| Pleurotaenium | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
 | ||||||||||
| Pleurotaenium spec. verzameld in beek bij Brisbane (Australië) | ||||||||||
| Taxonomische indeling | ||||||||||
| ||||||||||
| Geslacht | ||||||||||
| Pleurotaenium Nägeli, 1849 | ||||||||||
 Afbeeldingen op Wikimedia Commons | ||||||||||
| ||||||||||
Pleurotaenium is een geslacht van algen dat behoort tot de familie Desmidiaceae (placoderme sieralgen). Volgens AlgaeBase zijn er 93 soorten en 44 speciale vormen en 120 variëteiten.
Pleurotaenium bestaat uit lange, cilindrische, bilateraal symmetrische cellen met stompe uiteinden. Ze komen meestal voor als afzonderlijke cellen, maar de cellen kunnen ook draden (filamenten) vormen. Midden op de celwand is een ondiepe vernauwing zichtbaar op de plaats waar de twee "halfcellen" elkaar raken. Hier bevindt zich de celkern; dit is een typisch kenmerk van sieralgen. Voor de determinatie is microscopisch onderzoek vereist aan de structuur en ligging van chloroplasten en pyrenoïden.
Ongeslachtelijke voortplanting vindt plaats door deling; geslachtelijke voortplanting vindt plaats door conjugatie. Ook dit is een typisch kenmerk van sieralgen.
Soorten worden onderscheiden op basis van morfologische kenmerken zoals de microstructuur van de celwand, de vorm van de uiteinden en de breedte van de cellen. De Pleurotaenium soorten variëren onderling sterk, wat classificatie lastig maakt. Moleculair genetisch onderzoek bevestigde dat het een monofyletische groep is al zijn er twijfels over de monofylie van soortencomplexen van onder andere P. trabecula en P. ehrenbergii.
Diverse soorten hebben een kosmopolitische verspreiding. Zoals de meeste sieralgen komen de Pleurotaenium-soorten voor in zoetwater, met een voorkeur voor oligotrofe tot mesotrofe meren, moerassen, stilstaande wateren en hoogveenmoerassen.
In het Nederlands soortenregister worden 12 soorten en drie variëteiten Pleurotaenium uit AlgaeBase vermeld.
P. trabecula is de meest algemene soort in Nederland die voorkomt in licht eutroof tot zwak zuur water. P. ehrenbergii, P. truncatum en P. nodulosum zijn soorten die verspreid voorkomen, mits het water zwak zuur en minstens mesostroof is, dus in poeltjes en plassen in trilvenen. P. archeri, P. coronatum en P. simplicissimum zijn alle drie min of meer zeldzaam en worden aangetroffen in trilvenen.
