ANO 2011

ANO 2011
Ilustracja
Państwo

 Czechy

Skrót

ANO

Przewodniczący

Andrej Babiš

Data założenia

11 maja 2012

Adres siedziby

Babická 2329/2,
149 00 Praga

Ideologia polityczna

konserwatyzm

Liczba członków

2,7 tys. (2021)

Młodzieżówka

Mladé ANO

Barwy

indygo

Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa

ANO 2011 (ANO) – czeska partia polityczna. Początkowo reprezentowała nurt liberalny i centrowy, następnie przeszła na pozycje konserwatywne; określana także jako ugrupowanie populistyczne.

Historia

Ugrupowanie powstało w 2011 jako ruch polityczny Akcja Niezadowolonych Obywateli (cz. Akce nespokojených občanů) – w skrócie ANO (pol. TAK). Założył je Andrej Babiš, miliarder i przedsiębiorca kontrolujący w tym okresie koncern Agrofert. Nowa formacja głosiła hasła walki z korupcją i usprawnienia administracji państwowej. W 2012 została zarejestrowana jako partia polityczna.

Na parę miesięcy przed wyborami do Izby Poselskiej w 2013 partia przedstawiła nowych liderów kampanii, wśród których znalazł się były minister kultury Martin Stropnický. Do ruchu dołączył też były członek Komisji Europejskiej Pavel Telička, który w kolejnym roku stanął na czele listy kandydatów ANO w wyborach do Europarlamentu.

W sierpniu 2013 agencja badawcza PPM Factum opublikowała badanie, w którym poparcie dla ANO 2011 wyniosło około 5%. Z początkiem września na portalu tygodnika „Týden” ukazało się opracowane przez Médea Research badanie wskazujące na poparcie dla tej partii na poziomie 12%. Ostatecznie w głosowaniu z 25 i 26 października 2013 partia dostała 18,7% głosów, zajmując drugie miejsce i zdobywając 47 mandatów poselskich.

Ugrupowanie po kilku miesiącach negocjacji przystąpiło do koalicji rządowej, współtworząc wraz z ČSSD i KDU-ČSL rząd Bohuslava Sobotki, w którym przedstawiciele partii objęli 6 ministerstw.

W 2014 po raz pierwszy partia wystartowała w wyborach europejskich, wprowadzając do PE VIII kadencji czteroosobową reprezentację. Przystąpiła też do Partii Porozumienia Liberałów i Demokratów na rzecz Europy, którą opuściła w 2024.

W ramach koalicji z socjaldemokratami dochodziło do częstych sporów na tle zarzutów o konflikt interesów Andreja Babiša. Ostatecznie w maju 2017 lider ANO 2011 odszedł z rządu. Partia jednocześnie utrzymywała pierwsze miejsce w sondażach. Ostatecznie zwyciężyła w wyborach z 20 i 21 października 2017, otrzymując 29,6% głosów i 78 mandatów.

Po nieudanych negocjacjach lider partii zapowiedział utworzenie rządu mniejszościowego. 13 grudnia 2017 prezydent Miloš Zeman dokonał zaprzysiężenia członków gabinetu Andreja Babiša, składającego się w większości z polityków ANO 2011 i osób bezpartyjnych ściśle współpracujących z tym ugrupowaniem. 27 czerwca 2018 powstał drugi rząd Andreja Babiša, tworzony przez ANO 2011 i Czeską Partię Socjaldemokratyczną, dla którego poparcie w parlamencie zadeklarowała Komunistyczna Partia Czech i Moraw.

W 2019 partia zajęła w Czechach pierwsze miejsce w wyborach europejskich, uzyskując sześć miejsc w Europarlamencie IX kadencji. W wyborach krajowych w 2021 z wynikiem 27,1% głosów ugrupowanie przegrało z centroprawicową koalicją SPOLU; zdobyło jednak od niej o 1 mandat więcej (łącznie 72). Po wyborach ugrupowanie znalazło się w opozycji. W 2024 ANO 2011 zwyciężyło w kolejnych wyborach do PE.

W wyborach do Izby Poselskiej w 2025 ugrupowanie również zajęło pierwsze miejsce (34,5% głosów i 80 mandatów). ANO 2011 podpisało porozumienie koalicyjne z nacjonalistyczną partią Wolność i Demokracja Bezpośrednia oraz z eurosceptycznym i prawicowym ugrupowaniem Kierowcy dla Siebie, współtworząc w grudniu 2025 trzeci gabinet swojego lidera.

Poparcie w wyborach

Wybory do Izby Poselskiej
Wybory Wynik Mandaty Zmiana
Głosy (tys.) %
2013 927 18,7
47/200
 –
2017 1500 29,6
78/200
 31
2021 1458 27,1
72/200
 6
2025 1941 34,5
80/200
 8
Wybory do Parlamentu Europejskiego
Wybory Wynik Mandaty Zmiana
Głosy (tys.) %
2014 245 16,1
4/21
 –
2019 502 21,2
6/21
 2
2024 776 26,1
7/21
 1

