje, gelegen aan de spoorlijn van Iaşi naar Bârlad komen tussen de 600 en 1000 soldaten, afkomstig vanaf het front om het leven. Hiermee is dit een van de grootste spoorwegrampen aller tijden.
• 16 - De Duitse minister van Buitenlandse Zaken verstuurt het Zimmermanntelegram aan Mexico met het verzoek zich aan de kant van de centralen te scharen in de Eerste Wereldoorlog.
• 25 - De Maagdeneilanden (Deens-West-Indië) worden voor 25 miljoen dollar aan de Verenigde Staten verkocht.
• 27 - Het militaire oppercommando in Duitsland beveelt dat vrouwen alleen broeken mogen dragen bij sportbeoefening.
• 27 - De derde Elfstedentocht wordt verreden. Coen de Koning wint voor de tweede keer, op slecht ijs.

februari

• 1 - Duitsland hervat de onbeperkte duikbootoorlog (zie 9 januari). In verband daarmee staakt de Stoomvaart Maatschappij Zeeland de veerdiensten naar Engeland.
• 3 - De Verenigde Staten breken de diplomatieke relaties met Duitsland.
• 4 - Halim Pasja treedt af als grootvizier van het Ottomaanse Rijk. Hij wordt opgevolgd door Talaat Pasja.
• 9 - Begin van Operatie Alberich: het Duitse leger trekt zich terug op de Hindenburglinie onder toepassing van de Tactiek van de verschroeide aarde in Noord-Frankrijk.
• 10 - De plantkundige Johanna Westerdijk (1883-1961) wordt de eerste vrouwelijke Nederlandse hoogleraar.
• 11 - De Frontbeweging wordt door de Belgische legerleiding verboden.
• 13 - De Nederlandse danseres Margaretha Geertruida Zelle, beter bekend als Mata Hari, wordt in Parijs aangehouden op verdenking van spionage.
• 23 - De Britten sturen de inhoud van het Zimmermanntelegram door aan de Amerikanen.
• 24 - De Britten nemen Al Koet in.
• 26 - President Woodrow Wilson vraagt om een status van 'bewapende neutraliteit' en het bewapenen van Amerikaanse burgerschepen. Het Huis van Afgevaardigden stemt in, maar in de Senaat loopt het voorstel tegen een filibuster op.

maart

• 5 - Woodrow Wilson wordt ingezworen voor een tweede termijn als President van de Verenigde Staten.
• 8 - De februarirevolutie begint in Petrograd (Sint-Petersburg), Rusland (23 februari op de juliaanse kalender).
• 11 - Tsaar Nicolaas II ontbindt de doema, maar deze weigert en sluit zich derhalve de facto aan bij de opstand.
• 11 - Val van Bagdad. De Britten veroveren de stad op de Osmanen.
• 12 - Delen van het leger in Petrograd sluiten zich bij de opstand aan, en het komt tot gevechten tussen de opstandelingen enerzijds en tsaargetrouwe delen van politie en leger anderzijds.
• 12 - Tsaar Nicolaas II tracht terug te keren naar Petrograd vanuit zijn legerleiderspositie nabij het front, maar komt niet verder dan Pskov.
• 12 - De Russische regering onder Nikolaj Golitsyn wordt tot aftreden gedwongen.
• 12 - Oostenrijk-Hongarije en Bulgarije gaan in de tegenaanval tegen de Toplica-opstand, een Servische opstand tegen de Bulgaarse bezetting. In minder dan 2 weken wordt de opstand neergeslagen.
• 13 - China verbreekt de diplomatieke relaties met Duitsland.
• 15 - De doema zet een liberale voorlopige regering op onder vorst Georgi Lvov. (2 maart op de juliaanse kalender).
• 15 - Op aandringen van zijn generaals treedt tsaar Nicolaas II af, en benoemt zijn broer Michaël tot opvolger, doch deze weigert.
• 24 - De jonge keizer Karel I van Oostenrijk schrijft buiten zijn regering om een brief met vredesvoorstellen aan de Franse president Raymond Poincaré en geeft die mee aan zijn zwager. Zie Sixtus-affaire.
• 24 - In Amsterdam richten dertien zenuwartsen de Nederlandse Vereniging voor Psychoanalyse op. Voorzitter wordt de "Goese wonderdokter" Albert van Renterghem.
• 26 - Invoering van de Huurcommissiewet om prijsopdrijving door woningnood en stagnerende bouw tegen te gaan. Onafhankelijke huurcommissies oordelen over huurprijzen en huurprijsverhogingen.
• 26 - Einde van de Toplica-opstand. De opstand in de door Bulgarije bezette delen van Servië is op brute wijze neergeslagen.
• 26 - Eerste Slag bij Gaza: Britse troepen uit Egypte proberen Gaza in te nemen, maar moeten zich terugtrekken wegens gebrek aan water.
• 27 - (Monaco) - In Monte Carlo gaat de muzikaal-lyrische komedie La Rondine (De Zwaluw) van Giacomo Puccini in première.
• 27 - De sovjet van Petrograd roept op tot een einde van de Eerste Wereldoorlog.
• 31 - De Verenigde Staten nemen de Maagdeneilanden over na betaling van $25 miljoen aan Denemarken.

