Elektrotechnici werken aan elektrotechnische installaties die voorzien in de behoefte van elektriciteit op diverse locaties.
Elektrotechnische installaties zijn op meerdere plekken te vinden. Thuis van de meterkast naar televisie, lamp of koelkast. Maar ook in de utiliteit hier treft men naast de voorzieningen voor elektriciteit ook andere aangelegenheden aan. Zo treft men hier ook vaak telecom- of internetverbindingen aan. Ook bevinden er zich elektrotechnische installaties in de industrie. Deze onderscheiden zich van het voornoemde omdat hier ook besturingstechniek en vermogensbeheer bij komt kijken.
Elektronica
Het vakgebied elektronica is een vak op zich dat zich van elektrotechniek onderscheidt door het kenmerkende gebruik van halfgeleiders, waarvan transistoren de basis zijn (tot 1948 elektronenbuizen) waardoor traploze (= analoge) verwerking van zeer uiteenlopende signalen mogelijk is, zoals van microfoons en andere sensoren. Elektronica maakt verder gebruik van zgn. actieve en niet-lineaire componenten zoals diodes, en lineaire onderdelen zoals weerstanden, condensatoren, en spoelen. Een verder specifiek kenmerk van de electronica is de samenvoeging van een hele reeks (meestal) kleine componenten op een van dunne koperlagen voorzien substraat (printplaat) waaruit koper op chemische wijze selectief weggeëtst is, zodat er sprake is van een elektrisch bedradingsplan waar alle componenten op gewenste plekken gesoldeerd zijn. Alle componenten met de elektrische verbindingen wordt schakeling genoemd. Uit de (analoge) elektronica is de digitale elektronica voortgekomen, die vele discrete signalen parallel verwerkt (met twee mogelijke toestanden, zogezegd aan of uit) en waaruit computers voortkomen. Uit deze tak is een voortschrijdende miniaturisatie voortgekomen die via de stappen digitale geïntegreerde schakelingen en Microprocessors geleid heeft tot complete systemen op een chip. Met later evenens sterk geminiaturiseerde analoge functies.
Waar in de elektronica doorgaans sprake is van geringe tot zeer kleine vermogens, spreekt men van vermogenselektronica zo gauw er van stromen sprake is in de grootte vanaf enkele ampères tot in kiloampères, en bij spanningen tot kilovolts, dus voor vermogens van rond 50 W tot in de megawatts (MW). Veelal gaat het om het omzetten van stroom en spanning naar een andere waarde van deze kenmerken bij elektrisch vermogen. Bijvoorbeeld van 230 V wisselspanning naar 24 V gelijkspanning (schakelende voeding), of voor het aansturen van een elektromotor, bijvoorbeeld bij een automobiel.
Indien elektronica wordt toegepast in vliegtuigen wordt gesproken over avionica.
Binnen de elektronica komt veel van elektrotechniek terug. Zo worden schakelingen voorzien van bijvoorbeeld relais of wordt de spanning (voltage) gemeten door middel van een klassieke draaispoelmeter - tegenwoordig meestal vervangen door een elektronisch gerealiseerde variant daarvan met cijferweergave.
Ook worden er veel schakelingen op afstand bediend door middel van besturingstechniek. In Nederland wordt het distributie netwerk beheerd door TenneT, in België door Elia. Zij werken nauw samen met diverse bekende bedrijven zoals ABB en Siemens die onder andere schakelaars maken voor het schakelen van hoge vermogens.
Meettechniek
De meettechniek bestudeert het meten met behulp van elektrotechniek. Metingen aan een elektrisch circuit veranderen automatisch de elektrische spanningen en stromen binnen dat circuit. Het doel is om de invloed van de meetinstrumenten te minimaliseren of zelfs te compenseren. Dit vakgebied omvat ook sensoren die gebruikmaken van de elektrische of elektromechanischeeigenschappen van een materiaal. Voorbeelden zijn het piëzo-elektrisch effect voor het meten van druk en temperatuurafhankelijke weerstanden voor het meten van de temperatuur of een shuntweerstand voor het meten van vermogen.
Ook wordt de meettechniek gebruikt voor diverse mechanische toepassingen. Zo wordt er in de scheepvaart vermogensmetingen gedaan aan een motor om zo slijtage van de lagers te meten. Dit gebeurt vaak in combinatie met een trilling- of geluidsmeting.
Meet- en regeltechniek
De meet- en regeltechniek is een specifieke tak van de elektrotechniek, met raakvlakken in de pneumatiek, hydrauliek en procestechniek. Bij procestechniek houdt men zich bezig met het meten en regelen van bijvoorbeeld grootheden in industriële processen. Voorbeelden van geregelde industriële grootheden zijn: niveau, temperatuur, pH, debiet (ook wel flow genoemd) en druk. In zijn eenvoudigste vorm gebeurt het regelen door een regelaar die een ingestelde waarde (setpoint) vergelijkt met een in een proces gemeten waarde en vervolgens een corrigerende waarde uitstuurt naar het corrigerend orgaan (bijvoorbeeld een regelklep). Regelaars kunnen elektronisch, pneumatisch, mechanisch en hydraulisch zijn uitgevoerd. In moderne gecomputeriseerde meet- en regelsystemen kunnen regelaars in software zijn uitgevoerd. Een vergevorderde afgeleide van de meet- en regeltechniek wordt ook wel procesautomatisering genoemd.
Ook wordt meet en regeltechniek vaak toegepast in de productie van goederen. Zo zijn er vaak sensoren die detecteren wanneer iets van een lopende band raakt of waar iets zich bevindt op de lopende band. Zo is het mogelijk om een apparaat pas aan te laten gaan wanneer iets een bepaalde positie of waarde heeft bereikt. Hiervoor wordt vaak een "if this than that" protocol voor gebruikt. Deze ziet men ook vaak terug in domotica.
De telecommunicatietechniek is in vrijwel alle gevallen een deelgebied van de elektronica waar het de verwerkingsfuncties betreft en gebruikt voor het overbrengen van informatie van de ene plek naar een andere verbindingen zoals een coaxkabel, glasvezelkabel of de radiosignalen. Deze kanalen kunnen nauwkeurig gemodelleerd worden door de vergelijkingen van Maxwell voor het gedrag van elektromagnetische velden.
De Federatie van de Elektriciteit en de Elektronica is de Belgische vereniging die bedrijven actief (onder meer) in de elektrohuishoudapparaten, toepassingen voor verlichting, test- en meetapparatuur, batterijen en technisch onderhoud samenbrengt.
Uneto VNI: houdt zich bezig met diverse belangen voor de installateurs.
Techniek Nederland is de branchevereniging voor installatiebedrijven en elektrotechnische vakmensen.
NEN: Nederlands samenwerkingsverband dat zich richt op het opstellen van normen voor onder andere veilig werken en veiligheidseisen voor installaties.
Scope: door verzekeringsmaatschappijen gecreëerde norm voor zaken als brandveiligheid. Veel van deze eisen en regelgeving stammen uit diverse NEN-normen samengevoegd in diverse Scopes.
FNV Metaal: Vakbond voor Elektrotechnici en installateurs
