1570

1570

Eeuwen:	15e eeuw · 16e eeuw · 17e eeuw
Decennia:	1560-1569 · 1570-1579 · 1580-1589
Jaren:	<< · < · 1569 · 1570 · 1571 · > · >>
Jaartelling in verschillende culturen

Ab urbe condita:		2323 MMCCCXXIII
Armeense jaartelling:		1019 – 1020 ԹՎ ՌԺԹ – ՌԻ
Chinese jaartelling:		4266 – 4267 丙巳 – 丁午
Christelijke jaartelling:		1570 MDLXX
Ethiopische jaartelling:		1562 – 1563
Hebreeuwse jaartelling:		5330 – 5331
Hindoekalenders:
- Vikram Samvat		1625 – 1626
- Shaka Samvat		1492 – 1493
- Kali yuga		4671 – 4672
Iraanse jaartelling:		948 – 949 ۹۴۸ – ۹۴۹
Islamitische jaartelling:		977 – 978 ٩٧٨ – ٩٧٧
Maçonnieke jaartelling:		5569 – 5570
Juliaanse kalender van 1570

Het jaar 1570 is het 70e jaar in de 16e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

januari

23 - De regent van Schotland lord Moray wordt doodgeschoten. Het is de eerste geregistreerde moordaanslag met een geweer in de geschiedenis. Begin van de Schotse Burgeroorlog.

februari

11 - De geuzenjager Jan Grauwels wordt in Brussel zelf opgehangen.
februari - De Zeeuw Cuneris Petri kan onder bescherming van Alva zijn bisschopszetel in Friesland bezetten en neemt zijn intrek in het blokhuis van Leeuwarden. Hij beveelt de afkondiging van de besluiten van Trente in alle parochies.

april

25 - Karel IX van Frankrijk huwt Elisabeth van Oostenrijk.
27 - Regnans in excelsis: Bul van Paus Pius V waarin Elizabeth I van Engeland wordt geëxcommuniceerd.

mei

4 - Filips II van Spanje huwt zijn nicht Anna van Oostenrijk.
20 - Uitgave in Antwerpen bij Gillis Coppens van Diest van de Theatrum Orbis Terrarum van Abraham Ortelius, die geldt als de eerste moderne atlas.
mei - De Spanjaarden veroveren Manilla.

juli

3 - Een Turkse vloot van 350 schepen gaat bij Larnaca voor anker. De invasie van het Venetiaanse eiland Cyprus begint.
5 - Invoering van de Criminele Ordonnantiën en de Ordonnantiën op de Stijl van Procederen in criminele zaken, de eerste geüniformeerde geschreven strafwetgeving in de Nederlanden.
24 - De Turken onder Lala Mustafa Pasha zijn opgerukt naar Nicosia en beginnen een beleg.
25 - Overwinning van de Hugenoten bij Arnay-le-Duc in Bourgondië dwingt koning Karel IX tot vredesbesprekingen.

augustus

5 - Vrede van Saint-Germain-en-Laye - Einde van de derde Hugenotenoorlog.

september

1 - De Venetiaanse, pauselijke en Spaanse vloten komen voor de kust van het Venetiaanse eiland Kreta bijeen.
9 - Val van Nicosia.
17 - Het beleg van Famagusta begint.

oktober

4 - Huwelijk van Hendrik I van Guise en Catharina van Nevers.

november

1 - Allerheiligenvloed: Zware stormvloed in de Nederlanden, in het bijzonder in Zeeland, met duizenden doden, ondergelopen gebieden en financiële rampspoed als gevolg. Ontstaan van het Verdronken Land van Saeftinghe.
17 - Aardbeving van Ferrara.

december

9 - Inname van Loevestein: Een groep geuzen onder Herman de Ruyter neemt slot Loevestein in.
13 - Vrede van Stettin: Einde van de Zevenjarige Oorlog. Frederik II van Denemarken geeft zijn claim op de Zweedse kroon op. Zweden erkent de Deense gebieden en moet een zware schadevergoeding betalen.
19 - De Spanjaarden onder Lorenzo Perea heroveren slot Loevestein.
28 - Een poging van het sultanaat Bijapur om Goa te heroveren, leidt tot een beleg van de stad door enkele islamitische vorstendommen.

