2011

2011 (MMXI) cumartesi günü başlayan yıl. 21. yüzyılın ve 3. milenyumun 11. yılı.

2011; Uluslararası Ormanlar Yılı, Uluslararası Kimya Yılı ve Afrika kökenliler için Uluslararası Yıl ilan edilmiştir.

Olaylar

Mart

• 6 Mart - Suriye İç Savaşı'nın sivil ayaklanma safhası, Dera'daki 15 gencin, okul duvarlarına Cumhurbaşkanı Beşşar Esad rejimini kınayan grafiti yaptıkları için tutuklanmasıyla tetiklendi.
• 11 Mart - Japonya'nın doğusunu 9,0 büyüklüğünde bir deprem ve ardından gelen tsunami vurdu. 15.840 kişi öldü ve 3.926 kişi kayboldu. 50 ülke ve bölgede tsunami uyarısı yapıldı. Depremden etkilenen dört nükleer santralde de acil durum ilan edildi.
• 15 Mart
  • Bahreyn Kralı Hamed bin İsa el-Halife, Körfez Arap Ülkeleri İşbirliği Konseyi'nden askerlerin sivil huzursuzluğu bastırmak için gönderilmesi nedeniyle üç aylık olağanüstü hâl ilan etti.
  • Suriye'deki demokratik reformlar, Devlet Başkanı Beşşar Esad'ın istifası ve 6 Mart'taki Dera protestosu nedeniyle hapsedilenlerin serbest bırakılması talebiyle protestolar patlak verdi. Hükûmet, Suriye İç Savaşı'nı başlatan yüzlerce protestocuyu öldürerek ve çeşitli şehirleri kuşatarak yanıt verdi.
• 17 Mart - Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi, hükûmetin sivillere yönelik saldırganlık iddialarına yanıt olarak Libya üzerinde uçuşa yasak bölge oluşturmak için 10-0 oyu kullandı.
• 19 Mart - Lider Muammer Kaddafi'yi destekleyen güçlerin Libyalı isyancılara yönelik devam eden saldırıları ışığında, UNSCR 1973 kapsamında yetki verilen askeri müdahale, Fransız savaş uçaklarının Libya üzerinde keşif uçuşları yapmasıyla başladı.

Temmuz

• 6 Temmuz - Uluslararası Olimpiyat Komitesi, Pyeongchang'a 2018 Kış Olimpiyatlarına ev sahipliği yapma hakkı verdi.
• 9 Temmuz - Güney Sudan, Ocak ayında yapılan bağımsızlık referandumu sonucunda Sudan'dan ayrıldı.
• 12 Temmuz - Neptün, keşfedildiği 1846 yılından bu yana ilk yörüngesini tamamladı.
• 14 Temmuz - Güney Sudan, Birleşmiş Milletler'e 193. üye olarak katıldı.
• 20 Temmuz
  • Goran Hadžić Sırbistan'da gözaltına alındı ve Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesi tarafından suçlanan 161 kişiden sonuncusu oldu.
  • Birleşmiş Milletler, Somali'de 30 yıldan beri ilk kez kıtlık ilan etti.
  • Mauno Koivisto, Kaarlo Juho Ståhlberg'i geçerek ülke tarihinde Finlandiya'nın yaşayan en yaşlı Cumhurbaşkanı oldu.
• 21 Temmuz - Atlantis Uzay Mekiği, STS-135 misyonunu tamamladıktan sonra Kennedy Uzay Merkezi'ne başarıyla indi ve NASA'nın uzay mekiği programını tamamladı.
• 22 Temmuz - Anders Behring Breivik, Norveç'in başkenti Oslo'nun merkezindeki hükûmet binalarını hedef alan bombalı saldırıda 8 kişiyi, ardından Utøya adasındaki İşçi Gençlik Birliği kampına düzenlediği katliamda 69 kişiyi öldürdü.
• 23 Temmuz - Çin'deki Wenzhou tren çarpışmasında, iki yüksek hızlı yolcu trenin çarpışması sonucu 40 kişi öldü.
• 31 Temmuz - Tayland'da 12,8 milyondan fazla insan şiddetli selden etkilendi. Dünya Bankası, zararın 1.440 milyar baht (45 milyar ABD Doları) olduğunu tahmin etti. 815 kişi öldü, ülkenin 77 ilinden 58'i selden etkilendi.

