Merwehaven

Merwehaven
Algemene gegevens
Plaats	Rotterdam
Aanloop
Zijtak van	Nieuwe Maas
Portaal    Maritiem

De Merwehaven is een haven aan de rechter Maas-oever in Rotterdam. Ze werd aangelegd op buitendijks gronden van de gemeente Rotterdam, waarvan het overgrote deel was gelegen binnen de gemeente Schiedam. De noodzakelijke grenswijziging werd van kracht op 24 december 1925. De aanleg van de Merwehaven was al gestart in 1923 en voltooid in 1930. De aanleiding voor de aanleg was de grote vraag naar terreinen voor de overslag van stukgoed. In tegenstelling tot de andere Rotterdamse havens van die leeftijd is de Merwehaven nog volop in gebruik. Destijds, vóór de aanleg, stond ze bij Gemeentewerken, het gemeentebestuur en andere betrokkenen, bekend als het 'driehavenplan'. In 1925 werd aan de plannen de aanleg van de Vliethaven toegevoegd.

De Merwehaven is aangelegd als stukgoedhaven. Ook is hier altijd fruit overgeslagen. In 1971 werd een complex van fruitloodsen geopend met een opslagcapaciteit van 400.000 colli. Vanaf 1985 werd dit complex uitgebreid. Tegenwoordig is de totale omvang 43.000 m² aan geklimatiseerde loodsen.

In 1960 werd een roll-on-roll-offverbinding tussen Rotterdam en Tilbury gestart. Na het gereedkomen van de Beneluxhaven in de Europoort verhuisde deze dienst naar de Beneluxhaven. Aan de ingang van de haven aan de Schiedamse kant was de scheepswerf Gusto gevestigd. Deze werf werd in 1978 gesloten. In de Merwehaven lagen twee detentieboten voor illegale vreemdelingen die los van hun illegaliteit strafbare feiten hadden begaan. Deze detentieboten ("bajesboten") verdwenen in 2009 uit de haven.

Sinds 2019 ligt in de Merwehaven de Floating Farm, de eerste drijvende boerderij ter wereld. De koeien die tot 2026 op de boerderij stonden werden gevoed met reststromen uit de stad, zoals bierbostel uit de Rotterdamse brouwerijen, zemelen uit de Schiedamse Molens en gras van sportvelden. De boerderij levert eigen producten die in Rotterdam en omstreken worden gebruikt. Deze producten worden gemaakt op de boerderij zelf. Deze heeft hiervoor een eigen productieruimte. De producten waren ook te koop in de winkel bij de boerderij. Klanten konden de producten online bestellen via de webshop op de site van de boerderij. Hiervoor kunnen zij op de site een account aanmaken waarmee zij hiervoor kunnen inloggen. De boerderij is te bezoeken, er worden rondleidingen gegeven waarbij mensen konden zien hoe de boerderij werkte en de bezoekers konden de producten proeven in de winkel. De boerderij ligt in principe tot 2028 in de Merwehaven omdat de vergunning in dat jaar afloopt. De boerderij staat te koop, maar als er geen koper wordt gevonden, proberen de eigenaars de boerderij naar een andere locatie te verplaatsen. Hiervoor zoeken ze een geschikte locatie. De boerderij moest noodgedwongen twee jaar eerder stoppen met het houden van de koeien omdat er bij het vervangen van de rubberen vloer van de koeienstal die ging slijten, wat te gevaarlijk was voor de koeien en de mestrobot, een verkeerde vloer was aangelegd. De nieuwe vloer bleek geen duurzaamheidscertificaat te hebben met als gevolg dat deze door de DCMR werd afgekeurd en het was niet haalbaar om deze vloer voor 2028 opnieuw te vervangen door een wel gecertificeerde vloer omdat dit te duur was voor een korte periode. Ook zouden ze als ze de vloer er niet uit zouden halen voor 18 augustus 2026 en er dan nog koeien op zouden staan een steeds hogere boete krijgen. Hierdoor had het geen zin meer om met de koeien door te gaan. De koeien werden daarom voor die datum verkocht. Als alternatief voor de koeien wordt voor de zuivelproducten van de boerderij melk ingekocht bij boeren in de regio. Hiervoor wordt een pijpleiding aangelegd naar de boerderij waarmee de melktankwagen de melk naar de productie-unit kan pompen. Ook wordt gekeken naar andere manieren om de reststromen waarmee de koeien gevoed werden te benutten.

Samen met het Vierhavensgebied wordt dit gebied tegenwoordig aangeduid als het Merwe- en Vierhavensgebied, oftewel M4H. Door de terugloop van de havenactiviteiten in dit gebied ontstaat ruimte voor de vestiging van nieuwe bedrijven in combinatie met woningbouw, horeca en andere stedelijke functies. De gemeente Rotterdam en het Havenbedrijf Rotterdam streven hier naar een concentratie van creatieve, innovatieve maakbedrijven. Samen met het aan de overzijde van de Maas gelegen RDM-gebied spreekt men ook wel van 'Het Makers District'.