David Scott

David Randolph Scott
David Scott
Data i miejsce urodzenia	6 czerwca 1932 ; San Antonio
Narodowość	amerykańska
Funkcja	pilot statku kosmicznego,; pilot modułu dowodzenia, dowódca misji
Łączny czas misji kosmicznych	22 dni 18 godzin 54 minuty; i 13 sekund
Misje	Gemini 8, Apollo 9,; Apollo 15
Stopień wojskowy	pułkownik United States Air Force
	Odznaczenia
	Multimedia w Wikimedia Commons

David Randolph Scott (ur. 6 czerwca 1932 w San Antonio) – amerykański astronauta, pułkownik United States Air Force. Uczestniczył w lotach załogowych programów Gemini i Apollo. Jako siódmy człowiek stanął na powierzchni Księżyca.

Lata młodzieńcze, wykształcenie i służba wojskowa

Urodził się niedaleko San Antonio w Teksasie, w bazie lotniczej Randolph Field (Randolph Air Force Base), od której nazwy pochodzi jego drugie imię. We wczesnej młodości działał w organizacji skautingowej Boy Scouts of America, w której uhonorowano go nadaniem stopnia Skauta Dożywotniego. Podczas nauki w szkołach średnich – teksańskim, episkopalnym Texas Military Institute oraz kalifornijskiej Riverside Polytech High School – zawodniczo uprawiał sport. Był członkiem pływackiej reprezentacji technikum w Riverside, ustanawiając rekordy stanu na kilku dystansach. W czerwcu 1949 uzyskał dyplom maturalny w Western High School w Waszyngtonie.

1954 – ukończył z piątą lokatą Akademię Wojskową Stanów Zjednoczonych w West Point, uzyskując licencjat z zakresu nauk ścisłych. Później rozpoczął służbę w lotnictwie wojskowym. Wstępne szkolenie lotnicze odbył w bazie Webb (Webb Air Force Base) w Big Spring. W bazach lotniczych – Laughlin (Laughlin Air Force Base) w Del Rio oraz Luke (Luke Air Force Base), niedaleko Glendale, przeszedł szkolenie artyleryjsko–strzeleckie.
Kwiecień 1956 – lipiec 1960 – pełnił służbę w 32 eskadrze taktycznej myśliwców (32rd Tactical Fighter Squadron), stacjonującej w bazie lotniczej Soesterberg (Soesterberg Air Base) w Holandii. Ukończył kursy w US Air Force Test Pilot School (szkoła dla pilotów doświadczalnych) w kalifornijskiej bazie Edwards.
1962 – uzyskał tytuł magistra inżyniera aeronautyki i astronautyki w Massachusetts Institute of Technology.
1975 – odszedł z wojska w stopniu pułkownika United States Air Force.

Jako pilot wielu typów samolotów wylatał 5600 godzin.

Kariera astronauty

18 października 1963 – został zakwalifikowany do trzeciej grupy astronautów NASA (NASA-3(inne języki)).
16–17 marca 1966 – wraz z Neilem Armstrongiem odbył lot na pokładzie statku Gemini 8.
21 marca 1966 – został włączony do załogi rezerwowej pierwszego, planowego lotu załogowego statku Apollo 1. Po tragicznej śmierci trójki astronautów, którzy 27 stycznia 1967 zginęli w pożarze kabiny Apollo 1, harmonogram lotów został zmieniony, a załogi przeformowano.
Listopad 1967 – został wyznaczony na pilota modułu dowodzenia statku Apollo 8. Podczas tej misji planowano przeprowadzenie prób modułu księżycowego LM w warunkach rzeczywistego lotu kosmicznego po orbicie okołoziemskiej. Latem 1968 okazało się jednak, że LM będzie gotowy do tego typu testów dopiero wiosną 1969. W tej sytuacji zamieniono kolejność lotów załóg wyznaczonych do misji Apollo 8 i Apollo 9.
3–13 marca 1969 – odbył lot kosmiczny na statku Apollo 9.
Był dowódcą załogi rezerwowej podczas wyprawy Apollo 12.
26 lipca – 7 sierpnia 1971 – był dowódcą misji Apollo 15.
Sierpień 1971 – wyznaczono go dowódcą załogi rezerwowej misji Apollo 17.
Maj 1972 – został trwale odsunięty od udziału w lotach kosmicznych wskutek skandalu wywołanego faktem sprzedaży przez astronautów z załogi Apolla 15 blisko czterystu okolicznościowych kopert ze znaczkami, które bez wiedzy NASA ostemplowali podczas pobytu na Księżycu.
1972–1977 – pełnił różne funkcje w NASA, m.in. od 1975 do 1977 był dyrektorem Centrum Badania Lotu imienia Neila A. Armstronga w bazie Edwards.
30 października 1977 – opuścił szeregi NASA.