april

• 1 - In Batavia sticht D.W. Berretty het Algemeen Nieuws- en Telegraaf-Agentschap. Vanaf zijn eerste werkdag richt hij zich op het verkrijgen van meer en sneller nieuws dan de concurrenten. Zo maakt hij gebruik van de toegespeelde informatie van kapiteins van de Koninklijke Paketvaart Maatschappij, die het scheepvaartverkeer tussen de eilanden onderhoudt. Zij seinen hun nieuws naar Aneta.
• 2 - (Oostenrijk-Hongarije) - De componist Béla Bartók heeft zijn eerste succes met het dansspel De uit hout gesneden prinses.
• 2 - (Verenigde Staten) - President Woodrow Wilson van de Verenigde Staten vraagt het Congres om Duitsland de oorlog te verklaren.
• 4 - (Verenigde Staten) - De Senaat stemt in grote meerderheid in met de oorlogsverklaring aan Duitsland.
• 6 - (Verenigde Staten) - Het Huis van Afgevaardigden stemt in met de oorlogsverklaring aan Duitsland. De Verenigde Staten treden toe tot de Eerste Wereldoorlog. Duitse schepen die in Amerikaanse havens liggen worden in beslag genomen.
• 7 - Cuba en Panama verklaren Duitsland de oorlog.
• 9 - (Frankrijk) - Begin van de Slag bij Arras, een Britse aanval op het westfront, die zal duren tot 16 mei.
• 10 - (Rusland) - In een geblindeerde spoorwagon reist Lenin door Duitsland en Zweden naar Petrograd, waar hij op 16 april aankomt.
• 15 - Na enige terreinwinst, maar groot verlies aan manschappen, wordt het Britse openingsoffensief in de Slag bij Arras beëindigd.
• 16 - Ook de Fransen gaan aan het westfront in de aanval. Begin van de Tweede Slag bij de Aisne. De eerste inzet van de eerste Franse tank, de Schneider, wordt een deceptie.
• 16 - Lenin arriveert in Rusland vanuit ballingschap.
• 20 - De Franse aanval in de Tweede Slag bij de Aisne wordt afgeblazen. De verliezen zijn enorm, de winst minimaal.
• 23 - (Verenigde Staten) - Butcher Boy, de eerste film van komiek Buster Keaton, gaat draaien.
• 27 - (Duitsland) - In Leuna begint de productie van vloeibaar ammoniak volgens het Haber-Boschproces, voor de productie van kunstmest en springstof.
• 30 - Bij een vergissingsbombardement op Zierikzee komen drie personen om het leven. Een Brits vliegtuig had verkeerd genavigeerd en was in de veronderstelling boven België te vliegen.

