Priroda

Priroda
Ilustracja
Inne nazwy

CM-I, 77KSI, 11F77I

Zaangażowani

Rosja Państwowe Produkcyjno-Badawcze Centrum Kosmiczne im. M. Chruniczewa

Rakieta nośna

Proton K

Miejsce startu

Bajkonur, Kazachstan

Opis
Komponent stacji

Mir

Typ elementu

laboratorium

Konstrukcja bazowa

TKS

Czas trwania misji
Start

23 kwietnia 1996 (11:48 UTC)

Dokowanie

26 kwietnia 1996

Powrót do atmosfery

23 marca 2001

Wymiary
Długość

9,7 m

Średnica

4,35 m

Masa całkowita

19 700 kg

Pojemność hermetyzowana

66 m3

Priroda (ros. Природа „natura”) (CM-I, 77KSI, 11F77I) – siódmy i ostatni moduł stacji kosmicznej Mir. Głównym zadaniem modułu były badania Ziemi, wykonywane z użyciem różnorodnych czujników i eksperymenty związane z rozwojem takich technologii. System sterujący modułem stworzyła firma Hartron (dawniej NPO „Elektropribor”) z Charkowa (Ukraina).

Wyposażenie

Przekrój modułu i położenie instrumentów

Moduł Priroda pierwotnie miał być wyposażony w rozkładany panel ogniw słonecznych. Ze względu jednak na duże opóźnienia i fakt, że wyprodukowane panele zostały wykorzystane przy innych modułach, Priroda została wystrzelona na orbitę z dwoma dodatkowymi zestawami akumulatorów (w sumie było ich 168), które zasilały moduł w czasie lotu autonomicznego. Moduł składał się z niehermetyzowanego przedziału instrumentalnego oraz z hermetyzowanej części towarowej i eksperymentalnej. W tym pierwszym znajdowały się elementy systemu napędowego, relingi do spacerów kosmicznych i wyposażenie naukowe. Część hermetyzowana podzielona została na dwie sekcje – zewnętrzną instrumentalną i wewnętrzną – przedział mieszkalno-roboczy.

Wyposażenie naukowe Prirody zostało przygotowane we współpracy przez dwanaście państw. Służyło do eksperymentów na takich polach jak mikrofale, badania w zakresie podczerwieni, światła widzialnego, spektroskopii IR z użyciem metod pasywnych i aktywnych.

Instrumenty naukowe

Na pokładzie modułu znalazło się następujące wyposażenie:

Zbliżenie anteny radarowej Trawers wykonane przez załogę lotu STS-79

Wyniesienie

Priroda została wyniesiona 23 kwietnia 1996 roku rakietą Proton K. Na orbicie usterka jednego z elementów spowodowała utratę połowy zasilania modułu. Z tego powodu możliwa była tylko jedna próba dokowania. Stanowiło to poważne zagrożenie – większość modułów stacji Mir musiała wykonywać więcej niż jedno podejście. Tym razem jednak cumowanie do stacji odbyło się bez przeszkód, 26 kwietnia. Po przeniesieniu na docelowy port cumowniczy na +Z moduł włączono w system elektryczny stacji. Zasilany był energią generowaną przez panele słoneczne pozostałych modułów (nie posiadał własnych paneli; były one obecne w oryginalnym projekcie, lecz zrezygnowano z nich na etapie budowy). Akumulatory modułu zostały zdemontowane i zdeorbitowane wraz z pojazdem Progress M-31.

Wraz z degeneracją systemów stacji zaczęło brakować mocy do obsługi modułu; w czasie ostatniej ekspedycji na Mir w 2000 roku załoga zaraportowała niemożność uruchomienia któregokolwiek z urządzeń Prirody ze względu na brak zasilania.

Moduł został zdeorbitowany wraz z całym kompleksem w marcu 2001 roku.

Przypisy

  1. 1 2 Mark Wade: Priroda. [w:] Encyclopedia Astronautica [on-line]. [dostęp 2016-09-28]. (ang.).
  2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 Priroda Module on the Mir Station. [w:] eoPortal Directory [on-line]. [dostęp 2016-10-10]. (ang.).
  3. ↑ Anatolij Kriwonosow: Khartron: Computers for Rocket Guidance Systems. [w:] Computing in the Soviet Space Program [on-line]. 2002-12-16. [dostęp 2016-09-28]. (ang.).
  4. 1 2 3 4 Gunter Dirk Krebs: Priroda (TsM-I, 77KSI, 11F77I). [dostęp 2016-10-10].

Bibliografia

Linki zewnętrzne