| |||||
| Państwa | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Stolica | |||||
| Ważniejsze miejscowości | |||||
| Położenie na mapie | |||||
| 49°N 4°E/49,000000 4,000000 | |||||

Szampania (fr. Champagne) – region winiarski oraz historyczna prowincja we Francji, położona na wschód od Paryża, w północno-wschodniej części kraju, w dolinach Marny i Sekwany w okolicach Reims i Épernay. Współcześnie leży na terenie utworzonego z początkiem 2016 roku regionu administracyjnego Grand Est, a wcześniej, do 2015 w regionie Szampania-Ardeny. Jest najbardziej wysuniętym na północ wielkim regionem winiarskim Francji.
Terytorium Szampanii było w przeszłości rozleglejsze i obejmowało dodatkowo ziemie na południe od Aisne i część Sekwany i Marny (Brie). Szampania, wcześniej hrabstwo, weszła w skład domeny królów Francji po śmierci hrabiego Henryka III Grubego (zm. 1274) wskutek zawartego w 1284 małżeństwa jego jedynej córki Joanny z następcą tronu francuskiego, późniejszym królem Francji Filipem IV Pięknym.[potrzebny przypis]
W licznych miejscowościach Szampanii wzniesiono zabytki architektury. Duża ich część położona jest w katedralnym mieście Reims.
Od wieków Szampania słynie z produkcji win musujących, nazywanych od nazwy tej krainy – szampanem. Ponadto wytwarza również wina spokojne z odmian winorośli burgundzkich. Znajdowały się tu królewskie winnice produkujące ten jedyny w swoim rodzaju trunek. Już w średniowieczu tutejsze wina spokojne należały do najbardziej cenionych w całej Europie. Głównymi ośrodkami produkcji i handlu winem, o wielowiekowej tradycji, są Reims oraz Épernay.
Obszar ten dzieli się na trzy główne strefy upraw, których odmienne właściwości są wykorzystywane do komponowania klasycznych kupażów szampana:
Około 95% powierzchni upraw zajmują trzy klasyczne odmiany winorośli: Chardonnay, Pinot noir oraz Pinot meunier.
Zgodnie z ustawą z 1927 roku powierzchnia upraw w Szampanii została ograniczona do 34 000 ha, a w latach 80. XX wieku wynosiła około 25 000 ha. Część winnic znajduje się w departamentach Aube i Aisne, jednak zasadnicze, cztery piąte całego obszaru upraw, stanowi tzw. region centralny położony w departamencie Marne.
Mieszkańcy regionu słyną z gościnności. Wiele piwnic szampańskich otwartych jest dla zwiedzających, a każdego roku setki tysięcy turystów korzystają z możliwości poznania tradycji i procesu produkcji wina musującego.