Adam Dyczkowski

Adam Dyczkowski

Sursum corda W górę serca
Kraj działania	Polska
Data i miejsce urodzenia	17 listopada 1932 Kęty
Data i miejsce śmierci	10 stycznia 2021 Zielona Góra
Biskup diecezjalny zielonogórsko-gorzowski
Okres sprawowania	1993–2007
Biskup pomocniczy legnicki
Okres sprawowania	1992–1993
Wyznanie	katolicyzm
Kościół	rzymskokatolicki
Inkardynacja	archidiecezja wrocławska
Prezbiterat	23 czerwca 1957
Nominacja biskupia	19 września 1978
Sakra biskupia	26 listopada 1978
Odznaczenia
Multimedia w Wikimedia Commons

Adam Feliks Dyczkowski (ur. 17 listopada 1932 w Kętach, zm. 10 stycznia 2021 w Zielonej Górze) – polski duchowny rzymskokatolicki, doktor filozofii przyrody, biskup pomocniczy wrocławski w latach 1978–1992, biskup pomocniczy legnicki w latach 1992–1993, biskup diecezjalny zielonogórsko-gorzowski w latach 1993–2007.

Życiorys

Urodził się 17 listopada 1932 w Kętach w rodzinie Feliksa i Marii z domu Jurasz. Egzamin dojrzałości złożył w 1950 w kęckim liceum ogólnokształcącym. W latach 1952–1957 odbył studia filozoficzno-teologiczne w Metropolitalnym Wyższym Seminarium Duchownym we Wrocławiu. Święceń prezbiteratu udzielił mu 23 czerwca 1957 w Archikatedrze św. Jana Chrzciciela we Wrocławiu biskup Bolesław Kominek, delegat prymasa Polski z uprawnieniami biskupa rezydencjalnego we Wrocławiu. Inkardynowany został do archidiecezji wrocławskiej. Dalsze studia miał odbyć za granicą, jednak władze komunistyczne odmówiły mu wydania paszportu. W latach 1957–1961 studiował więc na Sekcji Filozofii Przyrody Wydziału Filozofii Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, uzyskując magisterium z filozofii. Tamże w latach 1961–1963 kontynuował studia w zakresie filozofii przyrody. Doktorat uzyskał w 1965 na podstawie dysertacji Sposoby ustalenia sensu terminów w «Kosmologii» Selvaggiego.

W latach 1963–1971 pracował jako wikariusz w parafii archikatedralnej we Wrocławiu. Od 1965 do 1978 był duszpasterzem akademickim i kapelanem Klubu Inteligencji Katolickiej we Wrocławiu. W latach 1968–1978 pełnił funkcję prefekta w Liceum Ogólnokształcącym Sióstr Urszulanek we Wrocławiu. Od 1965 do 1992 prowadził wykłady z metafizyki, kosmologii i teodycei we wrocławskim seminarium duchownym i Studium Katechetycznym. Od 1968 do 1992 zajmował stanowisko adiunkta w Katedrze Metafizyki, Teodycei i Kosmologii Papieskiego Wydziału Teologicznego we Wrocławiu. W 1969 został pracownikiem Centralnego Ośrodka Duszpasterstwa Akademickiego. Od 1970 do 1992 był cenzorem diecezjalnym.

19 września 1978 został mianowany przez papieża Jana Pawła I biskupem pomocniczym archidiecezji wrocławskiej ze stolicą tytularną Altava. Święcenia biskupie otrzymał 26 listopada 1978 w Archikatedrze św. Jana Chrzciciela we Wrocławiu. Udzielił mu ich arcybiskup metropolita wrocławski Henryk Gulbinowicz w asyście Stefana Bareły, biskupa diecezjalnego częstochowskiego, i Wincentego Urbana, biskupa pomocniczego wrocławskiego. Jako zawołanie biskupie przyjął słowa Sursum corda (W górę serca). W latach 1978–1992 sprawował urząd wikariusza generalnego archidiecezji. W zakresie jego obowiązków w kurii metropolitalnej znajdowały się sprawy duszpasterstwa młodzieży akademickiej, inteligencji, nauczycieli, harcerzy i środowisk zawodowych. Należał do rady kapłańskiej i kolegium konsultorów archidiecezji. W 1979 został ustanowiony kanonikiem gremialnym wrocławskiej kapituły archikatedralnej. Został ponadto przewodniczącym Dolnośląskiego Komitetu Odrodzenia Harcerstwa i członkiem Zarządu Towarzystwa Przyjaciół Ossolineum.