Ağustos

• 5 Ağustos
  • NASA, Mars Reconnaissance Orbiter aracının sıcak mevsimlerde Mars'ta olası sıvı suya ilişkin fotoğrafik kanıtları bulduğunu duyurdu.
  • Jüpiter'e giden ilk güneş enerjili uzay aracı Juno, Cape Canaveral Uzay Kuvvetleri Üssü'nden fırlatıldı.
• 6-11 Ağustos - Kuzey Londra'da 29 yaşındaki siyahi bir adamın polis tarafından vurularak öldürülmesinin ardından Londra'da ve İngiltere'nin çeşitli şehirlerinde ayaklanmalar yaşandı.
• 20-28 Ağustos - Libyalı isyancılar, Muammer Kaddafi hükûmetini etkili bir şekilde devirerek başkent Trablus'un kontrolünü ele geçirdi.

Ekim

• 4 Ekim - Kamboçya'daki Mekong Nehri'nde meydana gelen sel felaketinde ölenlerin sayısı 207'ye ulaştı.
• 18 Ekim - Hamas İsrail tutuklu takası: İsrail ve Filistin merkezli Hamas, yakalanan İsrail Ordusu askeri Gilad Şalit'in Hamas tarafından İsrail'de tutulan 1.027 Filistinli ve İsrail-Arap mahkûmu, 280'i ömür boyu hapis cezasına çarptırılan mahkûmlar karşılığında serbest bırakıldığı büyük bir tutuklu takasına başladı.
• 20 Ekim
  • Libya lideri Muammer Kaddafi, Geçici Ulusal Konsey güçlerinin şehrin kontrolünü ele geçirmesi ve savaşı sona erdirmesiyle Sirte'de öldürüldü.
  • Bask ayrılıkçı militan örgütü ETA, 1968'den bu yana 800'den fazla insanın ölümüne sebep olan 43 yıllık siyasi şiddet kampanyasına son verdiğini ilan etti.
• 23 Ekim - Türkiye'nin Van şehrinde meydana gelen 7,2 M_w büyüklüğündeki bir depremde 600'den fazla kişi öldü, yaklaşık 2.200 bina hasar gördü.
• 31 Ekim
  • Birleşmiş Milletler tarafından dünya nüfusunun yedi milyara ulaştığı sembolik tarih olarak seçilen tarih.
  • UNESCO, 107 üye devletin desteklediği ve 14'ünün karşı çıktığı bir oylamanın ardından Filistin Devleti'ni üye olarak kabul etti.

Kasım

• 9 Kasım - Türkiye'nin Van şehrinde meydana gelen depremde 40 kişi öldü, 30 kişi yaralandı ve 25 bina hasar gördü.12 Kasım 2011 tarihli (19:30) açıklama^{[ölü/kırık bağlantı]}
• 18 Kasım - Mojang Studios tarafından geliştirilen video oyunu Minecraft yayınlandı.
• 26 Kasım - Mars Bilim Laboratuvarı gezgini Curiosity, Kennedy Uzay Merkezi'nden fırlatıldı. 6 Ağustos 2012'de Mars'a iniş yaptı.
• 30 Kasım - Birleşik Krallık, protestocuların Tahran'daki İngiliz büyükelçiliğine saldırmasından 24 saatten kısa bir süre sonra İran ile diplomatik ilişkilerini kesti ve diplomatları sınır dışı etti.

Aralık

• 15 Aralık - ABD, Irak Savaşı'nın sona erdiğini resmen ilan etti.
• 17 Aralık - Kuzey Kore lideri Kim Jong-il, saha rehberliğine giderken kalp krizi veya felçten öldü.
• 21 Aralık - TBMM Muhafız ve Tören Taburu lağvedildi.
• 28 Aralık - Şırnak'ın Uludere ilçesindeki Ortasu (Kürtçe: Roboskî) köyünde, Türk Silahlı Kuvvetlerine ait uçaklar tarafından ateşlenen füzeler sonucu 34 köylü hayatını kaybetti.
• 29 Aralık - Samoa ve Tokelau, Tarih değiştirme çizgisinin doğusundan batısına doğru hareket etti. Böylece saat dilimlerini ana ticaret ortaklarıyla daha iyi hizalamak için 30 Aralık'ı atladı.

