| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
24 grudnia 1850 |
| Zawód, zajęcie |
ekonomista |
| Narodowość | |
Claude Frédéric Bastiat (ur. 30 czerwca 1801 w Bajonnie, zm. 24 grudnia 1850 w Rzymie) – francuski ekonomista, zwolennik wolnego rynku, filozof i polityk. Zasłynął z krytyki idei socjalizmu za pomocą przemawiających do wyobraźni czytelnika prostych przykładów (por. metafora zbitej szyby oraz petycja producentów świec). Jest uważany za jednego z prekursorów austriackiej szkoły ekonomii.
Claude Frédéric Bastiat był francuskim ekonomistą, legislatorem i pisarzem, który specjalizował się w teorii prywatnej własności, wolnych rynków i ograniczonego rządu. Głównym przesłaniem płynącym z prac Bastiata jest twierdzenie, że wolny rynek jest naturalnym źródłem „harmonii ekonomicznej” jednostek tak długo, jak rząd jest ograniczony do ochrony życia, wolności i własności obywateli, a więc ochrony przed kradzieżą lub agresją. Dla Bastiata przymus władzy był legitymizowany wyłącznie, jeśli służył „zapewnieniu nietykalności osobistej, wolności i praw własności i zaprowadzaniu tym samym sprawiedliwych rządów”.
Bastiat hołdował mechanizmom wolnego rynku. Na jego sposób myślenia wpływ miała część pism Adama Smitha i francuskiego ekonomisty wolnorynkowego Jeana-Baptiste’a Saya oraz François Quesnaya, Destutta de Tracy’ego, Charlesa Comte’a, Richarda Cantillona (który urodził się w Irlandii i wyemigrował do Francji) i Anne Roberta Turgota. Ci francuscy teoretycy ekonomii, prekursorzy nowoczesnej szkoły austriackiej, opracowali jako pierwsi koncepcję rynku jako dynamicznego, konkurencyjnego procesu i związanej z nim wolnorynkowej ewolucji pieniądza, a także teorii wartości subiektywnej, prawa malejącej użyteczności marginalnej i przychodów marginalnych, teorii marginalnej produktywności przy wycenie zasobów, oraz daremności kontroli cen i generalnego interwencjonizmu państwowego.
Frédéric chorował na gruźlicę. Choroba ta uniemożliwiła mu dalsze publiczne przemawianie. Przed samą śmiercią, 24 grudnia 1850 roku, zdążył się wyspowiadać i przyjąć sakramenty. Ostatnie jego słowa brzmiały: „Widzę, wierzę, czuję – jestem chrześcijaninem”.
Frédéric Bastiat zawsze i wytrwale dyskutował ze zwolennikami socjalizmu, komunizmu i protekcjonizmu. Jedną z bardziej znanych tych polemik była wymiana listów pomiędzy F. Bastiatem a F.C. Chevé oraz P.J. Proudhonem – redaktorami „Głosu Ludu” („La Voix du Peuple”). Dotyczyła ona pomysłu darmowego kredytu, którego domagali się francuscy socjaliści.
Oponenci wymienili razem 14 listów, z czego 5 zostało przetłumaczonych na język polski.