| Kelfkensbos | ||
|---|---|---|
 | ||
Noviomagus op het Kelfkensbos | ||
| Locatie | ||
| Land |  Nederland | |
| Plaats | Nijmegen | |
| Stadsdeel | Centrum | |
| Wijk/buurt | Benedenstad | |
| Begin | Derde Walstraat | |
| Eind | Hertogstraat | |
| Postcode(s) | 6511TA - 6511TB | |
| BAG-informatie | 0268300000001245 | |
Kelfkensbos is tegenwoordig de naam van een straat in de Benedenstad van Nijmegen. Deze straat loopt van de Derde Walstraat tot aan de Hertogstraat.
Het gebied waar nu de straat doorheen loopt, vormde oorspronkelijk samen met het Valkhofterrein meteen ten noorden ervan één groot plateau aan de oever van de Waal. Omstreeks het begin van de 15e eeuw nam men dit terrein (waar toen ook de 12e-eeuwse burcht stond) drastisch op de schop, om de verbinding met het eigenlijke stadscentrum te verbeteren. Daarbij is er onder meer een compleet dal uitgegraven, waarin de huidige Voerweg werd aangelegd. Het Kelfkensbos en Valkhof worden hierdoor sindsdien van elkaar gescheiden.
Omstreeks 1622 werd er een bosachtig park aangelegd tussen de Voerweg en St.-Jorisstraat. Dit park werd ook wel Kalverbosch genoemd; in het Nijmeegs is "kelfke" het woord voor kalfje, vandaar dat het park de naam Kelfkensbos kreeg. Het lijkt zodoende minder waarschijnlijk dat de naam verwijst naar burgemeester Anton Kelffken (sommige bronnen noemen Johan Kelffken), degene die het bos zou hebben laten aanplanten.
In het midden van de 15e eeuw werd nabij het Kelfkensbos de Sint-Gertrudiskapel opgericht. Deze kapel verdween weer grotendeels bij het versterken van de stadswal in de 16e eeuw.
Vrijwel alle bomen zijn hier in de periode 1831-1840 omgehakt. Alleen de straatnaam Kelfkensbos herinnert nog aan het vroegere park.
Bij opgravingen in 1980 werden op het Kelfkensbos twee delen van de Romeinse Godenpijler gevonden. Dit monument is een van de bewijzen die worden aangevoerd voor de claim dat Nijmegen de oudste stad van Nederland is. Sinds 2002 staat op het plein de zonnewijzer Noviomagus, een kunstwerk van Rutger Fuchs en Ram Katzir dat op deze Godenpijler is geïnspireerd.
Aan de straat bevindt zich een plein voor het Valkhof Museum met daarachter het Hunnerpark. Onder het plein ligt een parkeergarage, de Kelfkensbosgarage.
Het plein wordt onder meer gebruikt voor de markt. Tijdens de jaarlijkse Vierdaagsefeesten bevindt zich hier een van de hoofdpodia.
Aan de westkant van het plein staat een kunstwerk van blauwe buizen door Narcisse Tordoir. Aan de oostzijde, niet ver van het huidige Valkhofpark, bevindt zich de Belvedère, een voormalige waltoren.
Bij gelegenheid van de voltooing van de renovatie van het Valkhof Museum is het Kelfkensbos in 2026 ook opnieuw ingericht.