Doğumlar

Ölümler

Şubat

• 1 Şubat – Galip Boransu, Türk müzisyen(d. 1950)
• 2 Şubat – Defne Joy Foster, Türk oyuncu (d. 1975)
• 3 Şubat – Maria Schneider, Fransız oyuncu (d. 1952)
• 4 Şubat – Martial Célestin, 1. Haiti Başbakanı (d. 1913)
• 5 Şubat – Brian Jacques, İngiliz yazar (d. 1939)
• 6 Şubat
  • Josefa Iloilo, Fiji Cumhurbaşkanı (d. 1920)
  • Gary Moore, İngiliz müzisyen (d. 1952)
• 12 Şubat
  • Betty Garrett, Amerikalı oyuncu ve dansçı (d. 1919)
  • Kenneth Mars, Amerikalı oyuncu (d. 1935)
• 14 Şubat – George Shearing, İngiliz-Amerikalı caz piyanisti (d. 1919)
• 16 Şubat – Len Lesser, Amerikalı oyuncu (d. 1922)
• 19 Şubat – Ernő Solymosi, Macar oyuncu (d. 1940)
• 25 Şubat - Kâmil Altan, Türk futbolcudur (d. 1929)
• 27 Şubat - Necmettin Erbakan, 25. Türkiye Başbakanı (d. 1926)
• 28 Şubat
  • Annie Girardot, Fransız oyuncu (d. 1931)
  • Jane Russell, Amerikalı oyuncu (d. 1921)

Mart

• 2 Mart – Allan Louisy, 2. Saint Lucia Başbakanı (d. 1916)
• 4 Mart - Simon van der Meer, Nobel Ödüllü Hollandalı fizikçi (d. 1925)
• 5 Mart – Alberto Granado, Kübalı bilim insanı ve yazar (d. 1922)
• 6 Mart – Ján Popluhár, Slovak futbolcu (d. 1935)
• 14 Mart – Jülide Gülizar, TRT'nin ve Türkiye'nin ilk haber spikerlerinden, sunucu, yazar, eğitmen. (d. 1929)
• 15 Mart – Nate Dogg, Amerikalı rap sanatçısı (d. 1969)
• 17 Mart – Michael Gough, İngiliz oyuncu (d. 1916)
• 21 Mart - Nikolay Andrianov, Sovyet-Rus jimnastikçi (d. 1952)
• 23 Mart – Dame Elizabeth Taylor, İngiliz-Amerikalı oyuncu (d. 1932)
• 25 Mart – Jerfi Fıratlı, Türk atlet ve spor yöneticisi. 11. Türkiye Millî Olimpiyat Komitesi başkanı (d. 1919)
• 26 Mart
  • Paul Baran, Polonyalı-Amerikalı bilgisayar mühendisi (d. 1926)
  • Diana Wynne Jones, İngiliz yazar (d. 1934)

