Badania nad motywacją wewnętrzną
Jednym z najważniejszych obszarów zainteresowań badawczych Deciego była motywacja wewnętrzna, czyli podejmowanie aktywności ze względu na zainteresowanie lub satysfakcję wynikającą z samego jej wykonywania.
W opublikowanym w 1971 roku artykule Effects of Externally Mediated Rewards on Intrinsic Motivation przedstawił wyniki dwóch eksperymentów laboratoryjnych i jednego eksperymentu terenowego, poświęconych wpływowi nagród zewnętrznych na motywację wewnętrzną. Wyniki sugerowały, że nagrody pieniężne mogą w określonych warunkach obniżać motywację wewnętrzną, podczas gdy pozytywna informacja zwrotna może ją wzmacniać.
Badania te stały się jednym z punktów wyjścia do dalszych prac nad teorią autodeterminacji.
Teoria autodeterminacji
Wspólnie z Richardem M. Ryanem Deci rozwinął teorię autodeterminacji, zgodnie z którą istotne znaczenie dla motywacji, rozwoju i dobrostanu psychicznego człowieka ma zaspokajanie trzech podstawowych potrzeb psychologicznych: autonomii, kompetencji i relacji z innymi ludźmi.
W monografii Intrinsic Motivation and Self-Determination in Human Behavior, opublikowanej w 1985 roku, badacze przedstawili teoretyczne i empiryczne podstawy swojej koncepcji motywacji i samoregulacji.
Deci i Ryan podkreślali, że motywacja zewnętrzna nie jest zjawiskiem jednolitym. Wyróżniali różne formy regulacji zachowania, zależne od stopnia internalizacji celów i wartości oraz odczuwanej autonomii jednostki.
Teoria autodeterminacji znalazła zastosowanie w badaniach dotyczących edukacji, ochrony zdrowia, psychoterapii, organizacji pracy i sportu. W 2015 roku Deci i Ryan powołali Center for Self-Determination Theory, organizację zajmującą się rozwijaniem badań i praktycznych zastosowań tej teorii.
