| Stad in Duitsland | |||
|---|---|---|---|
| Situering | |||
| Deelstaat | |||
| Landkreis | Konstanz | ||
| Regierungsbezirk | Freiburg | ||
| Coördinaten | 47° 51′ NB, 08° 46′ OL | ||
| Algemeen | |||
| Oppervlakte | 70,56 km² | ||
| Inwoners (31-12-2020) |
10.942 (155 inw./km²) | ||
| Hoogte | 531 m | ||
| Burgemeester | Frank Harsch (CDU) | ||
| Overig | |||
| Postcode | 78234 | ||
| Netnummer | 07733 | ||
| Kenteken | KN, STO | ||
| Gemeentenr. | 08 3 35 022 | ||
| Website | Officiële website | ||
| Locatie van Engen in Konstanz | |||
| Foto's | |||
| Stadhuis | |||
| |||
Engen is een stad en gemeente in de Duitse deelstaat Baden-Württemberg, gelegen in het Landkreis Konstanz. De stad telde op de peildatum van de meest recente statistiek 10.942 inwoners, en op 31-12-2025 11.351.
Engen heeft een oppervlakte van 70,56 km² en ligt in het zuidwesten van Duitsland, niet ver ten noorden van de grens met Zwitserland, in de door voormalige vulkaankegels gekenmerkte landstreek Hegau. Ten zuidwesten van het stadje verheft zich de kegelvormige berg Hohenhewen, waarvan de top 845 meter boven de zeespiegel ligt.
Met de oostelijke buurgemeentes Aach (Hegau) en Mühlhausen-Ehingen bestaat een nauwe samenwerking binnen een zogenaamde Vereinbarte Verwaltungsgemeinschaft, een alleen in Baden-Württemberg bestaande vorm van bestuurssamenwerking. Daarbij neemt Engen een aantal gemeentelijke bevoegdheden en taken over van Aach en Mühlhausen-Ehingen.
Engen ligt aan de korte Bundesstraße 491, die er aftakt van de oost-west-verbinding B31. Dichtbij de stad loopt de Autobahn A 81, met niet ver ten oosten van Engen afrit 39.
Engen heeft sinds 1866 een station aan de spoorlijn Offenburg - Singen. Via het 15 km ten zuiden van Engen gelegen Singen kan men, zonder overstappen, doorreizen met de trein (lijn S6 van de S-Bahn Bodensee, bijgenaamd Seehas) naar Konstanz en, met overstap in Singen, naar Schaffhausen. Op 2½ kilometer ten zuiden van Station Engen ligt aan de spoorlijn naar Singen nog, binnen de gemeentegrenzen van Engen, de spoorweghalte Welschingen-Neuhausen.
De gemeente bestaat uit de kernstad Engen in engere zin, en acht andere stadsdelen (Ortsteile):
| Wapen | Ortsteil | Inw. apr. 2022 | Oppervlakte in hectare |
|---|---|---|---|
| Engen (kernstad) | 6586 | 1382 | |
| Anselfingen | 1300 | 837 | |
| Bargen | 261 | 700 | |
| Biesendorf | 181 | 569 | |
| Bittelbrunn | 271 | 825 | |
| Neuhausen | 643 | 485 | |
| Stetten | 253 | 533 | |
| Welschingen | 1591 | 981; gelegen 4 km ten Z van de stad | |
| Zimmerholz | 331 | 741 |
Engen bestaat van het toerisme en de landbouw. Er is een bedrijventerrein voor lokaal midden- en kleinbedrijf aanwezig. In het stadje wonen ook vrij veel mensen, die een baan in een grotere stad in de omgeving hebben (woonforensen).
Zie ook: Baden.
Vanaf de Oude Steentijd, meer dan 35.000 jaar geleden, tot aan de Vroege Middeleeuwen is het gebied ronde Engen, met name ten zuiden van het huidige stadje, door mensen bewoond. Met name uit de tijd van de Kelten, de La Tène-periode, zijn vrij veel archeologische vondsten gedaan. Deze zijn in het plaatselijke museum te zien. Bij Bargen heeft een Romeinse villa rustica gestaan.
In de middeleeuwen was het gebied rond Engen het territorium van de baronnen Von Hewen, die een kasteel op de top van de berg Hohenhewen lieten bouwen. Zij voerden een zespuntige ster in hun wapenschild; in gewijzigde vorm (een vijfpuntige ster) werd dit symbool overgenomen in het stadswapen van Engen. In de 15e eeuw stierven de Von Hewens uit en ging het bezit over op de graven van Lupfen, en nog later, vanaf 1583, een tak van het geslacht Pappenheim, als deel van het Landgraafschap Stühlingen. Engen verkreeg stadsrechten in de eerste helft van de 14e eeuw. In 1525, ten tijde van de Duitse Boerenoorlog, waren er in en om Engen onlusten en gevechten, waarbij veel doden te betreuren waren.
Vanaf 1639 behoorde Engen tot het Vorstendom Fürstenberg.
Tijdens de Tweede Coalitieoorlog, op 3 mei 1800, vond bij Engen een veldslag plaats tussen Franse en Oostenrijkse troepen, die door de Fransen, geleid door generaal Jean Victor Marie Moreau, werd gewonnen. Na het Congres van Wenen (1815) behoorde het stadje tot het Groothertogdom Baden, dat in 1871 opging in het Duitse Keizerrijk.
In de 19e eeuw en het begin van de 20e eeuw was er in Engen enige textiel- en cementindustrie gevestigd, alsmede een atelier van ivoorsnijders.
In 1971 (3) en in 1975 (5) werden acht kleine gemeentes rondom de stad als Ortsteile aan de gemeente Engen toegevoegd.
Engen onderhoudt jumelages met: