Rymdziuny

Rymdziuny
Рымдзюны
Рымдюны
Ilustracja
Państwo

 Białoruś

Obwód

 grodzieński

Rejon

ostrowiecki

Sielsowiet

Gierwiaty

Populacja (2019)

 

• liczba ludności

276

Kod pocztowy

231214

Położenie na mapie obwodu grodzieńskiego
Mapa konturowa obwodu grodzieńskiego, u góry po prawej znajduje się punkt z opisem „Rymdziuny”
Położenie na mapie Białorusi
Mapa konturowa Białorusi, blisko centrum na lewo u góry znajduje się punkt z opisem „Rymdziuny”
Położenie na mapie Polski w 1939 r.
Mapa konturowa Polski w 1939 r., u góry po prawej znajduje się punkt z opisem „Rymdziuny”
Ziemia54°39′44″N 26°13′01″E/54,662222 26,216944

Rymdziuny (biał. Рымдзюны, Rymdziuny; ros. Рымдюны, Rymdiuny) – agromiasteczko na Białorusi, w obwodzie grodzieńskim, w rejonie ostrowieckim, w sielsowiecie Gierwiaty, nad Oszmianką.

Ośrodek mniejszości litewskiej. Znajduje tu się Litewskie Centrum Kultury.

Historia

W XIX i w początkach XX w. położone były w Rosji, w guberni wileńskiej, w powiecie wileńskim, w gminie Worniany. W 1905 roku wieś liczyła 298 mieszkańców, 495 dziesięcin.

Po I wojnie światowej pod administracją polską, w Zarządzie Cywilnym Ziem Wschodnich. W latach 1920–1922 w składzie Litwy Środkowej.

Od 11 kwietnia 1922 leżały w Polsce, w województwie wileńskim, w powiecie wileńsko-trockim, do 1 kwietnia 1927 w gminie Worniany, następnie w gminie Michaliszki/Gierwiaty.

Wierni należeli do parafii rzymskokatolickiej w Gierwiatach. Miejscowość podlegała pod Sąd Grodzki w Wornianach i Okręgowy w Wilnie; właściwy urząd pocztowy mieścił się w Gierwiatach.

W 1931 w 65 domach zamieszkiwało 328 osób.

W 1938 roku miejscowość należała do gromady Rymdziuny, gminy Gierwiaty.

Po II wojnie światowej w granicach Związku Sowieckiego. Od 1991 w niepodległej Białorusi.

Szkoła

W 1996 powstała tu pierwsza na Białorusi szkoła z litewskim jako językiem wykładowym. Była to jedna z dwóch litewskich szkół na Białorusi obok szkoły w Pielasie. Wybudowana została ze środków państwa litewskiego, za jej finasowanie odpowiedzialny był rząd białoruski. W ostatnim roku działalności (2021/2022) w szkole uczyło się 82 uczniów. Zatrudnionych było 18 nauczycieli, w tym 14 obywateli Litwy.

W kwietniu 2022 władze białoruskie poinformowały, że od 1 września tego roku nauka we wszystkich szkołach mniejszości narodowych, w tym w szkole w Rymdziunach, ma odbywać się w języku białoruskim lub rosyjskim. Język litewski pozostał jako jeden z przedmiotów. Przeciwko tej decyzji protestowało Ministerstwo Spraw Zagranicznych Litwy.

W tym samym budynku równolegle funkcjonowała szkoła białoruska. Ponadto od 1994 w Rymdziunach istniało przedszkole litewskie.

Uwagi

  1. ↑ Przynależność wojewódzka i powiatowa zmieniała się. W Zarządzie Cywilnym Ziem Wschodnich miejscowość leżała w okręgu wileńskim; w Polsce do 20 stycznia 1926 w Ziemi Wileńskiej, następnie w województwie wileńskim. W ZCZW, na Litwie Środkowej i w początkach przynależności do Polski miejscowość należała do powiatu wileńskiego, następnie do powiatu wileńsko-trockiego

Przypisy

  1. ↑ Liczby ludności miejscowości obwodu grodzieńskiego na podstawie spisu ludności wg stanu na dzień 4 października 2019 roku.
  2. ↑ Urzędowy wykaz polskich nazw geograficznych świata. Warszawa: Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 2019. ISBN 978-83-254-2578-4.
  3. ↑ Гошкевич И.И. Виленская губернія: Полный списокъ населенныхъ мѣстъ со статистическими данными о каждомъ поселеніи, составленный по оффиціальнымъ свѣдѣниямъ, Вильна, 1905, s. 291.
  4. ↑ Nowaja Topograficzeskaja Karta Zapadnoj Rossii 1:84 000.
  5. ↑ Dz. U. z 1922 r. Nr 26, poz. 213 (ISAP)
  6. ↑ Dz. U. z 1927 r. Nr 24, poz. 189 (ISAP)
  7. ↑ Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej z oznaczeniem terytorjalnie im właściwych władz i urzędów oraz urządzeń komunikacyjnych, Przemyśl, Warszawa 1933, s. 1489.
  8. ↑ Wykaz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej, t. 1, Warszawa 1938, s. 60.
  9. ↑ Rozporządzenie Wojewody Wileńskiego z dnia 20 września 1938 r. w sprawie zmiany granic gromad, utworzenia nowych gromad i ustalenia ich nazw w powiecie święciańskim (Wileński Dziennik Wojewódzki), 1938, nr 14, s. 441–442.
  10. 1 2 Język litewski jako wykładowy zniknie ze szkół litewskich na Białorusi?. Wilnoteka. [dostęp 2023-05-30]. (pol.).
  11. ↑ Belarus moves Lithuanian kindergarten in Astravyets district to new premises. [dostęp 2023-05-30]. (ang.).

Bibliografia