zonder datum

Verdrag van Spiers: Keizer Maximiliaan II erkent Johan II Sigismund Zápolya als vorst van Zevenburgen; Johan Sigismund erkent Maximiliaan als zijn overheer in diens positie als koning van Hongarije.
Einde van de Russisch-Turkse Oorlog. Rusland beheerst de volledige Wolga.
Slag bij Anegawa: Oda Nobunaga en Tokugawa Ieyasu verslaan Asakura Yoshikage en Asai Nagamasa.
Paus Pius V codificeert de Tridentijnse mis.
Bloedbad van Novgorod: Ivan de Verschrikkelijke richt een bloedbad aan onder de inwoners van Novgorod.
Stichting van Guanajuato (Mexico)

Beeldende kunst

Paolo Veronese: Venus en Mars
El Greco: Vlucht naar Egypte
Paolo Veronese: Avondmaal in het huis van Simon
El Greco: De Annunciatie
Jacopo Tintoretto: Danaë

Architectuur

kasteel Ulenburg, Ulenburg (voltooid 1570)
Aquaduct van Padre Tembleque, Mexico (voltooid 1570)
Rudasbad, Boedapest
Királybad, Boedapest
Obelisk van Antinoüs, Rome (teruggevonden 1570)

Opvolging

Harcourt - Louise van Rieux opgevolgd door haar zoon Karel I van Elbeuf
bisdom 's-Hertogenbosch - Franciscus Sonnius opgevolgd door Laurens Mets
Venetië (doge) - Pietro Loredan opgevolgd door Alvise I Mocenigo

Afbeeldingen

aanslag op lord Moray
Allerheiligenvloed bij Antwerpen
onderhandelingen voor de Vrede van Stettin
Executie van Jan Grauwels
Herman de Ruyter neemt Slot Loevestein in

Geboren

januari - Michael Ophovius, Zuid-Nederlands prelaat (vermoedelijke datum)
13 april - Guy Fawkes, Engels samenzweerder
18 april - Willem I van Solms-Braunfels, Duits edelman
22 mei - Johan III van Saksen-Weimar, Duits edelman
13 juni (doop) - Paul Peuerl, Duits-Oostenrijks componist
26 juni - Ferdinand van Boisschot, Zuid-Nederlands jurist
6 juli - Cornelis Pijnacker, Nederlands geleerde en diplomaat
10 augustus - Filips van Sleeswijk-Holstein-Gottorp, Duits edelman
21 augustus - Christoffel van Brunswijk-Harburg, Duits edelman
25 augustus - Willem van Nassau-Weilburg, Duits edelman
6 oktober - Placido Nigido, Siciliaans religieus schrijver
6 oktober - Philips Snoy, Zuid-Nederlands politicus
7 oktober - Volkert Overlander, Nederlands aristocraat
7 november - Günther XLII van Schwarzburg-Sondershausen, Duits edelman
12 december - Joachim Oelhaf, Duits arts
18 december - Adam van Foreest, Nederlands politicus
29 december - Willem Lamormaini, Zuid-Nederlands theoloog
Robert Ayton, Schots dichter
Willem Backereel, Zuid-Nederlands kunstschilder
Catharina van Brederode, Zuid-Nederlands edelvrouw
Giovanni Zaratino Castellini, italiaans epigraaf
Marie van Ginderdeuren, Zuid-Nederlands hekserijbeschuldigde
Lobsang Chökyi Gyaltsen, Tibetaans lama
Mimar Kasım, Albanees-Ottomaans architect
Frans van Longueville, Frans edelman
Cornelis Matelieff de Jonge, Nederlands koopman en politicus
Bernard van Merode, Zuid-Nederlands edelman
Floris van Merode, Zuid-Nederlands edelman
Girolamo Rainaldi, Italiaans architect
Jan Corneliszoon Rijp, Nederlands ontdekkingsreiziger
Gillis van Valckenborch, Zuid-Nederlands kunstschilder
Denijs van Alsloot, Zuid-Nederlands kunstschilder (jaartal bij benadering)
Gerardus Livius Bonga, Nederlands predikant (jaartal bij benadering)
Pietro Castelli, Italiaans geneeskundige (jaartal bij benadering)
Hendricus van Darth, Nederlands politicus (jaartal bij benadering)
Gaspar Fernandes, Portugees componist (jaartal bij benadering)
Roeland de Grass, Zuid-Nederlands politicus (jaartal bij benadering)
Willem Jansz, Nederlands ontdekkingsreiziger (jaartal bij benadering)
Robert Ker, Schots edelman (jaartal bij benadering)
Johan Sigismund Kettler, Duits edelman (jaartal bij benadering)
Hans Lipperhey, Nederlands brillenmaker en uitvinder (jaartal bij benadering)
Adriaan Mesdagh, Zuid-Nederlands theoloog (jaartal bij benadering)
Filips d'Ongnies, Zuid-Nederlands politicus (jaartal bij benadering)
Antonio Pomarancio, Italiaans kunstschilder (jaartal bij benadering)
Salamone Rossi, Joods-Italiaans componist (jaartal bij benadering)
Giorgi Saakadze, Georgisch staatsman en militair (jaartal bij benadering)
Sengge Namgyal, koning van Ladakh (jaartal bij benadering)
Denis Stoffels, Zuid-Nederlands prelaat (jaartal bij benadering)
Frederik van Valckenborch, Zuid-Nederlands kunstschilder (jaartal bij benadering)
Gerrit de Veer, Nederlands zeevaarder (jaartal bij benadering)
Mary Villiers, Engels edelvrouw (jaartal bij benadering)