mei

• 2 - Na felle betogingen van soldaten en arbeiders tegen verdere deelname van Rusland aan de Eerste Wereldoorlog treden minister van buitenlandse zaken Pavel Miljoekov en enkele andere ministers af.
• 7 - (Verenigde Staten) - De Amerikaanse Maude Devereaux vestigt in Skidmore met 5,12 meter een officieus wereldrecord verspringen.
• 9 - De Geallieerden vallen aan op diverse delen van het Macedonische front, maar kunnen de Bulgaarse defensie niet breken.
• 11 - In Zürich gaat de opera Turandot van Ferruccio Busoni in première.
• 12 - De Italianen hervatten de aanvallen aan het Isonzofront, de Tiende Slag aan de Isonzo.
• 13 - In Fátima claimen drie herderskinderen Maria de Moeder Gods voor de eerste keer te aanschouwen.
• 16 - De Russische Voorlopige Regering wordt gewijzigd. Aleksandr Kerenski wordt minister van oorlog.
• 17 - Na een maand vechten weten de Britten Bullecourt te veroveren. Einde van de Slag bij Arras.
• 21 - Bij Valthermond in Drenthe breekt een grote veenbrand uit. Oorzaak is een vonk uit een baggermachine. Dagenlang wordt een groot gebied in Zuidoost-Drenthe geteisterd. Zestien mensen vinden de dood, zeker vijftig woningen en diverse turfschepen verbranden. Enkele dagen later bezoeken Koningin Wilhelmina en prins Hendrik het rampgebied.
• 25 - Een aantal Duitse Gotha G.IV bommenwerpers voert een bombardement uit op Londen, het eerste grootschalige bombardement op burgerdoelen en het begin van een reeks Duitse vliegtuigbombardementen op Engeland.
• 27 - Een grootschalige muiterij breekt uit onder de Franse frontsoldaten.
• 31 - (Duitsland) - De scheikundige Franz Fischer ontwikkelt het procedé van cokes-aanmaak bij lage temperatuur, om benzine uit steenkool te produceren.

juni

• 1 - (Verenigde Staten) - Geleerden presenteren een procedé waarmee men uit aardgas het onbrandbare helium kan winnen. Helium is een geschikt gas om luchtschepen mee te vullen.
• 3 - (Duitsland) - In Dresden wordt het drama Mörder, Hoffnung der Frauen van de Oostenrijkse dichter en schilder Oskar Kokoschka voor het eerst opgevoerd.
• 4 - De eerste Pulitzer-prijs wordt uitgereikt.
• 4 - Instelling van de Orde van het Britse Rijk.
• 7 - Britten laten 24 mijnen exploderen in Heuvelland waarvan 19 exploderen. Een daarvan, onder de Spanbroekmolen, leidt tot het ontstaan van de Pool of Peace. Een andere ligt onder Duitse Stelling op de Hill 60. De knal wordt tot in Londen gevoeld, en naar schatting 10.000 Duitse soldaten komen op slag om. Nadien vallen de Nieuw-Zeelanders de beruchte Messines Ridge aan. Deze aanval eindigt op de 17de.
• 7 - Een trein met daarin als passagier Koningin Wilhelmina ontspoort bij Houten.
• 16 - In de Verenigde Staten wordt de Espionage Act ingevoerd. Het verspreiden van informatie, waar of onwaar die het leger tegenwerkt of de vijand ten dienste staat, wordt verboden.
• 18 - Op het congres van de Mensjewieken worden voorstellen om Rusland terug te trekken uit de oorlog verworpen.
• 19 - (Verenigd Koninkrijk) - Het Lagerhuis stemt voor vrouwenkiesrecht.
• 24 - (Frankrijk) - Het absurde drama Les mamelles de Tirésias ('De borsten van Tiresias') van Guillaume Apollinaire wordt in Parijs voor het eerst opgevoerd.
• 28 - Voedselschaarste tijdens de Eerste Wereldoorlog en een fout in de distributie leidt tot het zogenaamde Aardappeloproer in Amsterdam: een voedseltransport, dat voor het leger bestemd is, wordt geplunderd.
• 30 - Griekenland treedt toe aan de Eerste Wereldoorlog aan de kant van de Geallieerden. (verschillende bronnen zijn het oneens over de exacte datum)

