Triklabendazol

Triklabendazol
Nazewnictwo
	Nomenklatura systematyczna (IUPAC)
	6-chloro-5-(2,3-dichlorofenoksy)-2-(metylotio)-1H-benzo[d]imidazol
	Inne nazwy i oznaczenia
farm.	łac. triclabendazolum
	Ogólne informacje
	Charakterystyka fizyczna
	biały krystaliczny proszek
Wzór Hilla	C14H9Cl3N2OS
Masa molowa	359,65 g/mol
	Identyfikacja
Numer CAS	68786-66-3
PubChem	50248
DrugBank	DB12245
SMILES
	CSC1=NC2=CC(=C(C=C2N1)Cl)OC3=C(C(=CC=C3)Cl)Cl
InChI
	InChI=1S/C14H9Cl3N2OS/c1-21-14-18-9-5-8(16)12(6-10(9)19-14)20-11-4-2-3-7(15)13(11)17/h2-6H,1H3,(H,18,19)
	InChIKey
	NQPDXQQQCQDHHW-UHFFFAOYSA-N
Właściwości
	Rozpuszczalność w wodzie
	0,5 mg/l
	w innych rozpuszczalnikach
	dobrze rozp. w laktonach, rozpuszczalny w metanolu i etanolu
Temperatura topnienia	175–176 °C (krystalizacja z wodnego etanolu); 85–90 °C (krystalizacja z heksanu);
logP	5,35
Niebezpieczeństwa
	Globalnie zharmonizowany system; klasyfikacji i oznakowania chemikaliów
	Substancja nie jest klasyfikowana jako; niebezpieczna według kryteriów GHS.
	NFPA 704
	0 0 0
	Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą; stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa)
	Klasyfikacja medyczna
ATC	P02BX04
Farmakokinetyka
Wiązanie z białkami osocza i tkanek	96,7%
Wydalanie	10% z moczem, 90% z kałem
Uwagi terapeutyczne
Drogi podawania	doustna
	Więcej identyfikatorów i właściwości może znajdować się w Wikidanych
	Multimedia w Wikimedia Commons

Triklabendazol (łac. triclabendazolum) – wielofunkcyjny organiczny związek chemiczny, pochodna benzimidazolu, stosowany w leczeniu fascjolozy u ludzi i zwierząt.

Mechanizm działania

Dokładny mechanizm działania triklabendazolu i jego głównego metabolitu, sulfotlenku triklabendazolu, który prawdopodobnie odpowiadania w większym stopniu za działanie przeciwpasożytnicze, nie jest poznany. Triklabendazol powoduje zahamowanie ruchliwości przywr oraz powoduje zmianę funkcji i struktury mikrotubuli.

Zastosowanie

leczenie zarażenia Fasciola hepatica oraz Paragonimus westermani
leczenie fascjolozy spowodowanej motylicą wątrobową oraz motylicą olbrzymią

Triklabendazol znajduje się na wzorcowej liście podstawowych leków Światowej Organizacji Zdrowia (WHO Model Lists of Essential Medicines) (2017).

Triklabendazol nie jest dopuszczony do obrotu w Polsce (2018).

Działania niepożądane

Triklabendazol może powodować następujące działania niepożądane u ponad 1% pacjentów: zawroty głowy, ból głowy, zawroty głowy, ból w klatce piersiowej, duszność, kaszel, ból brzucha, utrata apetytu, biegunka, nudności, wymioty, kolka żółciowa, żółtaczka, nadmierne pocenie, pokrzywka, astenia, złe samopoczucie, gorączka.

Właściwości fizykochemiczne

W zależności od rozpuszczalnika można uzyskać go w dwóch formach:

t. topn. 175–176 °C – krystalizacja z układu etanol-woda (forma ta znana była wcześniej)
t. topn. 85–90 °C – krystalizacja z heksanu

Forma niskotemperaturowa samorzutnie przekształca się w drugą podczas przechowywania. Formę niskotemperaturową można odtworzyć po rozpuszczeniu związku w wodnym roztworze KOH i wlaniu uzyskanego roztworu do czystej wody, w której triklabendazol jest praktycznie nierozpuszczalny. W efekcie wytrąca się produkt niskotemperaturowy.

Obie formy mają praktycznie identyczne dane analityczne i obie występują jako mieszaniny ok. 1:1 tautomerów różniących się miejscem protonowania pierścienia imidazolowego (N-1 lub N-3).

