Johan Bonny

Johan Bonny
Johan Bonny
Bisschop van de Rooms-Katholieke Kerk
Wapen van een bisschop
Geboren 10 juli 1955
Plaats Oostende
Wijdingen
Priester 20 juli 1980
Bisschop 4 januari 2009
Kerkelijke loopbaan
Huidige functie 2009-heden:
bisschop van Antwerpen
Voorganger bisschop van Antwerpen
Paul Van den Berghe
Portaal  Portaalicoon   Christendom

Johan Jozef Bonny (Oostende, 10 juli 1955) is een Belgisch bisschop en sinds 2009 de 22e bisschop van Antwerpen.

Biografie

Johan Bonny is afkomstig van Moere bij Gistel. Hij is de oudste van vijf kinderen in het landbouwersgezin van Gustaaf Bonny en Marie-Jeanne Lootens. Hij doorliep de lagere school in Eernegem en Moere. Hij volgde het lager middelbaar onderwijs aan het Onze-Lieve-Vrouwecollege in Gistel (het huidige Sint-Godelievecollege) en het hoger middelbaar onderwijs aan het Sint-Janscollege in Meldert-Hoegaarden (provincie Brabant), een college met internaat van de Aalmoezeniers van de Arbeid. Na zijn humaniora trok hij in 1973 naar het grootseminarie van Brugge.

Priester

Op 20 juli 1980 werd hij door bisschop De Smedt tot priester gewijd. Bonny hielp de Arkgemeenschap in Moerkerke stichten en bleef er als priester verbonden.

In 1982 behaalde hij een doctoraat in de theologie aan de Pauselijke Universiteit Gregoriana te Rome. Daarna benoemde mgr. De Smedt hem tot professor aan het grootseminarie van Brugge waar hij kerkgeschiedenis, kerkleer, oecumene en spiritualiteit doceerde. Hij was er ook archivaris. Tegelijkertijd werkte hij bij de mystiekkenner Albert Deblaere aan een doctoraat over de Vlaamse mysticus Jan van Ruusbroeck ("Het ghemeyne leven in de werken van Jan van Ruusbroec"), dat hij in 1988 verdedigde. In 1985 benoemde bisschop Roger Vangheluwe hem tot directeur van de afdeling theologie en in 1991 tot geestelijk directeur van de afdeling theologie van het grootseminarie te Brugge.

Op 5 juni 1997 werd hij benoemd tot staflid van de Pauselijke Raad ter Bevordering van de Eenheid van de Christenen. Binnen deze raad verzorgde hij de relaties met de miafysitische kerken: de Koptisch-orthodoxe Kerk in Egypte, de Ethiopisch-orthodoxe Kerk, de Syrisch-orthodoxe Kerk, de Armeense Kerk en de Malankaarse Syrisch-Orthodoxe Kerk in India. In 1997 droegen de Belgische bisschoppen hem voor als rector van het Belgisch Pauselijk College in Rome in opvolging van mgr. Werner Quintens.

Op 9 januari 2002 werd hij benoemd tot Kapelaan van Zijne Heiligheid paus Johannes Paulus II.

Bisschop

Op 28 oktober 2008 benoemde paus Benedictus XVI Bonny tot 22e bisschop van Antwerpen (4de bisschop van het heropgerichte bisdom). Zijn bisschopsleuze luidt "Agnus pascet illos" (Het Lam zal hen weiden, Apokalyps 7:17). Johan Bonny ontving op 4 januari 2009 de bisschopswijding in de Onze-Lieve-Vrouwekathedraal in aanwezigheid van verschillende kerkelijke en burgerlijke hoogwaardigheidsbekleders, onder wie kardinaal Walter Kasper, aartsbisschop Wim Eijk uit Utrecht en bisschop André-Mutien Léonard. Hoofdcelebrator was kardinaal Godfried Danneels en concelebratoren waren Paul Van den Berghe en Roger Vangheluwe. Tijdens de homilie sprak kardinaal Danneels over de moeilijke taak die hem wacht, na de ontkerkelijking en de priesterschaarste. Ook drukte hij de nieuwe bisschop op het hart een herder te zijn van de hoop. De bisschop kreeg ook de opdracht mee een kerkgemeenschap uit te bouwen waar het Goddelijk woord en de Eucharistie een belangrijke rol speelt. Dezelfde dag nam hij de Antwerpse bisschopszetel in bezit.

Op 21 januari 2010 benoemde paus Benedictus XVI Mgr. Bonny tot lid van de Pauselijke Raad voor de Eenheid van de christenen.

De bisschop steunde de Vlaamse schrijver Bart Demyttenaere om toegang te krijgen tot Vaticaanse kringen. Alzo kon de schrijver specifieke informatie opdoen voor het laatste deel van zijn kerktrilogie genoemd De Stoel van Petrus.

