Anolis peraccae

	Anolis peraccae
	Boulenger, 1898
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	zauropsydy
Rząd	łuskonośne
Podrząd	Iguania
Rodzina	Anolidae
Rodzaj	Anolis
Gatunek	Anolis peraccae
Synonimy
	Anolis irregularis Werner, 1901; Dactyloa peraccae — Nicholson et al., 2012;
	Anolis irregularis Werner, 1901; Dactyloa peraccae — Nicholson et al., 2012;
	Kategoria zagrożenia (CKGZ)
	; najmniejszej troski
	Systematyka w Wikispecies
	Multimedia w Wikimedia Commons

Anolis peraccae – gatunek jaszczurki z rodziny Anolidae. Występuje w zachodnim i północno-zachodnim Ekwadorze i sąsiednich obszarach południowo-zachodniej Kolumbii.

Systematyka

Takson ten po raz pierwszy zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego opisał w 1898 roku belgijsko-brytyjski przyrodnik George Albert Boulenger na łamach „Proceedings of the Zoological Society of London”, nadając mu nazwę Anolis peraccae. Jako miejsce typowe podał Chimbo w Ekwadorze. Syntyp MZUT 2358, Chimbo y Río Peripa, Ekwador. Nie wyróżnia się podgatunków.

Etymologia

Anolis (Anolius): karaibska nazwa Anoli dla „jaszczurki”.
peraccae: Mario Giacinto Peracca (1861–1923), włoski herpetolog, który opisał wiele nowych rodzajów i gatunków gadów w Ekwadorze.

Morfologia

Anolis peraccae to mała jaszczurka o długości całkowitej nieprzekraczającej 19 cm. Głowa niewielka, szpiczasta, z ciemnym wyraźnym pasem zaocznym. Tęczówka niebieska, powieki żółte. Tułów smukły, ogon cienki, długi, znacznie przekraczający długość tułowia, zaokrąglony, bez grzebienia ogonowego. Występuje dymorfizm płciowy. Grzbiet samców jest zielonkawobrązowy z ukośnymi czarnymi smugami, u samic występuje jasny pas kręgowy z ciemną obwódką. Fałd gardłowy szarobiały z niewielkimi przebarwieniami i rzędami szarych łusek. Anolis peraccae jest najbardziej podobny do Anolis anchicayae, Anolis fasciatus i Anolis festae. A. fasciatus różni się od A. peraccae pasami grzbietowymi, które otaczają siatkę jasnych plamek, oraz brakiem wyraźnego ciemnego pasa zaocznego. Podgardle u dorosłych samców A. peraccae jest jednolicie szarobiałe, podczas gdy u samców A. anchicayae jest szafranowożółte, a u samców A. festae jest białe z wyraźną czarną plamą z obu boków.

Wymiary:


	Samiec	Samica
Długość całkowita (mm)	175	183
Długość SVL (mm)	52	48
Długość TL (mm)	123	135

Występowanie

Anolis peraccae występuje na wybrzeżach i zachodnich zboczach Andów w zachodnim i północno-zachodnim Ekwadorze oraz południowo-zachodniej Kolumbii (departament Nariño). W Ekwadorze stwierdzono go w prowincjach: Los Ríos, Pichincha, Santo Domingo de los Tsáchilas, Manabí, Imbabura, Cotopaxi, Esmeraldas, Santa Elena, Carchi i Guayas. Obserwowany był w zakresie wysokości 11–1555 m n.p.m.

Ekologia i zachowanie

Anolis peraccae prowadzi dzienny tryb życia. Jego naturalnym habitatem są wiecznie zielone lasy nizinne i podgórskie, pastwiska z rozproszonymi drzewami, plantacje (np. palm, bananów i psianki lulo), wiejskie ogrody oraz obrzeża lasów wzdłuż rzek i dróg. Są aktywne w ciągu dnia od 7 do 17, gdy temperatura przekracza 19,8° C. Zwykle przebywają i polują na trawach i krzewach blisko gruntu do około 1 metra nad nim, chociaż spotykane były także na drzewach nawet do wysokości 15 m nad poziomem ziemi. Nocą, w celu spoczynku, siadają na liściach lub na cienkich gałęziach na wysokości do metra nad ziemią. Ich dieta to głównie owady z rzędów pluskwiaków, błonkoskrzydłych i prostoskrzydłych, ale obejmuje również mrówkowate, motyle, larwy owadów, mięczaki, pająki, zaleszczotki, rośliny i ich nasiona. Anolis peraccae jest gatunkiem jajorodnym.

Status zagrożenia

W Czerwonej księdze gatunków zagrożonych IUCN Anolis peraccae jest klasyfikowany jako gatunek najmniejszej troski (LC, ang. Least Concern); ani wielkość, ani trend populacji nie są określone, wiadomo jedynie, że nie jest to gatunek rzadki. Gatunek ten wydaje się mieć stabilny trend populacji i jest obecny również na dużych obszarach chronionych, w tym w Parku Narodowym Machalilla.