Przypisy

1 2 Dieter Arnold: Triclabendazole Addendum to the monographs prepared by the 40th, 66th and 70th Meetings of the Committee. Organizacja Narodów Zjednoczonych do spraw Wyżywienia i Rolnictwa. [dostęp 2018-07-03]. (ang.).
↑ Triclabendazole, [w:] PubChem [online], United States National Library of Medicine, CID: 50248 (ang.).
↑ Robert Albright, Moses Lawrence, Shobhan Sabnis, Sivaja Ranjan: Benzimidazole anthelmintic compositions. Patent US9283176. 2008 (zgłoszenie), 2016 (patent). [dostęp 2018-07-04].
1 2 Triclabendazole (nr 32802) – karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich (Merck) na obszar Polski. [dostęp 2018-07-04].
1 2 3 Jean-Jacques Gallay, Manfred Kuhne, Alfred Meyer, Oswald Rechsteiner, Max Schellenbaum: 2-Alkylthio-, 2-alkylsulphinyl- and 2-alkylsulfonyl-6-phenylbenzimidazoles as anthelmintic agents. patent US4197307. 1977 (zgłoszenie), 1980 (patent). [dostęp 2018-07-04].
↑ Triklabendazol [PDF], karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich, Merck, numer katalogowy: 32802 [dostęp 2018-07-04] .
↑ Triclabendazole SC-213105. Santa Cruz Biotechnology. [dostęp 2018-07-03]. (ang.).
1 2 3 4 5 6 Novartis: Egaten 250 mg, comprimé sécable - Résumé des caractéristiques du produit. L’Agence nationale de sécurité du médicament et des produits de santé (ANSM). [dostęp 2018-07-03]. (fr.).
↑ Leki przeciwpasożytnicze. „Mayo Clinic Proceedings”, s. 1161-1175, 1999.
↑ WHO Model List of Essential Medicines 20th List. Światowa Organizacja Zdrowia, 2017. s. 6. [dostęp 2018-07-03]. (ang.).
↑ Obwieszczenie Prezesa Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych z dnia 16 kwietnia 2018 r. w sprawie ogłoszenia Urzędowego Wykazu Produktów Leczniczych Dopuszczonych do Obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia, 2018-04-16. [dostęp 2018-07-03].
1 2 3 BrianB. Iddon BrianB., PeterP. Kutschy PeterP., Andrew G.A.G. Robinson Andrew G.A.G., HansH. Suschitzky HansH., WalterW. Kramer WalterW., 2H-benzimidazoles (isobenzimidazoles). Part 7. A new route to triclabendazole [5-chloro-6-(2,3-dichlorophenoxy)-2-methylthio-1H-benzimidazole] and congeneric benzimidazoles, „Journal of the Chemical Society, Perkin Transactions 1” (22), 1992, s. 3129–3134, DOI: 10.1039/p19920003129 (ang.).

Przeczytaj ostrzeżenie dotyczące informacji medycznych i pokrewnych zamieszczonych w Wikipedii.

[FAO-1] 1 2 Dieter Arnold: Triclabendazole Addendum to the monographs prepared by the 40th, 66th and 70th Meetings of the Committee. Organizacja Narodów Zjednoczonych do spraw Wyżywienia i Rolnictwa. [dostęp 2018-07-03]. (ang.).

[PubChem-2] Triclabendazole, [w:] PubChem [online], United States National Library of Medicine, CID: 50248 (ang.).

[Albright-3] Robert Albright, Moses Lawrence, Shobhan Sabnis, Sivaja Ranjan: Benzimidazole anthelmintic compositions. Patent US9283176. 2008 (zgłoszenie), 2016 (patent). [dostęp 2018-07-04].

[MSDS-4] 1 2 Triclabendazole (nr 32802) – karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich (Merck) na obszar Polski. [dostęp 2018-07-04].

[Gallay-5] 1 2 3 Jean-Jacques Gallay, Manfred Kuhne, Alfred Meyer, Oswald Rechsteiner, Max Schellenbaum: 2-Alkylthio-, 2-alkylsulphinyl- and 2-alkylsulfonyl-6-phenylbenzimidazoles as anthelmintic agents. patent US4197307. 1977 (zgłoszenie), 1980 (patent). [dostęp 2018-07-04].

[SA-6] Triklabendazol [PDF], karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich, Merck, numer katalogowy: 32802 [dostęp 2018-07-04] .

[SCB-7] Triclabendazole SC-213105. Santa Cruz Biotechnology. [dostęp 2018-07-03]. (ang.).

[Egaten-8] 1 2 3 4 5 6 Novartis: Egaten 250 mg, comprimé sécable - Résumé des caractéristiques du produit. L’Agence nationale de sécurité du médicament et des produits de santé (ANSM). [dostęp 2018-07-03]. (fr.).

[MP-9] Leki przeciwpasożytnicze. „Mayo Clinic Proceedings”, s. 1161-1175, 1999.

[WHO_2017-10] WHO Model List of Essential Medicines 20th List. Światowa Organizacja Zdrowia, 2017. s. 6. [dostęp 2018-07-03]. (ang.).

[Wykaz_2018-11] Obwieszczenie Prezesa Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych z dnia 16 kwietnia 2018 r. w sprawie ogłoszenia Urzędowego Wykazu Produktów Leczniczych Dopuszczonych do Obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia, 2018-04-16. [dostęp 2018-07-03].

[Iddon-12] 1 2 3 BrianB. Iddon BrianB., PeterP. Kutschy PeterP., Andrew G.A.G. Robinson Andrew G.A.G., HansH. Suschitzky HansH., WalterW. Kramer WalterW., 2H-benzimidazoles (isobenzimidazoles). Part 7. A new route to triclabendazole [5-chloro-6-(2,3-dichlorophenoxy)-2-methylthio-1H-benzimidazole] and congeneric benzimidazoles, „Journal of the Chemical Society, Perkin Transactions 1” (22), 1992, s. 3129–3134, DOI: 10.1039/p19920003129 (ang.).