Justin Bruyenne

Justin Antoine Joseph Bruyenne
Persoonsinformatie
Nationaliteit	België
Geboortedatum	25 januari 1811
Geboorteplaats	Doornik
Overlijdensdatum	27 juli 1896
Overlijdensplaats	Doornik
Opleiding en beroep
Beroep(en)	architect
Werken
Praktijk	Doornik
Belangrijke projecten	• Kerk van de Onbevlekte Ontvangenis (Gohyssart-Jumet); • Sint-Aldegondekerk (Hérinnes); • Psychiatrisch gesticht te Sint-Truiden; • Kasteel van Marlière; • Kasteel van Ere; • St-Amanduskerk (Doornik); • St-Amanduskerk (Pecq) (Obigies); • St-Gerykerk (Willemeau); • St-Aldegondekerk (Willemeau); • St-Michielskerk (St-Sauveur)
Erkenning en lidmaatschap
Archieflocatie	Archiefdienst Doornik
Links
	RKD-profiel
Portaal	Civiele techniek en bouwkunde

Justin Bruyenne (Doornik, 25 januari 1811 - aldaar, 27 juli 1896) was een Belgische architect wiens talent een groot aantal monumentale gebouwen heeft opgeleverd in Doornik en omgeving. Hij bouwde in hoofdzaak in de provincie Henegouwen, maar ook in Vlaanderen, meestal in eclectische of neoromaanse stijl.

Biografie

Opleiding

Justin Bruyenne was de zoon van een op grote schaal handelende timmerman. Als dreumes volgde hij het lager onderwijs in de gemeenteschool van Froidmont. Nadien ging hij in Doornik bij de Broeders Barbet voor de middelbare studiën. Bruyenne leerde het vak in de onderneming van zijn vader. Gelijktijdig volgde hij les aan de Tekenacademie, onder meer bij architect Bruno Renard (°Doornik, 30 december 1781 - † Sint-Joost-ten-Node, 17 juni 1861) en bij schilder Florentin Decraene (°1793, † 1852).

Oeuvre

Bruyenne's oeuvre bestond uit kerken, burgerlijke gebouwen, scholen, hospitalen en kastelen. De restauratie van de Doornikse Onze-Lieve-Vrouwekathedraal (Unesco Werelderfgoed) was wellicht een van zijn meest vermaarde activiteiten. Dit werk nam hij in 1849 over van zijn leermeester: Bruno Renard.

Functies

In 1861 werd Bruyenne corresponderend lid van de Koninklijke Commissie voor Monumenten en Landschappen (KCM). Zowat dertig jaar later, in 1892, was hij lid van de Franse Archeologische Vereniging voor instandhouding en inventarisering van monumenten (Société française d'archéologie pour la conservation et la description des monuments).

Eerbetoon

Omwille van zijn verdiensten werd Bruyenne geëerd met het Ridderkruis van de Leopoldsorde. Opname in deze orde vormt de hoogste Belgische onderscheiding.
Op 1 januari 2006 werd de rue de la Chapelle (Kapelstraat) in Templeuve hernoemd naar: rue Justin Bruyenne (Justin Bruyennestraat).

Werken (selectie)