juli

• 1 - De Russen gaan in de aanval in Galicië richting Lemberg, het begin van het Kerenski-offensief.
• 8 - De opstand in Petrograd mislukt en Lenin vlucht naar Finland.
• 8 - Ten oosten van Stanislau breken de Russen door de Oostenrijkse verdediging.
• 9 - De Zweed John Zander verbetert in Stockholm het wereldrecord op de 2000 meter hardlopen. Zijn tijd is 5'31,0".
• 10 - De Duitsers ondernemen Operatie Strandfest, waarin ze de Britse troepen aan de Belgische kust terugdringen naar de linkeroever van de IJzer.
• 12 - Troonsafstand van koning Constantijn I van Griekenland
• 12 - Bij Ieper gebruiken de Duitsers voor het eerst mosterdgas als chemisch wapen.
• 16-17 - Gewapende demonstraties in St. Petersburg onder agitatie van de bolsjewieken.
• 17 - Het Britse koninklijk huis verandert zijn naam van Saksen-Coburg-Gotha naar Windsor.
• 20 - Pact van Korfoe: Serven, Kroaten en Slovenen besluiten na de oorlog een gezamenlijke parlementaire monarchie onder het Servische koninklijke huis te vormen.
• 21 - Door een samengaan van de motorenfabrieken van Otto en Rapp ontstaat de Bayerische Motoren Werke AG.
• 22 - Siam verklaart de oorlog aan de centrale mogendheden. Duitse en Oostenrijkse burgers worden, met uitzondering van de diplomaten, geïnterneerd.
• 27 - De vlieginstructeur Jan Engelbert van Bevervoorde maakt met zijn mecanicien de eerste vliegtocht van Nederlands-Indië tussen twee steden (Batavia en Bandung) en wint daarmee de geldprijs van 1.000 gulden.
• 31 - De Britten vallen aan in België, het begin van de Derde Slag om Ieper.

augustus

• 4 - (Frankrijk) - Lucien Lévy vraagt patent aan voor een heterodyne principe voor radio-ontvangst, en baant daarmee de weg voor de ontwikkeling van superheterodyne radio.
• 5 - Bij een atletiektoernooi in Wenen loopt de Oostenrijkse Adi Bierbrauer een officieus wereldrecord op de 400 meter met een tijd van 1'10,0".
• 14 - China verklaart de oorlog aan Duitsland en bezet de Duitse concessies in Tianjin en Hankou.
• 15 - (Verenigde Staten) - In Virginia vindt het eerste draadloze radiocontact plaats tussen vliegtuigen en een grondstation.
• 18 - In Nederland wordt de Marine Luchtvaartdienst opgericht.
• 18 - De Italianen gaan opnieuw in de aanval, de 11e Slag aan de Isonzo.
• 18 - Een grote brand breekt uit in Thessaloniki die bijna half de stad in as legt.
• 20 - De Fransen vallen aan in de Tweede Slag om Verdun.
• 25 - Erna Murray uit Leipzig verbetert haar eigen wereldrecord op de 100 meter schoolslag met een seconde: 1'35,0".
• 25 tot en met 29 - Uit bewondering voor generaal Cascino dirigeert de wereldberoemde dirigent Arturo Toscanini op de Monte Santo een militair orkest dat volksliederen en patriottische liederen speelt in het zicht van de Oostenrijkers.
• 29 - (Duitsland) - Op de beurs van Leipzig worden voor het eerst schoenzolen, ondergoed, kleding en tafelkleden van de surrogaatstof papier gepresenteerd. In 1917 ontwikkelen geleerden wegens gebrek aan dierlijke vetten eveneens het eerste synthetische wasmiddel, Nekal.

