Tubariaceae

Tubariaceae
Gewoon donsvoetje (Tubaria furfuracea)
Taxonomische indeling
Rijk:Fungi (Schimmels)
Stam:Basidiomycota (Steeltjeszwam)
Klasse:Agaricomycetes
Onderklasse:Agaricomycetidae
Orde:Agaricales (Plaatjeszwam)
Familie
Tubariaceae
Vizzini (2008)
Tubariaceae op Wikispecies
Portaal  Portaalicoon   Biologie
Schimmels

De Tubariaceae zijn een familie van schimmels uit de orde Agaricales, behorend tot de klasse Agaricomycetes. De familie werd in 2008 beschreven door de Italiaanse mycoloog Alfredo Vizzini. Het typegeslacht is Tubaria.

De familie behoort tot de onderorde Agaricineae en is verwant aan onder meer de Inocybaceae en Crepidotaceae. De afbakening van deze families is gebaseerd op moleculair-fylogenetisch onderzoek.

Kenmerken

De Tubariaceae omvatten voornamelijk kleine, bruinsporige plaatjeszwammen, maar binnen de familie komen ook andere vormen van vruchtlichamen voor. Bij een deel van de soorten ontbreekt een ring aan de steel. Een microscopisch kenmerk is het ontbreken van pleurocystiden op de zijvlakken van de lamellen.

Ecologie

Binnen de familie komen saprotrofe soorten voor die leven van dood plantaardig materiaal, zoals houtresten, takjes en strooisel.

Een voorbeeld is het gewoon donsvoetje (Tubaria furfuracea), dat in Nederland algemeen voorkomt en onder andere op houtsnippers groeit. Ook soorten uit het geslacht Flammulaster groeien op afgestorven plantendelen, waaronder afgevallen bladeren en elzenproppen.

Taxonomie

De indeling van de Tubariaceae is in de loop der tijd gewijzigd als gevolg van moleculair-fylogenetisch onderzoek. Een studie van Petersen, Knudsen en Seberg uit 2010 liet zien dat de toenmalige afbakening van de familie onvoldoende door moleculaire gegevens werd ondersteund.

Een fylogenomische herziening door Niskanen et al. (2026), gebaseerd op een combinatie van genoomgegevens en eerdere onderzoeken, erkent zeven geslachten binnen de Tubariaceae.

Geslachten

Volgens de indeling van Niskanen et al. (2026) omvat de familie de volgende zeven geslachten:

Het geslacht Phaeomyces, dat in oudere publicaties tot de Tubariaceae werd gerekend, is niet opgenomen in deze indeling. Het geslacht Cyclocybe, dat in eerdere classificaties eveneens tot de Tubariaceae werd gerekend, wordt in de herziening van 2026 samen met Hemipholiota in de afzonderlijke familie Hemipholiotaceae geplaatst.