Senobitik veya Senobitik manastırcılık (İngilizce: Cenobitic monasticism), bir topluluk içinde ortak yaşam süren keşişlerin oluşturduğu manastır geleneğidir.
Terim, İngilizce Cenobite kelimesinden türemiş olup, kökeni Yunanca "ortak" anlamına gelen koinos (κοινός) ve "yaşam" anlamına gelen bios (βίος) kelimelerinin birleşiminden oluşan koinobion (κοινόβιον) sözcüğüne dayanır.
Senobitik sistem, keşişlerin tamamen yalnız yaşadığı Ankorit (münzevi) sistemin ve yarı-münzevi Lavra sisteminin aksine; katı bir disiplin, ortak ibadet ve ortak mülkiyet esasına dayanır.
Senobitik yaşamın organize ilk örneği, 4. yüzyılda Mısır'da Pakomios (Pachomius) tarafından kurulmuştur. Pakomios, keşişlerin tek başlarına (Ankorit) yaşadıklarında karşılaştıkları ruhsal ve fiziksel zorlukları görerek, onları bir çatı altında toplamaya karar vermiştir. Yaklaşık 320 yılında Mısır'daki Teb bölgesinde ilk organize manastırı kurmuştur.
Pakomios'un kurduğu bu sistemin temel özellikleri şunlardır:
Bu sistem daha sonra Büyük Basileios tarafından Anadolu'da ve Nursialı Benedikt tarafından Batı'da (Avrupa) geliştirilerek bugünkü modern manastır sisteminin temeli atılmıştır. Benedikt'in yazdığı kurallar (Regula Benedicti), Batı manastırcılığının senobitik yapısını standart hale getirmiştir.
| Sistem | Yaşam Tarzı | Temsilcisi |
|---|---|---|
| Senobitik | Topluluk halinde ortak yaşam | Pakomios, Nursialı Benedikt |
| Ankorit | Tamamen yalnız (Münzevi) | Büyük Antonios, Tebli Pavlus |
| Lavra | Hafta içi yalnız, hafta sonu ortak | Aziz Sabbas |