Pielasa

Pielasa
Пеляса
Ilustracja
Państwo

 Białoruś

Obwód

 grodzieński

Rejon

werenowski

Sielsowiet

Bolciszki

Wysokość

146,8 m n.p.m.

Populacja (2009)

 

• liczba ludności

168

Nr kierunkowy

+375 1594

Kod pocztowy

231399 Bolciszki

Tablice rejestracyjne

4

Położenie na mapie obwodu grodzieńskiego
Mapa konturowa obwodu grodzieńskiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „Pielasa”
Położenie na mapie Białorusi
Mapa konturowa Białorusi, po lewej znajduje się punkt z opisem „Pielasa”
Ziemia53°57′17″N 24°58′02″E/53,954722 24,967222

Pielasa, Pielesa (biał. Пеляса, ros. Пелеса, lit. Pelesa) – wieś w rejonie werenowskim obwodu grodzieńskiego Białorusi. Wieś należy do sielsowietu bolciskiego. Jest jednym z najważniejszych ośrodków białoruskich Litwinów.

W 1994 roku zarejestrowano miejscową wspólnotę Litwinów.

23 września 2010 roku we wsi odsłonięto pomnik wielkiego księcia Witolda.

Instytucje społeczne

Parafia

W 1917 została erygowana we wsi parafia katolicka pw. św. Linusa. W 1935 roku wybudowano i poświęcono kościół pw. św. Linusa. Zamknięty w 1962 roku, oddany, odrestaurowany i na nowo poświęcony został w 1989 roku. W 1944 roku miejscowy litewski ksiądz ze strachu przed represjami odmówił pochowania na tamtejszym cmentarzu Polaków poległych w walce z NKWD pod Surkontami, natomiast poświęcił przeznaczone na pochówek miejsce obok dawnej mogiły powstańczej i wziął udział w pogrzebie. Za ten gest również był wzywany na przesłuchania.

Szkoła

Istniała tu szkoła z litewskim jako językiem wykładowym. Była to jedna z dwóch litewskich szkół na Białorusi obok szkoły w Rymdziunach. Za jej finansowanie odpowiedzialny był rząd litewski. W ostatnim roku działalności (2021/2022) w szkole uczyło się 127 uczniów. Zatrudnionych było 23 nauczycieli, w tym 11 obywateli Litwy.

W kwietniu 2022 władze białoruskie poinformowały, że od 1 września tego roku nauka we wszystkich szkołach mniejszości narodowych, w tym w szkole w Rymdziunach, ma odbywać się w języku białoruskim lub rosyjskim. Język litewski pozostał jako jeden z przedmiotów. Przeciwko tej decyzji protestowało Ministerstwo Spraw Zagranicznych Litwy.

Przypisy

  1. ↑ Mapa Taktyczna Polski 1:100 000, (XVI-18) LIDA, Wojskowy Instytut Geograficzny 1926.
  2. ↑ Liczby ludności miejscowości obwodu grodzieńskiego na podstawie spisu ludności wg stanu na dzień 14 października 2009 roku. (ros.).
  3. 1 2 www.belpost.by
  4. ↑ Egzonim ustalony przez Komisję Standaryzacji Nazw Geograficznych poza Granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Zmiany wprowadzone na 66. posiedzeniu Komisji (7 grudnia 2011 roku))
  5. ↑ Назвы населеных пунктаў Рэспублікі Беларусь: Гродзенская вобласць: нарматыўны даведнік / І. А. Гапоненка і інш.; пад рэд. В. П. Лемцюговай. — Мн.: Тэхналогія, 2004., ISBN 985-458-098-9. (biał.)
  6. ↑ (red.) Steponas Maculevičius, Doloresa Baltrušiene, Znajomość z Litwą. Księga tysiąclecia. Tom pierwszy. Państwo, Kraštotvarka, Kaunas, 1999, ISBN 9986-892-34-1, s. 384.
  7. ↑ У Воранаўскім раёне паставілі помнік Вітаўту, Наша Ніва, 24.09.2010 (biał.)
  8. ↑ Пеляса — парафія Св. Ліна (biał.)
  9. ↑ Jolanta Drużyńska, Stanisław Maria Jankowski, Wyklęte życiorysy, Poznań: Dom Wydawniczy REBIS, 2009, s. 199, ISBN 978-83-7510-373-1, OCLC 750586013.
  10. 1 2 Język litewski jako wykładowy zniknie ze szkół litewskich na Białorusi?. Wilnoteka. [dostęp 2023-05-30]. (pol.).

Linki zewnętrzne