Loty kosmiczne

Gemini 8

W dniach 16–18 marca 1966 uczestniczył jako pilot w locie kosmicznym statku Gemini 8. Dowódcą misji był Neil Armstrong. Podczas wyprawy astronauci mieli dokonać pierwszego połączenia z bezzałogowym stopniem rakiety Agena. Początkowa dokowanie przebiegało pomyślnie. Poważne problemy wystąpiły później. Zwarcie w jednym z silników elektrycznych statku Gemini 8 spowodowało, że połączone obiekty zaczęły szybko wirować. Rozłączenie ich nie poprawiło sytuacji. Wirowanie się nasilało, czego następstwem mogła być utrata przytomności przez astronautów. Armstrong podjął wówczas decyzję o wyłączeniu głównego systemu sterowania, przejściu na sterowanie ręczne i awaryjnym powrocie na Ziemię. Zastosowanie tej procedury przyniosło sukces. Po ponad dziesięciogodzinnym locie kapsuła z Armstrongiem i Scottem bezpiecznie wodowała na Oceanie Spokojnym.

Apollo 9

W dniach 3–13 marca 1969 jako pilot modułu dowodzenia wziął udział w locie statku kosmicznego Apollo 9. Dowódcą misji był James McDivitt, a Russell Schweickart – pilotem lądownika księżycowego. W trakcie lotu na orbicie okołoziemskiej po raz pierwszy zostały przeprowadzone próby modułu księżycowego w warunkach kosmicznych oraz konfiguracji przewidywanej dla planowanego lotu statku Apollo na Księżyc. W czasie prób McDivitt i Schweickart odcumowali lądownik od modułu dowodzenia i oddalili się od niego na około 160 km, a następnie przycumowali go z powrotem. 6 marca Scott odbył godzinny „spacer kosmiczny”. Stał w otwartym włazie modułu dowodzenia, fotografując Schweickarta pracującego na zewnątrz lądownika księżycowego. Po pomyślnym zrealizowaniu zadań lotu kapsuła z astronautami wodowała 13 marca 1969 na powierzchni Oceanu Atlantyckiego.

Apollo 15

Był dowódcą misji Apollo 15, która trwała od 26 lipca do 7 sierpnia 1971. Pozostałymi członkami wyprawy byli: Alfred Worden – pilot modułu dowodzenia „Endeavour” i James Irwin – pilot lądownika księżycowego „Falcon”. 30 lipca 1971 Scott i Irwin wylądowali na Srebrnym Globie w rejonie tzw. szczeliny Hadleya, w okolicach księżycowych Apeninów. Astronauci po raz pierwszy byli wyposażeni w pojazd LRV, który umożliwiał im poruszanie się po powierzchni Księżyca. Dzięki niemu pokonali trasę liczącą ponad 27 km podczas trzech spacerów księżycowych. Przebywali ponad 18 godzin poza modułem LM: 31 lipca – ponad sześć i pół, 1 sierpnia – ponad siedem i 2 sierpnia – blisko pięć. 67 godzin po lądowaniu na Księżycu astronauci wystartowali w drogę powrotną do modułu „Endeavour”, zabierając ze sobą próbki gruntu o łącznej masie 77 kg i ponad 1000 fotografii..

7 sierpnia kapsuła Apollo 15 wodowała na Oceanie Spokojnym niespełna 2 km od jednostki ratowniczej – uderzeniowego okrętu desantowego USS „Okinawa”.

Po opuszczeniu NASA

W 1977 założył w Los Angeles firmę Scott Science and Technology, Inc.
Na przełomie lat 1993/1994 był konsultantem technicznym podczas realizacji filmu Apollo 13 w reżyserii Rona Howarda.

Odznaczenia i nagrody

Air Force Distinguished Service Medal – dwukrotnie
Distinguished Flying Cross
NASA Distinguished Service Medal – dwukrotnie
NASA Exceptional Service Medal
Honorowy doktorat Uniwersytet Michigan (1971)
Robert J. Collier Trophy (1972)
Wprowadzenie do Panteonu Sławy Astronautów Stanów Zjednoczonych (United States Astronaut Hall of Fame)
Universal Astronaut Insignia za lot orbitalny (nr 25) – Stowarzyszenie Uczestników Lotów Kosmicznych (Association of Space Explorers(inne języki))

Wykaz lotów

Loty kosmiczne, w których uczestniczył David R. Scott
Nr	Data startu	Data lądowania	Statek kosmiczny	Funkcja	Czas trwania
1	16 marca 1966	17 marca 1966	Gemini 8	Drugi pilot	10 godzin 41 minut i 26 sekund
2	3 marca 1969	13 marca 1969	Apollo 9	Pilot modułu dowodzenia	10 dni 1 godzina i 54 sekundy
3	26 lipca 1971	7 sierpnia 1971	Apollo 15	Dowódca misji	12 dni 7 godzin 11 minut i 53 sekundy
Łączny czas spędzony w kosmosie – 22 dni 18 godzin 54 minuty i 13 sekund

Zobacz też

Przypisy

↑ Registry of Space Travelers. ase-astronauts.paperturn-view.com. [dostęp 2025-06-29]. (ang.).

[1] Registry of Space Travelers. ase-astronauts.paperturn-view.com. [dostęp 2025-06-29]. (ang.).