Beekdaelen

Beekdaelen
Baekdale
Gemeente in Nederland Vlag van Nederland
Situering
Provincie Vlag Limburg Limburg
Coördinaten 50° 57′ NB, 5° 53′ OL
Algemeen
Oppervlakte 78,49 km²
- land 78,30 km²
- water 0,19 km²
Inwoners
(1 jan 2026)		 35.915?
(459 inw./km²)
Bestuurs­centrum Nuth
Belangrijke verkeersaders
Station(s) Nuth, Schinnen
Politiek
Burgemeester (lijst) Eric Geurts (PvdA)
Economie
Gemiddeld inkomen (2023) € 38.900 per inwoner
Gem. WOZ-waarde (2024) € 306.000
WW-uitkeringen (2023) 13 per 1000 inw.
Overig
Postcode(s) 6155, 6174, 6333, 6336, 6360-6365, 6436-6439, 6447, 6450-6451, 6454, 6456
Netnummer(s) 045/046
CBS-code 1954
CBS-wijkindeling zie wijken en buurten
Website www.beekdaelen.nl
Bevolkingspiramide van de gemeente Beekdaelen
Bevolkingspiramide (2023)
Topografische kaart
Kaart van Beekdaelen
Portaal  Portaalicoon   Nederland

Beekdaelen is een gemeente in de Nederlandse provincie Limburg. De gemeente is ontstaan op 1 januari 2019 door een fusie tussen de voormalige gemeenten Onderbanken, Nuth en Schinnen. De gemeente telt 35.915 inwoners en heeft een totale oppervlakte van 78,49 km², waarvan 78,30 km² land en 0,19 km² water (1 januari 2026, Bron: CBS).

Geschiedenis

Herindelingsproces

  • december 2015: De gemeenteraden van Onderbanken en Schinnen nemen een intentiebesluit ten aanzien van hun voornemen om een voorkeur tot herindeling uit te spreken; in mei 2016 sluit de gemeente Nuth zich bij dit besluit aan.
  • 1 november 2016: De gemeenteraden van Onderbanken, Nuth en Schinnen (vanaf dan ONS) stellen het herindelingsontwerp en de datum van inwerkingtreding vast.
  • februari 2017: de gemeenteraden van ONS stellen, na een periode waarin inwoners en andere belanghebbenden via een zienswijze bezwaar konden indienen, het herindelingsontwerp vast en sturen het naar de Gedeputeerde Staten van Limburg.
  • maart 2017: De nieuwe naam wordt, na een referendum, vastgesteld.
  • 28 maart 2017: De gemeenteraden van ONS stemmen in met het herindelingsadvies.
  • april 2017: Gedeputeerde Staten stellen een zienswijze op die samen met het herindelingsadvies wordt doorgestuurd naar de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. Deze neemt een definitief besluit over de herindeling, en legt dit voor aan de Eerste en Tweede Kamer der Staten-Generaal.
  • 21 november 2018: Gemeenteraadsverkiezingen voor de nieuwe gemeente.
  • 1 januari 2019: Start van de gemeente Beekdaelen.

Naam

De naamgevingscommissie maakte een keuze uit 178 (waarvan 79 geldige suggesties) ingezonden namen voor de fusiegemeente. Inwoners van 12 jaar of ouder mochten kiezen uit: Beekdaelen, Beemdenrade en Bekenrade. Beekdaelen ontving ongeveer 75 % van de stemmen. Beekdaelen is voor de drie gemeenten kenmerkend en verbindend vanwege de aanwezige beekdalen en rivieren (Roode Beek en de Geleenbeek) die in het gebied stromen.

Kernen

De gemeente bestaat uit de volgende kernen (tussen haakjes staat de voormalige gemeente waarvan de kern tot 2019 deel uitmaakte):

Inwoners (per 1 januari 2023):

Nederlandse naam Limburgse naam Aantal
Nuth Nut 6.515
Schinveld Sjilvend 4.640
Hulsberg Hölsberg 3.960
Oirsbeek Oe(ë)sjbik 3.735
Schimmert Sjömmert 3.195
Schinnen Sjènne 2.685
Amstenrade Austroa 2.675
Puth Pöt 2.245
Wijnandsrade Wienesroa 1.640
Merkelbeek Merkelbek 1.615
Doenrade Doonder 1.100
Bingelrade Bèngelder 810
Jabeek Jaobik 705
Sweikhuizen Zjweikese 585

Vaesrade heeft in 2021, 1.100 inwoners (inclusief het bijbehorende deel van Hommert) die hierboven bij Nuth worden meegeteld.