Przypisy

  1. 1 2 3 Rejstřík politických stran a politických hnutí. mv.gov.cz. [dostęp 2026-09-03]. (cz.).
  2. ↑ Členská základna ODS je větší než ČSSD, z mladých uskupení nejvíce roste SPD. ceskatelevize.cz, 22 lipca 2021. [dostęp 2023-07-02]. (cz.).
  3. ↑ Čechům je nejbližší sociálnědemokratický a liberální světonázor. novinky.cz, 14 października 2013. [dostęp 2013-10-26]. (cz.).
  4. ↑ Jan Bartoň: CVVM – opět je ve hře pravostředová koalice. virtually.cz, 21 lutego 2014. [dostęp 2014-02-11]. (ang.).
  5. ↑ Aneta Zachová, Théo Bourgery-Gonse: Czech ANO party a thorn in Renew Europe’s side – still. euractiv.com, 15 lutego 2024. [dostęp 2024-07-06]. (cz.).
  6. ↑ Štěpán Drahokoupil: Volby 2013: dekonsolidace stranického systému a vzestup anti-politiky. boell.org, 21 listopada 2013. [dostęp 2023-07-02]. (cz.).
  7. ↑ Veronika Kindlová: ANO deset let na scéně. Od Akce nespokojených občanů k vládní straně. rozhlas.cz, 20 maja 2022. [dostęp 2026-09-05]. (cz.).
  8. ↑ Jakub Groszkowski: Kryzys tradycyjnych partii w Czechach. Ośrodek Studiów Wschodnich, 9 października 2013. [dostęp 2026-09-05].
  9. ↑ Andrej Babis. forbes.com. [dostęp 2026-09-05]. (ang.).
  10. ↑ Hnutí ANO. irozhlas.cz. [dostęp 2026-09-05]. (cz.).
  11. ↑ ANO ukázalo novou kampaň a její tváře. mediaguru.cz, 2 sierpnia 2013. [dostęp 2026-09-03]. (cz.).
  12. ↑ Bývalý eurokomisař Telička jde do Babišova ANO. centrum.cz, 29 sierpnia 2013. [dostęp 2026-09-03]. (cz.).
  13. ↑ Volby do Evropského parlamentu: ANO vysílá Teličku, ODS Zahradila. ceskatelevize.cz, 4 lutego 2014. [dostęp 2026-09-03]. (cz.).
  14. ↑ Podpora neparlamentních stran sílí. tyden.cz, 19 sierpnia 2013. [dostęp 2026-08-05]. (cz.).
  15. ↑ Nový průzkum: levice na ústupu, po volbách by mohla mít problém. tyden.cz, 4 września 2013. [dostęp 2026-08-05]. (cz.).
  16. 1 2 Volby do Poslanecké sněmovny Parlamentu České republiky konané ve dnech 25.10. – 26.10.2013. volby.cz. [dostęp 2026-09-05]. (cz.).
  17. ↑ Zeman jmenoval Sobotkovu vládu. Utahoval si z textu jeho návrhu. idnes.cz, 29 stycznia 2014. [dostęp 2014-01-29]. (cz.).
  18. 1 2 Volby do Evropského parlamentu konané na území České republiky ve dnech 23.05. – 24.05.2014. volby.cz. [dostęp 2014-05-26]. (cz.).
  19. ↑ Statement on the decision of ANO to leave the ALDE Party. aldeparty.eu, 21 czerwca 2024. [dostęp 2024-07-06]. (ang.).
  20. ↑ Zeman jmenoval Pilného novým ministrem financí a chválil Babiše. idnes.cz, 24 maja 2017. [dostęp 2017-05-24]. (cz.).
  21. ↑ Výsledky voleb v České republice: Volby do Poslanecké sněmovny 2017. idnes.cz, 2017. [dostęp 2025-10-05]. (cz.).
  22. ↑ Czech election winner Babis to seek minority government. reuters.com, 31 października 2017. [dostęp 2017-12-06]. (ang.).
  23. ↑ Zeman jmenoval Babišovu vládu. Přeje si, aby získala důvěru do února. idnes.cz, 13 grudnia 2017. [dostęp 2017-12-13]. (cz.).
  24. ↑ Hra o vládu Andreje Babiše teprve začíná. lidovky.cz, 11 grudnia 2017. [dostęp 2017-12-13]. (cz.).
  25. ↑ Prezident jmenoval vládu bez Pocheho. Půjde ji osobně podpořit před poslance. idnes.cz, 27 czerwca 2018. [dostęp 2018-06-27]. (cz.).
  26. 1 2 Volby do Evropského parlamentu konané na území České republiky ve dnech 24.05. – 25.05.2019. volby.cz. [dostęp 2019-05-26]. (cz.).
  27. 1 2 Volby do Poslanecké sněmovny Parlamentu České republiky konané ve dnech 8.10. – 9.10.2021. volby.cz. [dostęp 2021-10-09]. (cz.).
  28. 1 2 Volby do Evropského parlamentu konané na území České republiky ve dnech 07.06. – 08.06.2024. volby.cz. [dostęp 2024-06-10]. (cz.).
  29. 1 2 Volby do Poslanecké sněmovny Parlamentu České republiky konané ve dnech 3.–4.10.2025. volby.cz. [dostęp 2025-10-05]. (cz.).
  30. ↑ ANO, SPD a Motoristé podepsali koaliční smlouvu. ceskatelevize.cz, 3 listopada 2025. [dostęp 2025-12-15]. (cz.).
  31. ↑ Prezident jmenoval vládu Andreje Babiše. ceskatelevize.cz, 15 grudnia 2025. [dostęp 2025-12-15]. (cz.).
  32. ↑ Volby do Poslanecké sněmovny Parlamentu České republiky konané ve dnech 20.10. – 21.10.2017. volby.cz. [dostęp 2024-02-13].

Linki zewnętrzne