Daniel Inouye

Daniel Inouye
Ilustracja
senator Daniel Inouye (2008)
Pełne imię i nazwisko

Daniel Ken Inouye

Data i miejsce urodzenia

7 września 1924
Honolulu

Data i miejsce śmierci

17 grudnia 2012
Waszyngton

Przewodniczący pro tempore Senatu Stanów Zjednoczonych
Okres

od 28 czerwca 2010
do 17 grudnia 2012

Przynależność polityczna

Partia Demokratyczna

Poprzednik

Robert Byrd

Następca

Patrick Leahy

Senator Stanów Zjednoczonych
z Hawajów
Okres

od 3 stycznia 1963
do 17 grudnia 2012

Poprzednik

Oren E. Long(inne języki)

Następca

Brian Schatz

Kongresmen z Hawajów (cały stan)
Okres

od 21 sierpnia 1959
do 3 stycznia 1963

Poprzednik

(pierwszy kongresmen
z Hawajów)

Następca

Thomas Ponce Gill(inne języki)

Strona internetowa
Ilustracja
por. Daniel Inouye (1946)
kapitan kapitan
Przebieg służby
Lata służby

1943–1947

Siły zbrojne

 US Army

Jednostki

442 Pułk Piechoty

Główne wojny i bitwy
Faksymile
Odznaczenia
Inouye krytykuje rezolucję AUMF przeciwko Irakowi(inne języki)
Nagranie z 12 stycznia 1991

Daniel Ken Inouye (jap. 井上建 Inoue Ken; ur. 7 września 1924 w Honolulu, zm. 17 grudnia 2012 w Waszyngtonie) – amerykański polityk, działacz Partii Demokratycznej, który reprezentował ojczysty stan Hawaje w Senacie Stanów Zjednoczonych od 1963.

Od 28 czerwca 2010 przewodniczący pro tempore Senatu Stanów Zjednoczonych, zastąpił na tym stanowisku zmarłego Roberta Byrda.

W latach 1959–1963 zasiadał w Izbie Reprezentantów, a więc reprezentował Hawaje nieprzerwanie od uzyskania przez nie statusu 50. stanu USA. Był też pierwszym senatorem pochodzenia japońskiego. Odznaczony m.in. Medalem Honoru i japońskim Orderem Wschodzącego Słońca.

Życiorys

Urodził się w Honolulu jako syn imigrantów japońskich. Uczęszczał do miejscowych szkół publicznych.

W 1950 ukończył studia na Uniwersytecie Hawajskim. Następnie kontynuował studia na wydziale prawa George Washington University, które ukończył w 1952. W 1953 przyjęto go do palestry, dzięki temu mógł rozpocząć prywatną praktykę.

Jego żona, z którą przeżył ponad 57 lat, zmarła 13 marca 2006. Miał z nią syna, Daniela Kena juniora.

Służba wojskowa

Prezydent Bill Clinton wręcza Medal Honoru senatorowi Inouye (2000)

W 1943 wstąpił do 442 Pułku Piechoty, jednostki złożonej z żołnierzy japońskiego pochodzenia, utworzonej przez prezydenta Franklina D. Roosevelta. Po szkoleniu w Camp Shelby(inne języki) (Missisipi) został wysłany do Włoch w maju 1944. Walczył m.in. na północ od Rzymu, a następnie we Francji, gdzie jego pułk zdobył miejscowości Bruyères, Belmont i Biffontaine, uczestnicząc także w odsieczy tzw. „Zaginionego Batalionu”(inne języki). Za zasługi awansował na podporucznika.

W kwietniu 1945, podczas natarcia na linię Gotów, został ciężko ranny – postrzał w brzuch i zmiażdżenie prawego ramienia (później amputowanego). Pomimo obrażeń kontynuował walkę, niszcząc stanowiska karabinów maszynowych. Działania wojenne w Europie zakończyły się trzy tygodnie później.