september

• 3 - De Duitsers nemen Riga in, zie Slag bij Riga.
• 9-12 - Generaal Lavr Kornilov tracht de macht in Rusland over te nemen, de Kornilov-affaire
• 16 - Oprichting van de Nederlandse Bond tot het Redden van Drenkelingen door de reddingsbrigades van Den Haag, Haarlem, Amsterdam, Den Bosch en Breda
• 16 - In La Courtine (Frankrijk) komen tientallen Russische soldaten om bij gevechten tussen muitende bolsjewistische troepen en regeringsgetrouwe Russische troepen.
• 17 - In Nederland wordt de Bond tegen het schenden door het vloeken van Gods heilige naam opgericht door het Anti-Revolutionaire Kamerlid Lodewijk Duymaer van Twist.

oktober

• 1 - (Nederland) - De schilder Theo van Doesburg richt de kunstenaarsvereniging De Stijl op.
• 2 - De Russische vloot in de Oostzee weigert bevelen van de Voorlopige Regering op te volgen.
• 10 - Begin van Operatie Albion, een Duitse aanval op Ösel en Dagö.
• 12 - Argentinië vervangt als eerste land Columbusdag door Dia de la Raza: de dag van het nieuwe ras mesties, dat sinds de ontdekking van Amerika is ontstaan.
• 13 - In München wordt het toneelstuk Jud Süss van Lion Feuchtwanger voor het eerst opgevoerd.
• 16 - Ösel is geheel in Duitse handen.
• 24 - Oostenrijkse en Beierse troepen onder Von Stein breken bij Caporetto door de Italiaanse linies aan het Isonzofront, de Slag bij Caporetto.
• 26 - De gemeenteraad van Amsterdam keurt het Plan Zuid van de architect Hendrik Petrus Berlage goed.
• 26 - Brazilië verklaart Duitsland de oorlog.
• 29 - (Duitsland) - Max Heiser stelt voor de Berlijnse Turnvereniging de eerste regels voor het handbal op.
• 31 - (Noorwegen) - De roman Zegen der Aarde, waarmee de schrijver Knut Hamsun internationaal beroemd zal worden, wordt gepubliceerd.
• 31 - De Geallieerden nemen Beersheba in.

november

• 2 - (Verenigd Koninkrijk) - De Balfour-verklaring belooft de Joodse zionisten Britse hulp bij de opbouw van een 'nationaal tehuis' in Palestina.
• 6 - Russische tot nog toe regeringsgetrouwe troepen die de voorgaande dag van premier Aleksandr Kerenski opdracht hebben gekregen Petrograd binnen te trekken om daar de opstandelingen neer te slaan, weigeren dit.
• 7 - (Rusland) - De Oktoberrevolutie begint. De bolsjewieken werpen de gematigd-socialistische regering onder Aleksandr Kerenski omver. 's Nachts bezetten de Rode Gardes van Lev Trotski de machtscentra in Petrograd. (Aangezien Rusland nog steeds de juliaanse kalender gebruikt, gebeurt deze historische gebeurtenis volgens hun telling op 25 oktober).
• 8 - Britten bezetten eiland Fao, bezit van het Ottomaanse Rijk.
• 8 - De macht in Petrograd wordt overgenomen door een raad van Volkscommissarissen onder voorzitterschap van Lenin.
• 9 - De Italiaanse stafchef Luigi Cadorno wordt ontslagen na de rampzalig verlopen Slag bij Caporetto. Hij wordt opgevolgd door Armando Diaz.
• 11 - Cadetten in Petrograd vechten tegen de bolsjewieken, maar worden door de overmacht verslagen en grotendeels uitgemoord.
• 16 - Georges Clemenceau wordt premier van Frankrijk.
• 17 - Nieuw-Zeelandse troepen nemen Jaffa in.
• 20 - Begin van de Slag bij Cambrai, de eerste grootschalige tankaanval.
• 25 - Slag bij Ngomano: De Duitse generaal Paul von Lettow-Vorbeck verslaat de Portugezen in Portugees-Oost-Afrika overtuigend. Hij maakt wapens en ammunitie buit die hem de mogelijkheid geven zijn guerrilla-oorlog tegen de Engelsen in Duits Oost-Afrika voort te zetten.
• 27 - Russische gezanten steken over naar de Duitse linies om te onderhandelen over een wapenstilstand.
• 28 - Estland roept de onafhankelijkheid uit.
• 30 - (Duitsland) - In galerie Paul Cassirer in Berlijn wordt de eerste overzichtstentoonstelling van werken van de beeldhouwer Ernst Barlach geopend.