1843: Concertzaal, Koningin Astridplein, Doornik
1843: Veldschans van het Verblijf der artilleristen, Sint-Maartenstraat, Doornik
1843-1849: Armenhuis “Godshuis” voor bejaarden (Dorpstraat 11-57) en hospitaal (Leemweg 11), Sint-Laureins (Meetjesland)
1843-1853: Ontwerp van het karmelietessenklooster en internaat voor meisjes: "Onze-Lieve Vrouw ter Engelen" (‘t Fort), Plein 14, Kortrijk, in samenwerking met architect T. Mommens
1844: Bouw van het “Kasteel van Marlière” (Château de la Marlière) te Doornik (wijk: Orcq)
1847: Restauratie van de Sint-Jacobskerk, Doornik
1848-1850: Psychiatrisch gesticht van de Zusters van Liefde van Jezus en Maria te Sint-Truiden
1849: Overname van de restauratiewerken van de Onze-Lieve-Vrouwekathedraal (Doornik).
1850: Klooster van de Paters Passionisten (thans Instituut voor Bijzonder Onderwijs) (Doornik)
1850: Gebouw van de Vismijn in steen en smeedijzer, Quai Eponyme, Doornik. Deze constructie werd na de Tweede Wereldoorlog afgebroken.
1853-1855: Volledige wederopbouw van het uit 1478 daterende Kasteel van Bourgogne, Place de Bourgogne 1, Steenput (Estaimpuis-Estaimbourg)
1855: Kasteel van Ere (Doornik)
1857: Kapel en klooster van de Broeders der Christelijke Scholen (Doornik)
1857-1860: Sint-Amanduskerk te Doornik (gehucht: Allain)
1857: Kapel van het buitenverblijf van de Doornikse bisschop Labis (Doornik, in de wijk: Kain)
1857: Kasteel Six te Froyennes
1857-1862: Kerk van de Paters Redemptoristen (plaatselijk gekend als de Kaaipaters) te Doornik, Onze-Lieve-Vrouwekaai 6 (aan de Schelde)
1859: Gezinswoning van het echtpaar Cailleau-Pollet, rue Saint-Brice 31, Doornik
1859: Kasteel van Henri Duquesne te Vaulx (Doornik)
1862: Kapel van het klooster der Reparatricen, Rijselsesteenweg, Doornik (thans Instituut voor Secundair Onderwijs)
1862: Sint-Amanduskerk, Grand’Rue, Pecq (Obigies)
1863: Sint-Gerykerk te Willemeau (Doornik)
1863-1866: Kerk van de Onbevlekte Ontvangenis te Jumet-Gohyssart (Charleroi)
1865: Kloosterkerk Onze-Lieve-Vrouw door de engelen opgenomen, Molendreef 16, Lovendegem
1865: Sint-Aldegondekerk, rue de la Cure, Hérinnes-lez-Pecq
1866-1875: Restauratie van de kloosterkapel Onze-lieve Vrouw ten Doorn, Zuidmoerstraat 125, Eeklo
1869: School Don Bosco-Saint-Charles, Leopoldlaan, Doornik
1870: Restauratie van de Sint-Niklaaskerk in samenwerking met baron de Béthune en architect Louis Cloquet
1872: Vergroting van de Sint-Lodewijk van Gonzague-kerk (Eglise Saint-Louis de Gonzague): toevoeging van een kruisbeuk, aanpassing van de viering en koorsluiting, te Monceau-sur-Sambre
1875: Kloosterkapel voor de Zusters van de Heilige Filippus Nerius, Kalkstraat 46-48, Sint-Niklaas
1875: Heilig-Hartkapel, Kleibeekstraat, Sint-Niklaas
1875-1888: Hospitaal voor Mannen (Broeders van Liefde), Abdijstraat 45-57, Sint-Truiden
1877: Café de la gare, Crombezplein, Doornik (vlak bij het station)
1877: Kerk van Sint-Cyr en Sint-Julitte, Generaal Lemanstraat 11, Seneffe
1880: Sint-Michielskerk te Saint-Sauveur
1889: Kerk van Onze-Lieve-Vrouw van Bijstand in de buitenwijk Sint-Maarten (Saint-Martin), Doornik
Saint-Charles-instituut, Pastoorstraat 5-7 (rue Curiale), Lowingen (Luingne)
Saint-Charles-instituut, Weerstandsplein 10 (Place de la Résistance), Dottenijs (Dottignies)
Kapel van de Ursulinen in de Klarenstraat (rue des Carmes) te Doornik
Burgelijke armenhuis te Celles (Doornik)
Burgelijke armenhuis te Pottes (Henegouwen)
Restauratie van de kapel van het bisschoppelijk paleis, Doornik
Restauratie van de Sint-Margrietkerk, Leopoldlaan, Doornik
Restauratie van de Sint-Janskerk, Doornik
Restauratie van de Jezuïetenkerk, Doornik
Restauratie van het seminarie te Doornik, Jezuïetenstraat 28
Restauratie van het Kasteel van Monceau-sur-Sambre

Bronnen, noten en/of referenties

Justin Bruyenne in de inventaris van het Agentschap Onroerend Erfgoed
(fr) Pasquier Grenier A.S.B.L. N° 105
BALaT Kik IRPA
Het stille pand
Gewoon Bijzonder Gewoon (Geschiedenis van de psychiatrische zorg in Sint-Truiden)
Centrum voor religieuze kunst en cultuur: Het Godshuis
Anna Bergmans: Middeleeuwse muurschilderingen in de 19de eeuw: studie en inventaris van...

Voetnoten

↑ RKDartists; geraadpleegd op: 25 april 2022; RKDartists-identificatiecode: 492774.
↑ "Archief Justin Bruyenne"; Archiefpunt; geraadpleegd op: 15 december 2025.
↑ Voor een afbeelding van Justin Bruyenne: klik hier... Gewoon Bijzonder Gewoon
↑ Florentin Decraene: sommige bronnen vermelden 1795 als geboortejaar.
↑ Florentin Decraene is ook gekend onder de naam Florentino De Craene, met een Latijnse voornaam en een witruimte in de familienaam.

Zie de categorie Justin Bruyenne van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.

[wikidata-6baae6a1fc1ad5ebd424213fbd83ab78690239f5-v3-1] RKDartists; geraadpleegd op: 25 april 2022; RKDartists-identificatiecode: 492774.

[wikidata-21e6b448f7b09c409777c6e8774f5efbbe065f01-v3-2] "Archief Justin Bruyenne"; Archiefpunt; geraadpleegd op: 15 december 2025.

[3] Voor een afbeelding van Justin Bruyenne: klik hier... Gewoon Bijzonder Gewoon

[4] Florentin Decraene: sommige bronnen vermelden 1795 als geboortejaar.

[5] Florentin Decraene is ook gekend onder de naam Florentino De Craene, met een Latijnse voornaam en een witruimte in de familienaam.