Po ewakuacji do USA przeszedł blisko dwuletnią rehabilitację w szpitalu wojskowym Percy Jones(inne języki), gdzie zaprzyjaźnił się z Bobem Dole’em. Rozmowy z nim skłoniły go do rozważenia kariery publicznej, porzucając przedwojenne plany zostania chirurgiem. W maju 1947 został honorowo zwolniony ze służby w stopniu kapitana, odznaczony m.in. Krzyżem Wybitnej Służby, Brązową Gwiazdą, trzema Purpurowymi Sercami i Combat Infantryman Badge(inne języki). W 2000 otrzymał Medal Honoru za działania z 1945.

Wczesna kariera publiczna

Jego pierwszym publicznym stanowiskiem była praca w charakterze asystenta prokuratora publicznego w Honolulu (1953–1954). W latach 1954–1958 zasiadał w terytorialnej Izbie Reprezentantów, cały czas piastując urząd lidera większości. Z kolei lata 1954–1958 spędził w hawajskim Senacie.

Pierwszy kongresmen z Hawajów

Po przyjęciu Hawajów do Unii jako 50. stanu zdobył nominację Partii Demokratycznej jako kandydat na jedynego wówczas reprezentanta Hawajów w Izbie Reprezentantów Stanów Zjednoczonych (istniał tam tylko jeden okręg wyborczy, tzw. At-Large. Drugi stworzono kiedy już zasiadał w Senacie). Po wygraniu wyborów, 21 sierpnia 1959 objął urząd. W 1960 został wybrany ponownie i zasiadał w Izbie Reprezentantów do 3 stycznia 1963.

Senator

Kiedy urzędujący senator, demokrata Oren E. Long(inne języki), nie ubiegał się o reelekcję w 1962 Inouye zdobył nominację i na to stanowisko. Wygrał wybory większością 69,4 do 30,6 procent głosów. Jego rywalem był republikanin Ben Dillingham. Wybierano go ponownie w latach 1968, 1974, 1980, 1986, 1992, 1998, 2004 i 2010.

Inouye stał się szeroko znany, kiedy był członkiem specjalnej senackiej komisji ds. zbadania Watergate. To on przewodniczył też komisji do zbadania afery Iran-Contras (1987–1989).

23 maja 2005 Inouye był jednym z umiarkowanych senatorów demokratycznych, którzy poszli na kompromis z republikanami w sprawie zatwierdzenia trzech konserwatywnych nominacji prezydenta George’a W. Busha, aby uniknąć impasu, przy czym demokraci zachowali sobie prawo korzystnej interwencji w przyszłości.

Poglądy polityczne

Daniel Inouye był określany jako umiarkowany liberał:

  • popierał prawo kobiet do przerywania ciąży;
  • popierał pełne i równe prawa obywatelskie dla osób innej orientacji seksualnej;
  • sprzeciwiał się planom prywatyzacji programu ubezpieczeń społecznych;
  • sprzeciwiał się nieograniczonemu prawu do posiadania broni palnej;
  • nie popierał instytucji kary śmierci;
  • nie popierał kontrowersyjnego PATRIOT ACT;
  • głosował w 2002 przeciwko zgodzie na interwencję w Iraku.

Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ Slavicek 2007 ↓, s. 60.
  2. ↑ Slavicek 2007 ↓, s. 67.
  3. 1 2 Slavicek 2007 ↓, s. 68.
  4. ↑ Slavicek 2007 ↓, s. 70.
  5. ↑ Yenne 2007 ↓, s. 216.
  6. 1 2 3 Slavicek 2007 ↓, s. 71.
  7. ↑ Slavicek 2007 ↓, s. 73.
  8. ↑ Slavicek 2007 ↓, s. 74.
  9. ↑ Senator Daniel Inouye is First in Senate to be Enrolled on Soldier's Registry, The Army Historical Foundation, 2008 [zarchiwizowane 2010-07-06] (ang.).
  10. ↑ Tyler Bamford, Medal of Honor Recipient Daniel Inouye Led a Life of Service to His Country [online], National WWII Museum, 19 lipca 2020 [dostęp 2026-02-16] (ang.).

Bibliografia