25 marca 1992 został przeniesiony na urząd biskupa pomocniczego nowo powstałej diecezji legnickiej. Objął funkcję wikariusza generalnego diecezji. W kurii biskupiej zajmował się duszpasterstwem rodzin, harcerzy, służby zdrowia, a także duszpasterstwem środków społecznego przekazu. Przewodniczył również radzie katechetycznej i odpowiadał za sprawy II Synodu Ogólnopolskiego w diecezji legnickiej.

17 lipca 1993 został mianowany biskupem diecezjalnym diecezji zielonogórsko-gorzowskiej. Diecezję objął kanonicznie 19 lipca 1993. 5 września 1993 odbył ingres do Katedry Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Gorzowie Wielkopolskim, a 12 września 1993 do Konkatedry św. Jadwigi w Zielonej Górze. W diecezji utworzył w 1993 Stowarzyszenie Rodzin Katolickich, a w 1994 Katolickie Stowarzyszenie Młodzieży i Akcję Katolicką, a w 2003 Archiwum Diecezjalne w Zielonej Górze. W 1994 przeprowadził Diecezjalny Kongres Rodzin, a w 1997 podejmował w Gorzowie Wielkopolskim papieża Jana Pawła II w trakcie jego VI podróży apostolskiej do Polski. W 1998 zaprosił polityków różnych opcji do Paradyża, skąd uczestnicy spotkania wystosowali list do premiera Jerzego Buzka w sprawie utworzenia województwa lubuskiego. Przyczynił się do rozpoczęcia w 2002 procesu beatyfikacyjnego biskupa Wilhelma Pluty. 29 grudnia 2007 papież Benedykt XVI przyjął jego rezygnację z obowiązków biskupa diecezjalnego diecezji zielonogórsko-gorzowskiej.

W ramach prac Episkopatu Polski był w latach 1982–1996 przewodniczącym Komisji ds. Duszpasterstwa Służby Zdrowia, a w latach 1980–1996 wiceprzewodniczącym Komisji ds. Duszpasterstwa Akademickiego, a ponadto wszedł w skład Komisji ds. Trzeźwości i Komisji ds. Zakonnych. W 1988 asystował podczas sakry biskupa pomocniczego wrocławskiego Jana Tyrawy.

Zmarł 10 stycznia 2021 w Zielonej Górze w następstwie powikłań po zachorowaniu na COVID-19. 26 stycznia 2021 został pochowany wraz z biskupem Antonim Stankiewiczem w krypcie Katedry Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Gorzowie Wielkopolskim.

Odznaczenia, wyróżnienia, upamiętnienie

W 2018 prezydent Polski Andrzej Duda nadał mu Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski.

W 2008 przyznano mu honorowe obywatelstwo Gorzowa Wielkopolskiego, Zielonej Góry i Głogowa, a w 2010 gminy Pszczew. W 2006 został odznaczony Odznaką Honorową za Zasługi dla Województwa Lubuskiego.

W 2011 otrzymał tytuł doktora honoris causa Uniwersytetu Zielonogórskiego. W 1991 został laureatem nagrody Kolegium Rektorów Wyższych Uczelni Wrocławia.

W 2015 został uhonorowany tytułem Zasłużony dla NSZZ „Solidarność”, a w 2019 tytułem Człowieka 30-lecia Wolnej Polski.

W 2021 jego imię nadano Archiwum Diecezjalnemu w Zielonej Górze.

Przypisy

Linki zewnętrzne

• Nota biograficzna Adama Dyczkowskiego na stronie diecezji zielonogórsko-gorzowskiej [online] [dostęp 2021-05-18] .
• Adam Dyczkowski na stronie Konferencji Episkopatu Polski (arch.) [dostęp 2026-04-04].
• Adam Dyczkowski [online], catholic-hierarchy.org [dostęp 2010-11-09]  (ang.).