Eerste Presidium

Het Eerste Presidium (Engels: First Presidency) is het hoogste bestuursorgaan van De Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen. Het bestaat doorgaans uit de president van de Kerk en twee raadgevers. Samen met het Quorum der Twaalf Apostelen vormt het de hoogste leiding van het kerkgenootschap.

Volgens de kerkelijke leer wordt de president van de Kerk beschouwd als een profeet, ziener en openbaarder, die onder leiding van Jezus Christus het kerkgenootschap bestuurt. Zijn raadgevers ondersteunen hem bij zijn verantwoordelijkheden. Het Eerste Presidium houdt toezicht op onder meer het kerkelijk bestuur, zendingswerk, tempelwerk, onderwijs en humanitaire activiteiten.

Het Eerste Presidium ontstond in 1832 onder leiding van Joseph Smith, de grondlegger van de beweging van de heiligen der laatste dagen. De huidige organisatie ontwikkelde zich gedurende de eerste jaren na de stichting van de Kerk in 1830.

Sinds 14 oktober 2025 bestaat het Eerste Presidium uit Dallin H. Oaks als president, Henry B. Eyring als eerste raadgever en D. Todd Christofferson als tweede raadgever.

Bijbelse en theologische achtergrond

Het Eerste Presidium is binnen de theologie van de heiligen der laatste dagen gebaseerd op het beginsel dat Jezus Christus zijn kerk leidt door middel van profeten en apostelen.

De Kerk verwijst daarbij onder meer naar het Nieuwe Testament, waarin de apostelen Petrus, Jakobus en Johannes een vooraanstaande plaats innemen. Binnen de kerkelijke uitleg vormen deze drie apostelen een voorbeeld van gezamenlijk geestelijk leiderschap onder goddelijk gezag.

Volgens de leer van de Kerk werd het oorspronkelijke apostolische gezag na de dood van Jezus Christus en zijn apostelen verloren en in de negentiende eeuw door goddelijke openbaring aan Joseph Smith hersteld.

De organisatie en bevoegdheden van het Eerste Presidium worden onder meer beschreven in Leer en Verbonden, een van de heilige geschriften van de Kerk. In afdeling 107:22 wordt het presidium omschreven als een quorum van drie presiderende hogepriesters.

Volgens afdeling 107:91–92 is de president van het hogepriesterschap geroepen om de gehele Kerk te presideren en als ziener, openbaarder en profeet op te treden.

Binnen deze geloofsopvatting vormt het Eerste Presidium het hoogste bestuurlijke en geestelijke gezag van de Kerk, onder leiding van Jezus Christus.

Geschiedenis

Ontstaan onder Joseph Smith

Bij de officiële stichting van de Kerk op 6 april 1830 werd Joseph Smith erkend als de eerste ouderling en Oliver Cowdery als de tweede ouderling. De Kerk beschikte toen nog niet over een Eerste Presidium in zijn latere organisatorische vorm.

In november 1831 werd in een openbaring het ambt van president van het hogepriesterschap beschreven. Op 25 januari 1832 werd Joseph Smith tijdens een kerkelijke conferentie in Amherst, Ohio, als president van het hogepriesterschap gesteund.

Op 8 maart 1832 koos Smith Sidney Rigdon en Jesse Gause als zijn raadgevers. Hiermee ontstond de oorspronkelijke organisatie die later bekend zou worden als het Eerste Presidium.

Gause verliet zijn functie nog hetzelfde jaar. In januari 1833 werd hij vervangen door Frederick G. Williams.

Op 18 maart 1833 werden Rigdon en Williams geordend en aangesteld om Smith bij de leiding van de Kerk te ondersteunen. Daarmee kreeg het presidium een duidelijkere organisatorische vorm.

Ontwikkeling van de organisatie

Tijdens de jaren 1830 ontstonden binnen de Kerk verschillende priesterschapsorganisaties, waaronder hoge raden en het Quorum der Twaalf Apostelen.

De benaming Eerste Presidium werd gebruikt om het algemene presidium van de Kerk te onderscheiden van de presidiums van plaatselijke kerkelijke raden. De naam werd in 1835 opgenomen in de gepubliceerde openbaringen van de Kerk.

Hoewel het Eerste Presidium doorgaans uit drie personen bestond, waren er in de vroege kerkgeschiedenis ook aanvullende functies. Zo werd Oliver Cowdery in december 1834 aangesteld als assistent-president van de Kerk. Ook Hyrum Smith en Joseph Smith sr. ontvingen bijzondere posities binnen de kerkelijke leiding.