Mayıs

• 2 Mayıs, Usame bin Ladin, Suudi Arabistan doğumlu El-Kaide lideri (d. 1957)
• 3 Mayıs
  • Jackie Cooper, Amerikalı oyuncu (d. 1922)
  • Hüseyin Zan, Türk oyuncu (d. 1930)
• 4 Mayıs – Sada Thompson, Amerikalı oyuncu (d. 1927)
• 5 Mayıs
  • Halit Çelenk, Türk avukat (d. 1922)
  • Dana Wynter, Almanya doğumlu İngiliz oyuncu (d. 1931)
• 7 Mayıs
  • Seve Ballesteros, İspanyol golfçü (d. 1957)
  • Willard Boyle, Nobel Ödüllü Kanadalı fizikçi (d. 1924)
  • Edibe Subaşı Kutucuoğlu, ilk Türk kadın pilotlardan birisi (d. 1920)
• 9 Mayıs
  • Lidia Gueiler Tejada, 56. Bolivya Cumhurbaşkanı (d. 1921)
  • Hüseyin Xizri, İran'da şeriat yasalarına göre "Allah'a karşı savaşmak" suçundan idam edilen karşı devrimci (d. 1982)
• 10 Mayıs – Vedii Tosuncuk, Türk futbolcu (d. 1921)
• 15 Mayıs – Samuel Wanjiru, Kenyalı atlet (d. 1986)
• 19 Mayıs – Garret FitzGerald, 8. İrlanda Başbakanı (d. 1926)
• 20 Mayıs – Randy Savage, Amerikalı profesyonel güreşçi (d. 1952)
• 23 Mayıs
  • Nasser Hejazi, İranlı futbolcu (d. 1949)
  • Xavier Tondo, İspanyol profesyonel bisikletçi (d. 1978)
• 26 Mayıs - Abdurrahman Öztoprak, Türk ressam (d. 1927)
• 27 Mayıs - Jeff Conaway, Amerikalı oyuncu (d. 1950)
• 29 Mayıs
  • Sergei Bagapsh, 2. Abhazya Cumhurbaşkanı (d. 1949)
  • Ferenc Mádl, 2. Macaristan Cumhurbaşkanı (d. 1931)
  • Nejat Tümer, Türk asker. 10. Türk Deniz Kuvvetleri Komutanı (d. 1924)
  • Fatma Murat, Türk sinema ve dizi oyuncusu (d. 1949)
• 30 Mayıs – Rosalyn Sussman Yalow, Amerikalı fizikçi (d. 1921)

Temmuz

• 2 Temmuz
  • Özcan Tekgül, Türk oryantal dans sanatçısı ve oyuncu. (d. 1941)
  • Itamar Franco, 37. Breziya Cumhurbaşkanı (d. 1930)
• 3 Temmuz – Ahmet Uysal, Türk şair ve yazar, (d. 1938)
• 4 Temmuz – Avusturya Arşidükü Otto, (d. 1912)
• 8 Temmuz
  • Roberts Blossom, Amerikalı oyuncu ve şair (d. 1924)
  • Betty Ford, Amerikalı feminist, aktivist, hayırsever ve Amerika Birleşik Devletleri First Lady'si (d. 1918)
• 9 Temmuz - Würzel, İngiliz gitarist (d. 1949)
• 18 Temmuz – Ali Filibeli, Türk futbolcudur (d. 1945)
• 22 Temmuz
  • Linda Christian, Meksikalı oyuncu (d. 1923)
  • Ali İhsan Göğüş, Türk siyasetçidir. (d. 1923)
• 23 Temmuz - Amy Winehouse, İngiliz şarkıcı (d. 1983)
• 24 Temmuz – G. D. Spradlin, Amerikalı oyuncu (d. 1920)
• 25 Temmuz – Mihalis Kakoyannis, Kıbrıslı yapımcı (d. 1922)
• 28 Temmuz – Abdül Fettah Yunus, Libya ordusu komutanı (d. 1944)
• 30 Temmuz – Nasip İyem, Türk seramik sanatçısı, heykeltıraş ve ressam (d. 1921)
• 31 Temmuz – Sevgi Sakarya, Türk oyuncu (d. 1964)

Ağustos

• 2 Ağustos – Baruj Benacerraf, Nobel Ödüllü Venezuela doğumlu Amerikalı immünolog (d. 1920)
• 3 Ağustos
  • Annette Charles, Amerikalı oyuncu (d. 1948)
  • Bubba Smith, Amerikalı oyuncu ve futbolcu (d. 1945)
• 4 Ağustos – Naoki Matsuda, Japon futbolcu (d. 1977)
• 5 Ağustos
  • Francesco Quinn, İtalyan-Amerikalı oyuncu (d. 1963)
  • Pak Seung-zin, Kuzey Koreli futbolcu (d. 1941)
  • Aziz Shavershian, Rus-Avustralyalı vücut geliştirmeci (d. 1989)
• 7 Ağustos
  • Harri Holkeri, 36. Finlandiya Başbakanı (b. 1937)
  • Nancy Wake, Yeni Zelanda doğumlu Fransız direniş savaşçısı (d. 1912)
• 8 Ağustos - Adambek Kapanov, Kazak mimar (d. 1927)
• 14 Ağustos – Shammi Kapoor, Hindistanlı oyuncu ve yapımcı (d. 1931)
• 15 Ağustos – Cihat Erbil, Türk futbolcu ve teknik direktör (d. 1946)
• 25 Ağustos – Sevinç Aktansel, Türk oyuncudur (d. 1937)
• 28 Ağustos – Necip Torumtay, Türk asker. 20. Genelkurmay Başkanı (d. 1926)

