Geel stromakelkje

Geel stromakelkje
Geel stromakelkje
Taxonomische indeling
Rijk:Fungi (Schimmels)
Stam:Ascomycota (Zakjeszwammen)
Klasse:Leotiomycetes
Onderklasse:Leotiomycetidae
Orde:Helotiales
Familie:Rutstroemiaceae
Geslacht:Rutstroemia
Soort
Rutstroemia bolaris
(Batsch) Rehm (1893)
Synoniemen

Ciboria bolaris
Phialea bolaris
Peziza bolaris

Afbeeldingen op Wikimedia Commons
Portaal  Portaalicoon   Biologie
Schimmels

Het geel stromakelkje (Rutstroemia bolaris) is een schimmel uit de familie Rutstroemiaceae. Het leeft saprotroof op dode, afgevallen takken en twijgen van loofbomen, voornamelijk haagbeuk (Carpinus betulus). De soort komt vooral voor in loofbossen op kalkrijke leemgrond.

Kenmerken

Uiterlijke kenmerken

De vruchtlichamen (apothecia) zijn gesteelde, aanvankelijk beker- tot kelkvormige schijfjes die bij rijping vlakker worden. Ze bereiken een diameter van ongeveer 5 tot 10 mm. De vruchtbare binnenzijde is aanvankelijk geelachtig tot okerbruin en kan later oranjebruin, roodbruin of baksteenrood worden. De buitenzijde is doorgaans iets bleker en kan fijn donzig zijn. De vruchtlichamen staan op een smalle, centraal geplaatste steel.

Microscopische kenmerken

De asci zijn cilindrisch, achtsporig en meten ongeveer 130–195 × 12–14 µm. De ascosporen liggen in één rij in de asci. Ze zijn glad, kleurloos, langwerpig-elliptisch tot enigszins cilindrisch en soms licht gebogen. Ze meten ongeveer 18–24 × 8–10 µm, bevatten oliedruppeltjes en kunnen bij rijping één of twee septen ontwikkelen.

De parafysen zijn draadvormig, gesepteerd en soms iets verdikt aan de top. De buitenste laag van het excipulum bestaat uit vrijwel bolvormige cellen (textura globulosa).

Het geel stromakelkje kan worden verward met het eikentakstromakelkje (Rutstroemia firma). Deze soort heeft doorgaans een bruiner hymenium en een excipulum dat voornamelijk uit langwerpige cellen bestaat, terwijl het geel stromakelkje vrijwel bolvormige cellen heeft.

Ecologie

Het geel stromakelkje groeit op dode, op de grond liggende takjes en twijgen, vooral van haagbeuk (Carpinus betulus). Daarnaast is de soort onder meer gemeld van groene els (Alnus viridis) en andere loofbomen. De vruchtlichamen verschijnen vooral in het voorjaar, vaak van februari tot april.

Verspreiding

Het geel stromakelkje komt voor in Europa en is ook uit andere delen van de wereld gemeld.

In Nederland komt het geel stromakelkje zeldzaam voor. De soort werd onder meer vastgesteld bij het Naardermeer en bij Best. In 2012 werd een vondst uit het Voorsterbos bij Kraggenburg gemeld, de eerste voor de provincie Flevoland. De vruchtlichamen groeiden daar op takjes van haagbeuk die waren verwerkt in een verlaten eksternest.