De precieze organisatorische verhouding tussen deze functies ontwikkelde zich gedurende de eerste jaren van het bestaan van de Kerk.

Overlijden van Joseph Smith en opvolgingscrisis

Na de moord op Joseph Smith en zijn broer Hyrum Smith op 27 juni 1844 in Carthage, Illinois, ontstond onenigheid over de opvolging van het kerkelijk leiderschap.

Sidney Rigdon, die raadgever in het Eerste Presidium was geweest, maakte aanspraak op een leidende positie. Ook andere personen en groepen, onder wie James Strang, presenteerden aanspraken op het leiderschap.

Brigham Young, destijds president van het Quorum der Twaalf Apostelen, stelde dat het quorum gezamenlijk het gezag bezat om de Kerk te leiden.

Tijdens een bijeenkomst op 8 augustus 1844 in Nauvoo steunde een meerderheid van de aanwezige kerkleden het leiderschap van de twaalf apostelen.

Niet alle leden erkenden deze opvolging. De meningsverschillen droegen bij aan het ontstaan van verschillende kerkgenootschappen binnen de beweging van de heiligen der laatste dagen.

Na het overlijden van Joseph Smith bleef het Eerste Presidium in de door Brigham Young geleide gemeenschap aanvankelijk ontbonden. Het Quorum der Twaalf Apostelen nam de algemene leiding op zich.

Herorganisatie onder Brigham Young

Op 27 december 1847 werd Brigham Young president van De Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen. Hij reorganiseerde het Eerste Presidium met Heber C. Kimball als eerste raadgever en Willard Richards als tweede raadgever.

Onder zijn leiding kreeg het Eerste Presidium een centrale rol in de organisatie van de migratie van kerkleden naar het westen van de Verenigde Staten en de vestiging van nederzettingen in het gebied van het latere Utah.

Ook na het overlijden van Brigham Young in 1877 bleef het Eerste Presidium enige tijd ontbonden. Het Quorum der Twaalf Apostelen leidde de Kerk totdat John Taylor in 1880 als kerkpresident werd aangesteld.

Na het overlijden van Taylor in 1887 duurde het tot 1889 voordat Wilford Woodruff het Eerste Presidium opnieuw organiseerde.

Vanaf het presidentschap van Lorenzo Snow in 1898 ontwikkelde zich de gewoonte om het Eerste Presidium kort na het overlijden van een kerkpresident opnieuw te vormen.

Verdere ontwikkeling

In de twintigste en eenentwintigste eeuw groeide De Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen uit tot een internationale geloofsgemeenschap.

Het Eerste Presidium kreeg daardoor een steeds grotere rol in de wereldwijde organisatie van de Kerk, waaronder de oprichting van kerkelijke bestuursgebieden, het zendingswerk, het onderwijs en de bouw van tempels.

Hoewel de organisatie doorgaans uit drie leden bestaat, zijn er in de geschiedenis verschillende perioden geweest waarin een kerkpresident meer dan twee raadgevers had.

Onder meer Brigham Young, David O. McKay en Spencer W. Kimball maakten gebruik van aanvullende raadgevers.

Samenstelling en organisatie

President van de Kerk

De president van de Kerk staat aan het hoofd van het Eerste Presidium. Hij is volgens de kerkelijke leer de presiderende hogepriester van het kerkgenootschap en wordt door de leden beschouwd als profeet, ziener en openbaarder.

De kerkpresident is de langstdienende apostel en wordt volgens de kerkelijke leer beschouwd als de enige persoon op aarde die bevoegd is om alle priesterschapssleutels zelfstandig uit te oefenen.

Hij heeft de uiteindelijke verantwoordelijkheid voor de algemene leiding, de vaststelling van kerkelijk beleid en de roeping van de hoogste kerkelijke leiders.

Het presidentschap van de Kerk is een bestuurlijke en geestelijke functie binnen het Melchizedeks priesterschap, geen afzonderlijk priesterschapsambt.

Raadgevers

De president van de Kerk wordt doorgaans bijgestaan door twee raadgevers, die worden aangeduid als eerste en tweede raadgever.

De raadgevers ondersteunen de president bij zijn bestuurlijke, geestelijke en organisatorische verantwoordelijkheden. Zij kunnen namens hem vergaderingen leiden, kerkelijke activiteiten begeleiden en andere taken vervullen.