Uwagi

↑ MZUT – Museo di Zoologia dell’Università di Torino, obecnie MRSN – Museo Regionale di Scienze Naturali di Torino, Turyn.
↑ SVL – ang. Snout–vent length – odległość od przodu głowy do odbytu.
↑ TL – ang. Tail length – długość ogona od odbytu do końca ogona.

Przypisy

1 2 Anolis peraccae, [w:] Integrated Taxonomic Information System [dostęp 2025-08-05] (ang.).
1 2 3 4 P. Uetz & J. Hallermann, Anolis peraccae, [w:] The Reptile Database [online] [dostęp 2025-08-05] (ang.).
1 2 Anolis peraccae, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species [dostęp 2025-08-05] (ang.).
1 2 George A. Boulenger. An account of the reptiles and batrachians collected by Mr. W. F. H. Rosenberg in western Ecuador. „Proceedings of the Zoological Society of London”. 1898, s. 107–126, 1898. (ang.).
1 2 3 4 5 6 F.F. Ayala-Varela F.F., A.A. Carvajal-Campos A.A., Anolis peraccae, [w:] Reptiles del Ecuador. Version 2022.0. (red. Torres-Carvajal, O., Pazmiño-Otamendi, G., Ayala-Varela, F. y Salazar-Valenzuela, D), Quito: Museo de Zoología, Pontificia Universidad Católica del Ecuador, 2020 (hiszp.).
↑ Edmund C.E.C. Jaeger Edmund C.E.C., Source-book of biological names and terms, wyd. 1, Springfield: Charles C. Thomas, 1944, s. 17, OCLC 637083062 (ang.).
1 2 3 4 5 6 7 8 F.F. Gordon F.F., A.A. Arteaga A.A., Pearl Anole (Anolis peraccae), [w:] Reptiles of Ecuador: Life in the middle of the world. (red. Arteaga A, Bustamante L, Vieira J), 2024, DOI: 10.47051/JJDV5258 [dostęp 2025-08-05] (ang.).
Mark HenryM.H. Sabaj Mark HenryM.H., Codes for Natural History Collections in Ichthyology and Herpetology, „Copeia”, 108 (3), 2020, s. 593–669, DOI: 10.1643/ASIHCODONS2020 (ang.).

[uwaga_3-5] MZUT – Museo di Zoologia dell’Università di Torino, obecnie MRSN – Museo Regionale di Scienze Naturali di Torino, Turyn.

[uwaga_1-9] SVL – ang. Snout–vent length – odległość od przodu głowy do odbytu.

[uwaga_2-10] TL – ang. Tail length – długość ogona od odbytu do końca ogona.

[itis-1] 1 2 Anolis peraccae, [w:] Integrated Taxonomic Information System [dostęp 2025-08-05] (ang.).

[rd-2] 1 2 3 4 P. Uetz & J. Hallermann, Anolis peraccae, [w:] The Reptile Database [online] [dostęp 2025-08-05] (ang.).

[iucn-3] 1 2 Anolis peraccae, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species [dostęp 2025-08-05] (ang.).

[Boulenger1898-4] 1 2 George A. Boulenger. An account of the reptiles and batrachians collected by Mr. W. F. H. Rosenberg in western Ecuador. „Proceedings of the Zoological Society of London”. 1898, s. 107–126, 1898. (ang.).

[Reptiles_Ecuador-6] 1 2 3 4 5 6 F.F. Ayala-Varela F.F., A.A. Carvajal-Campos A.A., Anolis peraccae, [w:] Reptiles del Ecuador. Version 2022.0. (red. Torres-Carvajal, O., Pazmiño-Otamendi, G., Ayala-Varela, F. y Salazar-Valenzuela, D), Quito: Museo de Zoología, Pontificia Universidad Católica del Ecuador, 2020 (hiszp.).

[7] Edmund C.E.C. Jaeger Edmund C.E.C., Source-book of biological names and terms, wyd. 1, Springfield: Charles C. Thomas, 1944, s. 17, OCLC 637083062 (ang.).

[R_Ecuador-8] 1 2 3 4 5 6 7 8 F.F. Gordon F.F., A.A. Arteaga A.A., Pearl Anole (Anolis peraccae), [w:] Reptiles of Ecuador: Life in the middle of the world. (red. Arteaga A, Bustamante L, Vieira J), 2024, DOI: 10.47051/JJDV5258 [dostęp 2025-08-05] (ang.).

[KodyMuzeum-11] Mark HenryM.H. Sabaj Mark HenryM.H., Codes for Natural History Collections in Ichthyology and Herpetology, „Copeia”, 108 (3), 2020, s. 593–669, DOI: 10.1643/ASIHCODONS2020 (ang.).