Aangrenzende gemeenten

   Aangrenzende gemeenten   
 Vlag Sittard-Geleen Sittard-Geleen Selfkant (D) Teveren (D) 
 
 
 Vlag Beek Beek Vlag Brunssum Brunssum 
 Vlag Meerssen Meerssen  
 Vlag Valkenburg aan de Geul Valkenburg aan de Geul Vlag Voerendaal Voerendaal Vlag Heerlen Heerlen 

Politiek

Gemeenteraad

Huidige zetelverdeling
       
De 25 zetels zijn als volgt verdeeld:
Partij Percentage Zetels
2018 2022 2026 2018 2022 2026
Vernieuwingsgroep 21,0% 25,6% 30,6% 6 7 8
CDA 28,0% 20,3% 17,6% 7 5 4
VVD 10,8% 10,9% 15,8% 3 2 4
Beekdaelen Lokaal 19,0% 21,8% 14,8% 5 6 4
PRO
(2026: GroenLinks-PvdA)		 11,9% fusie 3
BBB 5,2% nieuw 1
D66 4,9% 5,6% 4,0% 1 1 1
GroenLinks 9,8% 11,6% 2 3 GL-PvdA
PvdA 5,0% 4,3% 1 1 GL-PvdA
Opkomst 52,5% 52,5% 53,6% 25 25 25

De keuze voor nieuwbouw van het gemeentehuis zorgde in de periode 2022-2026 voor veel politieke reuring. In maart 2023 stemden de raadsleden Rijkx en Kollée voor een nieuw gemeentehuis op het industrieterrein de Horsel in Nuth, terwijl de Vernieuwingsgroep pleitte voor Oirsbeek. De stemming binnen de partij was hierna zo verhit dat het tweetal een eigen fractie begon. De op een na grootste fractie en coalitiepartij Beekdaelen Lokaal, hield zich niet aan de renovatieplannen uit het verkiezingsprogramma. Ze steunde de nieuwbouwplannen van de coalitie, waardoor de fractie in december 2025 in twee gelijke delen scheurde. De raadsleden Goossens, Simons en Kannegieter en ook oprichter en voorzitter Heuts stapten uit onvrede op. De meerderheid van de coalitie kwam nooit in gevaar, want in mei 2025 stapte raadslid Dreessen over van GroenLinks naar de Vernieuwingsgroep. De vijf overige dissidenten stonden bij de verkiezingen van 2026 op plek drie tot en met zeven van de VVD. Die partij kreeg er twee zetels bij, terwijl Beekdaelen Lokaal er twee verloor. De Vernieuwingsgroep werd de grootste partij en kreeg er een zetel bij.

Burgemeester en wethouders

Eric Geurts is sinds 22 augustus 2019 burgemeester van Beekdaelen. Na de verkiezingen van 2022 is een coalitie gevormd tussen Vernieuwingsgroep, Beekdaelen Lokaal en het CDA. Er zijn vier wethouders benoemd (twee van Vernieuwingsgroep, een van Beekdaelen Lokaal, een van CDA).

Cultuur en religie

Binnen de nieuwe gemeente is een groot aantal culturele verenigingen actief. Zo heeft iedere kern een of meerdere harmonieën of fanfares, en hebben tien van vijftien kernen een schutterij.

Parochiekerken

Elk kerkdorp heeft een parochie met een eigen parochiekerk, te weten:


Verder bevindt zich in de gemeente een groot aantal wegkruisen en kapellen, zie: Lijst van weg- en veldkruisen in Beekdaelen. Tevens is er een aantal (voormalige) kloosters te vinden in de gemeente, zoals het Landgoed Aalbeek, het Klooster Ravensbosch en het klooster van de Zusters Regina Pacis, oblaten van de assumptie in Hulsberg.

Monumenten

Vervoer

De gemeente Beekdaelen is gelegen aan de autosnelwegen A76 en A79, terwijl ook de provinciale weg N298 (Valkenburg - Nuth - Heerlen) tussen Hulsberg en Nuth door de gemeente Beekdaelen voert. De gemeente kent ook twee treinstations, te weten Schinnen en Nuth, beide gelegen aan de spoorlijn Sittard - Herzogenrath. Arriva onderhoudt met de volgende buslijnen het busvervoer van en naar de vetgedrukte plaatsen in Beekdaelen:

Verder verzorgt Arriva ook het schoolvervoer in en om de gemeente.