Eylül

• 4 Eylül – Hakkı Ögelman, Türk gök bilimci ve profesör (d. 1940)
• 7 Eylül – Nedim Günar, Türk futbolcu ve teknik direktör (d. 1932)
• 10 Eylül – Cliff Robertson, Amerikalı oyuncu (d. 1923)
• 11 Eylül - Andy Whitfield, Galli oyuncu ve model (d. 1971)
• 14 Eylül – Rudolf Mössbauer, Nobel Ödüllü Alman fizikçi (d. 1929)
• 19 Eylül – George Cadle Price, 1. Belize Başbakanı (d. 1919)
• 20 Eylül – Burhanuddin Rabbani, Afganistan Cumhurbaşkanı (1992-1996) (d. 1940)
• 22 Eylül
  • Cengiz Dağcı, Kırım Tatarı roman yazarı (d. 1919)
  • Aristides Pereira, 1. Cape Verde Cumhurbaşkanı (d. 1923)
  • Vesta Williams, Amerikalı şarkıcı ve şarkı yazarı (d. 1957)
• 24 Eylül - Nejat Biyediç, Bosnalı asıllı Türk teknik direktör ve futbolcu. (d. 1959)
• 25 Eylül - Wangari Maathai, Nobel Barış Ödüllü Kenyalı veteriner anatomisti (d. 1940)
• 28 Eylül - Alfredo Pieroni İtalyan gazeteci, yazar ı (d. 1923)
• 29 Eylül - Sylvia Robinson, Amerikalı şarkıcı ve müzisyen (d. 1935)
• 30 Eylül
  • Anwar al-Awlaki, Amerika doğumlu terörist (d. 1971)
  • Ralph M. Steinman, Nobel Ödüllü Kanadalı immünolog ve hücre biyoloğu (d. 1943)

Ekim

• 4 Ekim
  • Muzaffer Tema, Türk sinema sanatçısı (d. 1919)
  • Doris Belack, Amerikalı oyuncu (d. 1926)
• 5 Ekim
  • Steve Jobs, Amerikalı bilgisayar girişimcisi (d. 1955)
  • Gökşin Sipahioğlu, Sipa Pressfotoğraf ajansının kurucusu Türk gazeteci ve foto muhabiridir (d. 1926)
• 6 Ekim – Diane Cilento, Avustralyalı oyuncu ve yazar (d. 1933)
• 7 Ekim – Ramiz Alia, 1. Arnavutluk Cumhurbaşkanı (d. 1925)
• 10 Ekim – Selma Soysal, Türkiye'nin ilk kadın matematikçilerinden (d. 1924)
• 11 Ekim – Frank Kameny, Amerikalı gey hakları aktivisti (d. 1925)
• 12 Ekim – Dennis Ritchie, Amerikalı bilgisayar bilimcisi (d. 1941)
• 13 Ekim – Hasan Güngör, Türk güreşçi (d. 1934)
• 16 Ekim – Dan Wheldon, İngiliz otomobil yarışçısı (d. 1978)
• 18 Ekim – Behruz Çinici, Türk mimar. (d. 1932)
• 20 Ekim
  • Muammer Kaddafi , Libya Cumhurbaşkanı (d. 1942)
  • Mutassım Kaddafi, Libya Ulusal Güvenlik Danışmanı (d. 1974)
• 22 Ekim – Sultan bin Abdülaziz el-Suud, Suudi Arabistan Kralı (d. 1930)
• 23 Ekim
  • Herbert A. Hauptman, Nobel Kimya Ödüllü Amerikalı matematikçi (d. 1917)
  • Marco Simoncelli, İtalyan motosiklet yarışçısı (d. 1987)
• 31 Ekim - Flórián Albert, Macar futbolcu (d. 1941)