december

• 3 - De Quebecbrug over de Saint Lawrencerivier in Quebec wordt opengesteld voor het treinverkeer. Bij de bouw zijn 89 doden gevallen.
• 5 - Duitsland en het bolsjewistische bewind in Rusland sluiten een voorlopige wapenstilstand.
• 6 - De regering in Helsinki verklaart Finland onafhankelijk van Rusland.
• 6 - Explosie van Halifax: Het Franse munitieschip Mont Blanc ontploft na aanvaring met het Noorse schip SS Imo in de haven van Halifax. Bij deze explosie, de grootste niet-nucleaire explosie ooit, komen ca. 2.000 mensen om het leven, en raken ca. 9.000 mensen gewond.
• 6 - Roemenië, dat de steun van Rusland verloren heeft, geeft de strijd op.
• 9 - Slag om Jeruzalem: De stad Jeruzalem geeft zich over aan Britse troepen onder Edmund Allenby.
• 10 - Het Internationale Rode Kruis ontvangt de Nobelprijs voor de Vrede.
• 12 - Plechtige afkondiging op de Nederlandse gemeentehuizen van de wijziging der grondwet. Het algemeen kiesrecht voor mannen wordt ingevoerd. Vrouwen krijgen passief kiesrecht. Dit houdt in dat ze mogen worden gekozen.
• 12 - Het Bijzonder onderwijs wordt financieel gelijkgesteld aan het Openbaar onderwijs. Zie: Pacificatie van 1917.
• 12 - Bij de Treinramp bij Saint-Michel-de-Maurienne in Frankrijk komen circa 700-800 soldaten, die terugkomen van het front in Italië om het leven. Het is een van de grootste spoorwegrampen aller tijden.
• 12 - De Franse politicus Joseph Caillaux wordt gearresteerd op verdenking van verraad vanwege zijn pogingen om via onderhandelingen met Duitsland Frankrijk uit de oorlog te loodsen.
• 13 - Wapenstilstand van Brest-Litowsk. Einde van de vijandelijkheden tussen Rusland en Duitsland.
• 20 - De nieuwe Russische regering van Lenin richt de Tsjeka op, een geheime dienst die de contrarevolutionairen moet bestrijden.
• 22 - Opening van het Luxor Theater in Rotterdam.
• 22 - In Brest-Litovsk beginnen de vredesbesprekingen tussen Duitsland en de bolsjewieken die zullen leiden tot de Vrede van Brest-Litovsk.
• 27 - De Russische generaal Michail Aleksejev en generaal Lavr Kornilov richten het Vrijwilligersleger op, voornamelijk bestaande uit kozakken en studenten.
• 31 - Laatste ritten van de paardentram Hoorn - Enkhuizen omdat de foerage van de paarden te moeilijk wordt.
• 31 - De Sovjet-Unie erkent de onafhankelijkheid van Finland.

zonder datum

• (Oostenrijk-Hongarije) - Julius Wagner-Jauregg ontwikkelt de infectietherapie voor de behandeling van psychoses.
• De Medewerksters van het Apostolaat worden opgericht in het Aartsbisdom Mechelen.