De raadgevers worden door de kerkpresident gekozen en aangesteld. Meestal zijn zij apostelen, maar historisch zijn ook mannen die niet tot het priesterschapsambt van apostel waren geordend als raadgever werkzaam geweest.

Raadgevers moeten hogepriester in het Melchizedeks priesterschap zijn. Hun positie als raadgever is een kerkelijke roeping en geen afzonderlijk priesterschapsambt.

Alle leden van het Eerste Presidium worden door de Kerk gesteund als profeten, zieners en openbaarders.

Een quorum van het priesterschap

Hoewel de benaming presidium vooral wijst op een bestuurlijke leiding, wordt het Eerste Presidium binnen de Kerk eveneens als een priesterschapsquorum beschouwd.

Volgens Leer en Verbonden 107:22 vormen drie presiderende hogepriesters een quorum van het presidium van de Kerk.

Het Eerste Presidium onderscheidt zich daarmee van plaatselijke presidiums, zoals een ringpresidium of quorumpresidium, door zijn verantwoordelijkheid voor het gehele kerkgenootschap.

Bevoegdheden en verantwoordelijkheden

Wereldwijde leiding

Het Eerste Presidium draagt de hoogste bestuurlijke verantwoordelijkheid voor De Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen.

Tot de belangrijkste verantwoordelijkheden behoren:

  • Het vaststellen en bekendmaken van algemeen kerkelijk beleid.
  • Het toezicht op het wereldwijde zendingswerk.
  • Het leidinggeven aan het tempelwerk en de familiegeschiedenis.
  • Het toezicht op kerkelijk onderwijs en andere programma's.
  • Het roepen en instrueren van algemene en gebiedsleiders.
  • Het begeleiden van humanitaire en welzijnsactiviteiten.
  • Het publiceren van officiële verklaringen en boodschappen namens de Kerk.

Het Eerste Presidium werkt hierbij samen met het Quorum der Twaalf Apostelen, de quorums der Zeventig en de Presiderende Bisschap.

Priesterschapssleutels

Binnen de kerkelijke leer wordt onderscheid gemaakt tussen het priesterschapsambt en de priesterschapssleutels die de uitoefening van het priesterschapsgezag regelen.

Volgens de Kerk dragen de apostelen de sleutels die noodzakelijk zijn voor de wereldwijde leiding van het kerkgenootschap. De president van de Kerk is als enige bevoegd deze sleutels volledig uit te oefenen.

De raadgevers ondersteunen hem bij het gebruik van deze bevoegdheden, maar oefenen hun verantwoordelijkheden uit onder zijn leiding.

De Kerk baseert deze opvatting onder meer op Leer en Verbonden 107 en 112.

Openbaring en leerstellige leiding

Volgens de geloofsleer van de heiligen der laatste dagen kan de president van de Kerk openbaring ontvangen voor de gehele Kerk.

Het Eerste Presidium kan officiële boodschappen, verklaringen en richtlijnen uitvaardigen. Belangrijke leerstellige en beleidsmatige besluiten worden doorgaans besproken met het Quorum der Twaalf Apostelen.

De kerkelijke leer benadrukt daarbij het beginsel van gezamenlijk overleg en eenstemmigheid.

De Raad van het Eerste Presidium en het Quorum der Twaalf Apostelen heeft volgens het Algemeen handboek onder leiding van de kerkpresident de bevoegdheid om leerstellige uitleg en algemeen kerkelijk beleid vast te stellen.

Verhouding tot het Quorum der Twaalf Apostelen

Het Quorum der Twaalf Apostelen is na het Eerste Presidium het hoogste bestuursorgaan van De Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen.

Volgens Leer en Verbonden 107:24 vormen het Eerste Presidium en het Quorum der Twaalf Apostelen quorums die in gezag gelijkwaardig zijn, maar binnen de huidige kerkelijke organisatie verschillende verantwoordelijkheden hebben.

Het Eerste Presidium presideert over de Kerk, terwijl het Quorum der Twaalf Apostelen onder zijn leiding verantwoordelijk is voor onder meer de verkondiging van het evangelie en de wereldwijde ontwikkeling van de kerkelijke organisatie.

De leden van beide bestuursorganen vormen gezamenlijk de Raad van het Eerste Presidium en het Quorum der Twaalf Apostelen.

De raad houdt zich bezig met belangrijke aangelegenheden op het gebied van leer, beleid en kerkelijke organisatie.

De leden van het Eerste Presidium hebben tijdens hun ambtsperiode geen zitting in het Quorum der Twaalf Apostelen, ook wanneer zij eerder lid van dat quorum waren.