Op 23 februari 2024 werd bekend dat hij in september 2023 zijn ontslag had aangeboden aan de paus na het bekijken van de documentaire Godvergeten. De paus is hier echter nog niet op ingegaan dus blijft hij zijn rol als bisschop uitvoeren.

Bisschop Bonny had in 2015 de priester André Verdoodt geschorst, die in de jaren 1970–2013 meerdere gevallen van kindermisbruik had gepleegd doorheen het bisdom Antwerpen. Uitgebreid verslag hiervan is gedaan achter gesloten deuren voor de commissie Abuse van de Belgische kamer. Zijn voorganger, Mgr. Paul Van den Berghe, had geen enige actie ondernomen tegen Verdoodt, wiens slachtoffers, naar men zegt, niet serieus genomen werden terwijl men al op de hoogte was van de feiten.

Kerkelijke discussies

In september 2014 richtte hij een brief aan het Vaticaan waarin hij pleitte voor een andere, meer eigentijdse houding van de Kerk in verband met o.a. homoseksualiteit, in-vitrofertilisatie, echtscheiding en ongehuwd samenwonen. Deze controversiële brief van Bonny kwam een maand voordat in Rome een buitengewone bisschoppensynode plaatsvond. Hierin werden de pastorale uitdagingen van het gezin in de context van evangelisatie besproken.

Begin 2021 werd door de Congregatie van de Geloofsleer een antwoord gepubliceerd op een voorgelegde vraag betreffende de zegening van verbintenissen van personen van hetzelfde geslacht. Hierin werd herbevestigd dat de Kerk geen relaties of burgerlijke huwelijken kan zegenen tussen personen van hetzelfde geslacht omwille van de leer dat homoseksuele handelingen intrinsiek ongeordend zijn. Personen met een homoseksuele inclinatie konden wel individueel gezegend worden, maar relaties tussen twee personen van hetzelfde geslacht niet. In België nam bisschop Bonny het voortouw in de kritiek op de Vaticaanse uitspraak. Uit zijn kritiek kon men besluiten dat de Belgische bisdommen de Roomse zienswijzen niet zouden volgen, ook al bleven de overige Belgische bisschoppen wat voorzichtiger en hielden ze het bij een communiqué waarin ze hun collega bijtraden.[bron?] Begin april bevestigde kardinaal Jozef De Kesel dat hij de zienswijze van bisschop Bonny deelde. In 2022 beslisten de Vlaamse bisschoppen, waaronder Bonny, om toch koppels van hetzelfde geslacht te zegenen. Rome vaardigde in december van het volgend jaar het document Fiducia supplicans uit. Hierin werd meegedeeld dat priesters ongehuwde koppels wel konden zegenen, mits er oog is voor het onderscheid tussen 'spontane' en sacramentele of rituele zegeningen, alsook een besef dat dit de relatie niet legitimeerde. Deze zegening mag niet samengaan, of zelfs enigszins verbonden zijn, met een burgerlijk huwelijk. Bonny stelde zich hiermee tevreden. Tot op heden wordt er vanuit het bisdom echter gesproken over een 'zegenliturgie' en wordt de vergelijking gemaakt met het huwelijkstraject.

Op 19 maart 2026 vaardigde Mgr. Bonny een pastorale brief uit waarin hij uiteenzette dat hij als 'implementatie van het synodaal proces' er alles zal aan doen om tegen 2028 gehuwde priesters te kunnen wijden, wat haaks staat op het canoniek wet. De bisschop gaf als reden de roepingencrisis binnen de Belgische Katholieke Kerk. Ter verdediging haalde hij aan hoe binnen de Katholieke Kerk gehuwde priesters geen nieuwigheid zou zijn, verwijzend naar bekeerde Anglicaanse priesters en de Oosters-katholieke kerken. Hij gaf duidelijk aan zich neer te zullen leggen bij de beslissing van Rome. Het Vaticaan positioneerde zich nog niet in deze kwestie. Paus Leo XIV heeft eerder wel al gesteld dat het priesterlijke celibaat behouden moet worden. In september 2026 liet Bonny in Herder Korrspondenz weten dat er al kandidaten (viri probati) in opleiding zijn. Hij voegt eraan toe "geen publieke campagne te voeren", en vertrouwen te hebben dat er een oplossing zal komen tegen de herfst van 2028. Tegelijk gaat hij ervan uit dat "het gehele synodale proces aan geloofwaardigheid zal verliezen", indien hij zijn wil niet krijgt.

Eerbetoon

Publicaties

Literatuur

Voorganger:
Paul Van den Berghe		 Bisschop van Antwerpen
2009 - heden
Zie de categorie Johan Bonny van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.