Film

Zie Film in 1917 voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Muziek

• 20 januari - Met het uitbrengen op grammofoonplaat van het nummer Pelo telefone door de gitarist Donga (Ernesto dos Santos) breekt de samba in Brazilië door op nationale schaal.
• 26 februari - Allereerste opname van jazzmuziek op grammofoonplaat: de Original Dixieland Jazz Band met het nummer: Livery Stable Blues.
• 13 juli - Nora Bayes neemt Over there (the Yanks are coming) op, de mars die met het Amerikaanse leger meekomt naar Europa.
• 17 augustus - The Original Dixieland Jazz Band neemt Tiger Rag op, dat nadien een standard zal worden met vele uitvoeringen.
• Carlos Gardel schept de tango-canción (het tango-lied) door zijn weergave van Pascual Contursi en Samuel Castriota's Mi Noche Triste.
• Giacomo Puccini schrijft de opera La rondine
• In Nederland heeft Jean-Louis Pisuisse veel succes met het lied Mens, durf te leven van Dirk Witte.

Literatuur

• De Deense schrijvers Karl Adolph Gjellerup en Henrik Pontoppidan ontvangen de Nobelprijs voor de Literatuur
• Stefan Zweig schrijft het drama Jeremias. Dramatische Dichtung in neun Bildern
• Louis Couperus schrijft De komedianten, Jan en Florence en Wreede portretten

Beeldende kunst

• De Vlaamse schilder en graficus Frans Masereel debuteert in Zwitserland met de anti-oorlogsalbums "De doden spreken" en "De doden staan op". In 1918 volgt nog een derde bundel.

• 
  Theo van Doesburg. Compositie IX.
• 
  Theo van Doesburg.
  Dans I (in primaire kleuren).
• 
  Marcel Duchamp Fountain. Inmiddels wordt, aan de hand van brononderzoek, aangenomen dat het werk is gemaakt door Elsa von Freytag-Loringhoven

Bouwkunst

• 
  Caixa de Pensions, Barcelona, architect Enric Sagnier
• 
  Sint-Catharinakerk, 's-Hertogenbosch Jan Stuyt

Geboren

Overleden

januari

• 2 - Edward Burnett Tylor (84), Engels antropoloog
• 2 - Léon Flameng (39), Frans wielrenner
• 9 - Heinrich Witte (87), Nederlands botanicus
• 10 - Buffalo Bill (70), Amerikaans figuur uit het Wilde Westen
• 10 - Joseph Willem Jan Carel Marie van Nispen tot Sevenaer (55), Nederlands politicus
• 18 - Hendrik Goeman Borgesius (70), Nederlands staatsman
• 22 - Bérenger Saunière (61), Frans priester
• 30 - Mutien-Marie Wiaux (75), Belgisch monnik en heilige
• 31 - Arthur Beier (36), Duits voetballer

februari

• 11 - Oswaldo Cruz (44), Braziliaans bacterioloog
• 15 - Charles Adriaan van Ophuijsen (62), taalkundige
• 16 - Octave Mirbeau (69), Frans journalist en schrijver

maart

• 8 - Ferdinand Graf von Zeppelin (78), Duits uitvinder en luchtvaartpionier
• 31 - Emil Adolf von Behring (63), Duits medicus

april

• 1 - Scott Joplin (48), Amerikaans componist en pianist
• 14 - Lejzer Zamenhof (57), Joods-Litouws schepper van het Esperanto

mei

• 1 - Joseph Nicolas Van Naemen (80), Belgisch politicus en burgemeester
• 23 - Ranavalona III (55), van 1883 tot 1897 koningin van Madagaskar