Na het overlijden van de kerkpresident keren de raadgevers die apostel zijn terug naar hun plaats in de apostolische rangorde.

Opvolging van de kerkpresident

Wanneer de president van De Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen overlijdt, wordt het Eerste Presidium automatisch ontbonden.

De overgebleven raadgevers hervatten, voor zover zij apostelen zijn, hun plaats in de apostolische rangorde. Het Quorum der Twaalf Apostelen neemt vervolgens de algemene leiding van de Kerk over.

De langstdienende apostel presideert tijdens deze overgangsperiode over het quorum.

Volgens de sinds het einde van de negentiende eeuw gevestigde procedure wordt de langstdienende apostel de nieuwe kerkpresident. Hij kiest vervolgens zijn raadgevers, waarna het Eerste Presidium opnieuw wordt georganiseerd.

De opvolging is daarmee in de gebruikelijke praktijk gebaseerd op apostolische anciënniteit en niet op een verkiezing tussen meerdere kandidaten.

Het overlijden of de ontheffing van een raadgever heeft daarentegen niet tot gevolg dat het Eerste Presidium wordt ontbonden. De president kan in dat geval een nieuwe raadgever kiezen.

Huidige samenstelling

Sinds 14 oktober 2025 bestaat het Eerste Presidium uit de volgende drie leden:

Naam Functie In functie sinds
Dallin H. Oaks President van de Kerk 14 oktober 2025
Henry B. Eyring Eerste raadgever 14 oktober 2025
D. Todd Christofferson Tweede raadgever 14 oktober 2025

Het presidium werd gevormd na het overlijden van Russell M. Nelson op 27 september 2025.

Dallin H. Oaks, die sinds 2018 eerste raadgever van Nelson was geweest, werd op 14 oktober 2025 aangesteld als de achttiende president van de Kerk.

Henry B. Eyring was al eerder lid geweest van het Eerste Presidium onder Gordon B. Hinckley, Thomas S. Monson en Russell M. Nelson. D. Todd Christofferson maakte sinds 2008 deel uit van het Quorum der Twaalf Apostelen voordat hij als tweede raadgever werd aangesteld.

Positie van vrouwen

Binnen De Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen worden uitsluitend mannen tot de priesterschapsambten geordend die vereist zijn voor het lidmaatschap van het Eerste Presidium. Het Eerste Presidium bestaat daarom uit mannen.

De Kerk maakt echter onderscheid tussen ordening tot een priesterschapsambt en het uitoefenen van gedelegeerd priesterschapsgezag in een kerkelijke roeping.

Volgens de kerkelijke leer kunnen zowel mannen als vrouwen priesterschapsgezag uitoefenen wanneer zij door bevoegde priesterschapsleiders in een functie worden aangesteld of een specifieke taak krijgen toegewezen.

Vrouwen vervullen onder meer leidinggevende functies in de algemene organisaties van de Kerk, waaronder de ZHV (Zustershulpvereniging), de jongevrouwenorganisatie en het jeugdwerk.

Deze organisaties functioneren onder leiding van het Eerste Presidium en het Quorum der Twaalf Apostelen. De algemene presidiums van deze organisaties worden door het Eerste Presidium geroepen.

Andere kerken binnen de beweging van de heiligen der laatste dagen

De benaming Eerste Presidium wordt ook gebruikt door andere kerkgenootschappen die zijn voortgekomen uit de beweging van de heiligen der laatste dagen.

Zo kent de Gemeenschap van Christus (Community of Christ), voorheen de Gereorganiseerde Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen, eveneens een Eerste Presidium.

De samenstelling, bevoegdheden en theologische opvattingen over het leiderschap verschillen echter tussen de kerkgenootschappen.

Dit artikel behandelt specifiek het Eerste Presidium van De Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen.

Zie ook

Literatuur

Bronnen

  1. 1 2 3 4 5 6 7 (en) 5. General and Area Leadership. General Handbook: Serving in The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints. De Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen.
  2. 1 2 3 4 (en) First Presidency. Church History Topics. De Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen.
  3. 1 2 Eerste Presidium. De Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen.
  4. ↑ (en) Mormon Administrative and Organizational History: A Source Essay. A Firm Foundation: Church Organization and Administration. Brigham Young University Religious Studies Center (2011).
  5. 1 2 (en) Succession of Church Leadership. Church History Topics. De Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen.
  6. ↑ (en) Official Photo of New First Presidency. De Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen (26 oktober 2025).

Heiligen der laatste dagen