Kasım

• 1 Kasım – Cahit Aral, Türk siyasetçi (d. 1927)
• 7 Kasım – Joe Frazier, Amerikalı boksçu (d. 1944)
• 8 Kasım
  • Heavy D, Jamaika doğumlu Amerikalı oyuncu ve rap sanatçısı (d. 1967)
  • Valentin Ivanov, Rus futbolcu (d. 1934)
• 9 Kasım – Har Gobind Khorana, Nobel Ödüllü Hindistan doğumlu Amerikalı biyokimyacı (d. 1922)
• 10 Kasım – Atsushi Miyazaki, Japon yardım gönüllüsü (d. 1970)
• 11 Kasım – İstemi Betil, Türk sinema, tiyatro, dizi oyuncusu ve seslendirme sanatçısı. (d. 1938)
• 14 Kasım – Esin Afşar, Türk şarkıcı ve oyuncu (d. 1936)
• 19 Kasım – Lütfi Ömer Akad, Türk film yönetmeni ve senarist (d. 1916)
• 22 Kasım
  • Svetlana Alliluyeva, Josef Stalin'in kızı (d. 1926)
  • Lynn Margulis, Amerikalı teorisyen, biyolog, bilim yazarı ve eğitimci (d. 1938)
  • Danielle Mitterrand, Fransa First Lady'si (d. 1924)
• 23 Kasım – Şükran Ay, Türk sanat müziği sanatçısı (d. 1931)
• 27 Kasım
  • Ken Russell, İngiliz yönetmen (d. 1927)
  • Gary Speed, Galli futbolcu (d. 1969)
• 29 Kasım – Patrice O'Neal, Amerikalı komedyen ve radyocu (d. 1969)

Aralık

• 1 Aralık
  • Christa Wolf, Alman yazar (d. 1929)
  • Benyamin Sönmez, Türk çellist (d. 1983)
• 4 Aralık - Sócrates, Brezilyalı futbolcu (d. 1954)
• 7 Aralık – Harry Morgan, Amerikalı oyuncu (d. 1915)
• 9 Aralık – William Lipscomb, Amerikalı kimyager (d. 1919)
• 11 Aralık – Ahmed İhsan Kırımlı, Kırım Tatarı-Türk siyasetçi (d. 1920)
• 13 Aralık - Russell Hoban, Amerikalı İngiliz yazar (d. 1925)
• 15 Aralık – Christopher Hitchens, Amerikalı İngiliz yazar (d. 1949)
• 17 Aralık
  • Cesária Évora, Cape Verdeli şarkıcı (d. 1941)
  • Kim Jong-il, Kuzey Kore'nin ebedi lideri (d. 1941/42)
• 18 Aralık – Václav Havel, Çek oyun yazarı, 10. Çekoslovakya Cumhurbaşkanı ve 1. Çek Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı (d. 1936)
• 19 Aralık – Mesut Engin, Türk oyuncu (d. 1953)
• 24 Aralık – Johannes Heesters, Hollandalı oyuncu ve şarkıcı (d. 1903)
• 26 Aralık - Kennan Adeang, Nauru Cumhurbaşkanı (d. 1942)
• 23 Aralık
  • Aydın Menderes, Türk siyasetçi (d. 1946)
  • Hasan Mutlucan, Türk halk müziği sanatçısı (d. 1926)
• 30 Aralık - Nedret Özbek, Türk dizi ve tiyatro oyuncusu (d. 1945)

Nobel Ödülleri

• Kimya - Dan Shechtman
• Ekonomi - Christopher A. Sims ve Thomas J. Sargent
• Edebiyat - Tomas Tranströmer
• Barış - Ellen Johnson Sirleaf, Leymah Gbowee ve Tawakkol Karman
• Fizik - Saul Perlmutter, Adam G. Riess ve Brian P. Schmidt
• Fizyoloji veya Tıp - Bruce Beutler, Jules A. Hoffmann ve Ralph M. Steinman

İngilizce yeni kelimeler

• Blockchain

Ayrıca bakınız

• 2011'de Türkiye

Kaynakça