Sam Loyd

Excelsior-probleem

Een van zijn bekendste schaakproblemen is het volgende, door Loyd Excelsior genoemd naar het gedicht van Henry Wadsworth Longfellow. Wit moet zwart in vijf zetten tot mat voeren tegen elke verdediging.

Loyd wedde met een vriend dat hij geen stuk kon kiezen dat geen mat gaf in de hoofdlijn, en toen het in 1861 werd gepubliceerd, was het met de voorwaarde dat Wit 'het minst waarschijnlijke stuk of pion' mat zou geven.

Steinitz-gambietprobleem

Het Steinitz-gambietprobleem is een van de beroemdste schaakproblemen van Loyd. Hij schreef over dit probleem: De originaliteit van het probleem is te danken aan het feit dat de Witte Koning in absolute veiligheid werd geplaatst, maar toch een roekeloze carrière had gehad, zonder directe dreiging en onder talloze controles.

Probleem van Karel XII

Dit probleem werd oorspronkelijk gepubliceerd in 1859. Het verhaal gaat over een schaakincident tijdens het beleg van Karel XII van Zweden door de Turken bij Bender in 1713. Karel vulde deze periode met exercities en schaakspel, en speelde vaak met zijn predikant, Christian Albert Grosthusen, waarvan enkele wedstrijden door Voltaire worden genoemd. Op een dag, terwijl hij zo bezig was, was het spel tot dit punt gespeeld, en Charles (Wit) had net de matmet in drie minuten uitgevoerd.

1. Rxg3 Bxg3
2. Nf3 Bxh2
3. g4#

Nauwelijks had hij de woorden uitgesproken, of een (Turkse) kogel, die het raam verbrijzelde, sloeg de Witte ridder in fragmenten van het bord. Grothusen begon heftig, maar Charles smeekte hem met de grootste koelheid om de andere ridder terug te zetten en de matvariant te vinden, omdat hij merkte dat die mooi genoeg was. Maar een blik op het bord deed Charles glimlachen. We hebben de ridder niet nodig. Ik kan het je geven en toch over vier zetten mat geven!

1. hxg3 Be3
2. Rg4 Lg5
3. Rh4+ Bxh4
4. g4#

Wie zou het geloven, hij had nauwelijks gesproken toen er weer een kogel door de kamer vloog, en de pion op h2 het lot van de ridder deelde. Grothusen werd bleek. "Je hebt onze goede vrienden, de Turken," zei de koning onbezorgd, "het is nauwelijks te verwachten dat ik tegen zulke kansen zou moeten vechten; maar laat me kijken of ik die pion kan uitschakelen. Ik heb het!" riep hij lachend, "Ik heb een groot genoegen u te kunnen informeren dat er ongetwijfeld een mat in vijf is."

1. Rb7 Be3
2. Rb1 Lg5
3. Rh1+ Bh4
4. Rh2 gxh2
5. g4#

In 1900 wees Friedrich Amelung erop dat in de oorspronkelijke positie, als de eerste kogel de toren had geraakt in plaats van het paard, Charles nog steeds een mat in zes zetten zou hebben.

1. Nf3 Be1
2. Nxe1 Kh4
3. h3 Kh5
4. Nd3 Kh4
5. Nf4 h5
6. Ng6#

In 2003 plaatste ChessBase een vijfde variant, toegeschreven aan Brian Stewart. Nadat de eerste kogel het paard had uitgeschakeld, als de tweede de g-pion had verwijderd in plaats van de h-pion, kon Charles in tien zetten mat geven.

1. hxg3 Be1''
2. Rg4 Bxg3
3. Rxg3 Kh4
4. Kf4 h5
5. Rg2 Kh3
6. Kf3 h4
7. Rg4 Kh2
8. Rxh4+ Kg1
9. Rh3 Kf1
10. Rh1#

Terug uit de Klondike

Dit is een van Sam Loyds beroemdste puzzels, voor het eerst gepubliceerd in de New York Journal and Advertiser op 24 april 1898 (voor zover het beschikbare bewijs aangeeft). Loyds oorspronkelijke instructies luidden:

Begin bij het hart in het midden. Zet vervolgens drie stappen in een rechte lijn in een van de acht richtingen: noord, zuid, oost, west, of diagonaal (noordoost, noordwest, zuidoost of zuidwest).

Na deze drie stappen kom je op een vakje met een getal. Dat getal geeft aan hoeveel stappen je op de “tweede dag” moet zetten, opnieuw in een rechte lijn en opnieuw in een van de acht richtingen.

Vanaf het nieuwe vakje herhaal je dit proces: zet het aangegeven aantal stappen, kies een richting, en ga zo verder volgens de getallen die je onderweg aantreft. Uiteindelijk bereik je een vakje waarvan het getal je precies één stap buiten de rand van het diagram brengt.

Verdwijnpuzzels

Een verdwijnpuzzel is een mechanische optische illusie die verschillende aantallen van een bepaald object toont wanneer delen van de puzzel worden verplaatst.

Loyd patenteerde in 1896 roterende verdwijnpuzzels en publiceerde versies met de titels Get Off the Earth, Teddy and the Lion en The Disappearing Bicyclist (op de foto). Elk had een ronde kaart die met een speld aan een kartonnen achtergrond was bevestigd, zodat het kon draaien. In de Verdwijnende Fietser, wanneer de schijf zo wordt gedraaid dat de pijl naar A wijst, zijn 13 jongens te zien. Wanneer de pijl zo wordt gedraaid dat de pijl naar B wijst, verschijnen er slechts 12 jongens.

Verdwijningsparadox

Een vierkant met een zijlengte van 8 eenheden ("schaakbord") wordt verdeeld in vier stukken, die kunnen worden samengevoegd tot een rechthoek van 5x13. Aangezien de oppervlakte van het vierkant 64 eenheden is, maar de oppervlakte van de rechthoek 65 eenheden, lijkt dit in eerste instantie paradoxaal. Het is echter slechts een optische illusie, omdat de stukken niet precies passen om een rechthoek te vormen, maar een kleine, nauwelijks zichtbare opening langs de diagonaal achterlaten. Deze puzzel staat ook bekend als het schaakbordparadox of paradox van Loyd en Schlömilch.

Trick Donkeys-probleem

Een van Loyds opmerkelijke puzzels was de "Trick Donkeys". Het was gebaseerd op een soortgelijke puzzel met honden, gepubliceerd in 1857. In het probleem moet de oplosser de tekening langs de stippellijnen knippen en de drie stukken herschikken zodat de ruiters op de ezels lijken te rijden.