| Clepsis peritana | |||
| (Clemens, 1860) | |||
.jpg) Imago w spoczynku | |||
 Rozpięta samica, odwłok usunięty | |||
| Systematyka | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Typ | |||
| Gromada | |||
| Rząd | |||
| Podrząd | |||
| Infrarząd | |||
| Rodzina | |||
| Podrodzina | |||
| Plemię | |||
| Rodzaj | |||
| Gatunek |
Clepsis peritana | ||
| Synonimy | |||
| |||
Clepsis peritana – gatunek motyla z rodziny zwójkowatych i podrodziny Tortricinae.
Gatunek ten opisany został po raz pierwszy w 1860 roku przez Jamesa B. Clemensa na łamach „Proceedings of the Academy of Natural Sciences, Philadelphia” pod nazwą Smicrotes peritana. W 1958 roku Thomas N. Freeman przeniósł go do rodzaju Ptycholoma, a w 1964 roku Jerry A. Powell do rodzaju Clepsis. Opisany w 2010 roku przez Józefa Razowskiego i Vitora O. Beckera Clepsis pinaria zsynonimizowany został z omawianym gatunkiem w 2020 roku przez Kyhla A. Austina i Jasona J. Dombroskiego.
Motyl osiągający od 4,5 do 7,5 mm długości przedniego skrzydła. Tło tego skrzydła jest słomkowe do brązowego, a na wzór składają się brązowa do ciemnobrązowej przepaska środkowa sięgająca krawędzi przednie oraz ciemnobrązowa łata przy krawędzi przedniej, przy czym wzór ten jest u samic zwykle słabiej zaznaczony. Samcze genitalia cechują się dobrze wykształconym unkusem o równoległych bokach i wąskiej szyjce, nierozdętymi kulistawo, szeroko pośrodku rozdzielonymi, zaopatrzonymi w stosunkowo rozproszone kolce labidami, będącymi niepełną formą zawieszki, całkowicie błoniastym szczytem walwy oraz obecnością cienkiego ciernia w krótkim, słabiej niż u C. jamesstewarti zaostrzonym na szczycie edeagusie. U samicy torebka kopulacyjna ma korpus pozbawiony znamienia, a przewód ciasno poskręcany.
Wyrośnięta gąsienica osiąga do 14 mm długości ciała i do 1,1 mm szerokości głowy. Ubarwienie ma zielone z żółtawobrązowymi głową i wierzchem przedtułowia. Widełki analne są u niej dobrze wykształcone.
Na północy zasięgu motyl ten wyprowadza od 2 do 4 pokoleń w ciągu roku, podczas gdy na południu od 6 do 7. W większości części zasięgu owady dorosłe obserwuje się między marcem lub kwietniem a wrześniem lub październikiem, ale na południu miejscami latają przez prawie cały rok. Zimowanie odbywać się może w stadium gąsienicy lub poczwarki.
Jaja składane są niewielkich masach liczących od 10 do 20 sztuk. Gąsienice rozwijają się w rurkowatych oprzędach w ściółce. Żerują głównie na martwych i rozkładających się liściach. Zdarza się im żerować także na pąkach czy owocach, jeśli stykają się z gruntem lub ściółką albo opadły, zwłaszcza przy większym zagęszczeniu populacji. Wśród roślin pokarmowych gąsienic wymieniane są cytrusy, czyśćce, fasola półksiężycowata, fuksje, karczoch zwyczajny, poziomki, psianka S. torvum, starzec jakubek, trędowniki i złocienie. Ponadto stwierdzono ich żerowanie na grzybach z rodzaju żagiew.
Gatunek pierwotnie północnoamerykański, rozmieszczony w Kanadzie (od Kolumbii Brytyjskiej po Nową Szkocję), Stanach Zjednoczonych, na Bahamach i Kubie, a możliwe że także w Ameryce Centralnej. W Nearktyce należy do najpospolitszych zwójkowatych. Od końca XX wieku notowane są jego zawleczenia do Europy. W 1987 roku odnaleziony został w Danii, w 2000 roku w Hiszpanii, w 2006 roku na Gibraltarze, a w 2016 roku we Włoszech.
Notowany jako szkodnik stykających się z podłożem owoców w uprawach truskawek oraz opadłych i nisko rosnących owoców w uprawach cytrusów.