juni

• 3 - Antonio de La Gandara (55), Frans-Spaans kunstschilder en tekenaar
• 12 - Teresa Carreño (63), Venezolaans pianiste, zangeres, componiste en dirigente

juli

• 14 - Ludwig Drescher (35), Deens voetballer
• 25 - Hans von Blixen-Finecke sr. (31), Zweeds ruiter

augustus

• 1 - Enric Prat de la Riba i Sarrà (47), Catalaans politicus
• 10 - Hilda Nilsson (41), Zweedse seriemoordenares
• 13 - Eduard Buchner (57), Duits scheikundige en Nobelprijswinnaar
• 20 - Jimmy Speirs (31), Schots voetballer
• 22 - Matthijs Maris (78), Nederlands kunstschilder

september

• 3 - Edmond Mariën (35), Belgisch verzetsstrijder in de Eerste Wereldoorlog
• 9 - Edward Hibberd Johnson (53), Amerikaans uitvinder
• 23 - George Bernard O'Neill (89), Engels kunstschilder
• 23 - Werner Voss (20), Duits gevechtspiloot
• 26 - Edgar Degas (83), Frans impressionistisch schilder
• 29 - Luca Botta (35), Italiaans operazanger.

oktober

• 9 - Duncan Mackinnon (30), Brits roeier
• 15 - Mata Hari (41), Nederlands danseres en spionne

november

• 11 - Liliuokalani (79), koningin en de laatste monarch van het koninkrijk Hawaï
• 15 - Émile Durkheim (59), Frans socioloog
• 17 - Auguste Rodin (77), Frans beeldhouwer
• 18 - Hendrik Spiekman (43), Nederlands letterzetter, journalist en politicus
• 28 - Christian Christiansen (74), Deens natuurkundige

december

• 7 - Léon Minkus (91), Tsjechisch-Oostenrijks componist en vioolvirtuoos
• 10 - Sir Mackenzie Bowell (93), vijfde premier van Canada
• 12 - Andrew Still (89), Amerikaans arts en grondlegger van de osteopathie
• 20 - Lucien Petit-Breton (35), Frans wielrenner

Weerextremen in België

• 16 januari: 51 cm sneeuw in Bertrix en 62 cm in Chiny.
• 2 februari: Minimumtemperatuur in Ukkel: –16,5 °C.
• 3 februari: Minimumtemperatuur: –18,3 °C in Bree tot –23,2 °C in Rochefort.
• 10 februari: Koudegolf tussen 20 januari en 10 februari: in Ukkel zijn er 22 opeenvolgende ijsdagen en de minimumtemperatuur zakt 17 keer onder –10 °C.
• maart: Maart met hoogste relatieve vochtigheid: 89% (normaal 79,2%).
• maart: Maart met laagste gemiddelde maximumtemperatuur: 5,4 °C (normaal 9 °C).
• april: April met laagste gemiddelde minimumtemperatuur: 1,5 °C (normaal 5 °C). April telt ook 12 vorstdagen.
• 31 juli: 88 mm regen in Dessel, in de Antwerpse Kempen.
• augustus: Augustus met hoogste gemiddelde windsnelheid: 4,4 m/s (normaal 3,1 m/s).
• 6 oktober: Sneeuw op de Baraque Michel, in Spa en aan de afdamming van de Gileppe (Jalhay) sedert midden oktober.
• 4 december: 28 cm sneeuw in Bokrijk (Genk), 26 cm in Huy en 35 tot 40 cm aan de afdamming van de Gileppe (Jalhay).
• Jaarrecord: Net als in 1902, 1956 en 1963 koudste winter van de eeuw: 8,4 °C (normaal : 9,7 °C).

Bron: KMI Gegevens Ukkel 1901-2003 met aanvullingen

Zie de categorie 1917 van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.