Overleden

8 januari - Philibert Delorme (~55), Frans architect
23 januari - James Stewart (~38), regent van Schotland
11 februari - Jan Grauwels (~39), Zuid-Nederlands geuzenjager
1 maart - Bernhard VII van Anhalt (29), Duits edelman
17 maart - William Herbert (~68), Engels hoveling
13 april - Daniele Barbaro (57), Italiaans humanist
15 april - Rinthie van Aytta (60), Fries bestuurder
30 mei - Arent Dircksz. Vos (~69), Noord-Nederlands predikant
28 juni - Francesco Pisani (~75), Italiaans kardinaal
3 juli - Aonio Paleario (~70), Italiaans kerkhervormer
24 juli - Frans Verbeeck (~60), Zuid-Nederlands kunstschilder
27 juli - Nicole Bonvalot (~80), Bourgondisch aristocraat
27 augustus - Maximiliaan van Bergen (~58), Zuid-Nederlands prelaat
11 september - Johannes Brenz (71), Duits theoloog
21 september - Maarten van Horne (~60), Zuid-Nederlands edelman
1 oktober - Frans Floris I (~50), Zuid-Nederlands kunstschilder
3 oktober - Hieronymus Cock (~52), Zuid-Nederlands kunstschilder
14 oktober - Floris van Montmorency (~42), Zuid-Nederlands edelman
27 november - Jacopo Sansovino (84), Italiaans beeldhouwer en architect
november - Giovanni Carlo Bovio (48), Napolitaans prelaat
15 december - Frederik III van Legnica (50), Pools edelman
19 december - Herman de Ruyter (~30), Nederlands geuzenleider
Claes Clant, Noord-Nederlands politicus
Nicolaus Grudius (~65), Zuid-Nederlands dichter
Nicolaas Jonghelinck (~53), Zuid-Nederlands ambtenaar en kunstverzamelaar
Melchior van Neipe (~50), Zuid-Nederlands geestelijke
Thomas Plumtree, Engels geestelijke
Francesco Primaticcio (~66), Italiaans schilder
Trinh Kiem, Vietnamees staatsman
Jan Verbeeck (~60), Zuid-Nederlands kunstschilder
Jan Gerritsz. Versteghe, Noord-Nederlands geestelijke
Joris Vezelaer (~77), Zuid-Nederlands muntmeester
Bruhesius (~57), Zuid-Nederlands arts (jaartal bij benadering)
Francesco Melzi, Italiaans kunstschilder (jaartal bij benadering)

Zie de categorie 1570 van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.