Daniel Tyborowski (2026) | |
| Doktor nauk biologicznych | |
| Alma Mater | |
|---|---|
| Doktorat |
2018 – nauki biologiczne |
Daniel Tyborowski – polski paleobiolog.
W 2009 ukończył XLIII Liceum Ogólnokształcące im. Kazimierza Wielkiego w Warszawie. W 2014 roku uzyskał magisterium z geologii w zakresie paleozoologii kręgowców na Wydziale Geologii Uniwersytetu Warszawskiego. Uczestnik i organizator badań wykopaliskowych: kamieniołom na Górze Podłazie w Górach Świętokrzyskich, Płucki koło Łagowa, Owadów, Krzyżanowice.
W 2017, uczestnicząc w badaniach na stanowisku paleontologicznym zlokalizowanym w kamieniołomie Owadów-Brzezinki, wraz z zespołem naukowców z Instytutu Paleobiologii PAN odkrył i opisał pozostałości ryb promieniopłetwych z grup Halecomorphi i Pachycormiformes. W miejscowości otwarto w 2019 geopark.
Poza badaniami naukowymi zajmuje się też popularyzowaniem wiedzy o faunie prehistorycznej oraz naukach geologicznych. Dr Tyborowski był adiunktem muzealnym, pracownikiem Muzeum Ziemi PAN w Warszawie.
W 2021 roku dr Tyborowski wyróżniony został przez Ministerstwo Klimatu i Środowiska nagrodą „Geologia 2021” w kategorii młodzi.
Podczas „Środowych spotkań z dziejami Ziemi”, transmitowanych w Internecie, naukowiec prezentował problematykę związaną z paleobiologią.
| Nr | Tytuł wykładu | Tematyka | Data | Link |
|---|---|---|---|---|
| 1. | Unikatowe stanowiska paleontologiczne | skamieniałości roślin i zwierząt, okna tafonomiczne, Fossillagerstätte, Mazon Creek w USA, Monte San Gorgio w Szwajcarii, Messel w Niemczech | 12 czerwca 2019 | |
| 2. | Wirtualne skamieniałości źródłem danych paleobiologicznych | wirtualna rekonstrukcja skamielin, analiza morfologii badanych okazów, kamieniołomy Kowala i Morawica | 9 lipca 2019 | |
| 3. | Niezwykłe odkrycie: największy potwór z Polski | Krzyżanowice | 27 października 2019 | |
| 4. | Cmentarzysko jurajskich gadów w Krzyżanowicach | Krzyżanowice, pliozaur z Krzyżanowic | 13 listopada 2019 | |
| 5. | Kambryjska eksplozja życia | osady kambryjskie, Changjiang w Chinach, Burgess Pass w Kanadzie | 23 styczeń 2020 | |
| 6. | Największe wymarłe zwierzęta | gigantyczne bezkręgowce ery paleozoicznej, największe wymarłe ssaki (Paraceratherium transouralicum, Palaeoloxodon namadicus, Palaeoloxodon antiquus) | 19 marca 2020 | |
| 7. | Mapy dawnej Ziemi | okresy w dziejach Ziemi, układ lądów, wpływ warunków geograficznych na różnorodność form życia | 22 kwietnia 2020 | |
| 8. | Procesy powstawania skamieniałości | rodzaje fosyliów, czynniki sprzyjające powstawaniu skamieniałości, mamuty z Syberii, bituminizacja (Rancho La Brea w Kalifornii), zachowanie się w wosku ziemnym (nosorożec włochaty ze Staruni) | 29 kwietnia 2020 | |
| 9. | Morskie potwory ery dinozaurów | ichtiozaury, pliozaury, plezjozaury, mezozaury | 6 maja 2020 | |
| 10. | Giganty epoki lodowcowej | epoka lodowcowa, megafauna plejstoceńska, mastodonty, mamuty, kopalne drapieżniki | 13 maja 2020 | |
| 11. | Kolory z przeszłości geologicznej | ubarwienie zwierząt kopalnych | 20 maja 2020 | |
| 12. | Żywe skamieniałości – czy istnieją naprawdę? | stabilomorfizm, przykładowe stabilomorfy | 27 maja 2020 | |
| 13. | Prehistoryczne rekiny i ich kuzyni | prehistoryczne rekiny, wielkie wymarłe ryby | 3 czerwca 2020 | |
| 14. | Trylobity – władcy pradawnych mórz | trylobity, adaptacje ewolucyjne | 10 czerwca 2020 | |
| 15. | Smocze tropy – wykład o śladach dinozaurów | analiza tropów wymarłych gadów | 17 czerwca 2020 | |
| 16. | 100 pytań o Dzieje Ziemi | synapsydy, owłosienie, supergrupa Karoo, przełom paleozoiku i mezozoiku, dźwięki dinozaurów, mozazaur, Nyctosaurus, gigantopitek, wymieranie, płaski ogon dinozaurów, stawonogi, belemnity, Wiśniówka | 24 czerwca 2020 | |
| 17. | Wieloryby – historia naturalna | ewolucja wielorybów | 7 października 2020 | |
| 18. | Amonity – władcy mezozoicznych mórz | amonity, jura, kreda, dymorfizm płciowy | 14 października 2020 | |
| 19. | Wyspa karłowatych dinozaurów | skamieniałości w okolicach współczesnego Hațeg | 21 października 2020 | |
| 20. | Tajemnicze wymarłe organizmy | graptolity, konodonty | 28 października 2020 | |
| 21. | Czas oczami geologa | chronologia | 4 listopada 2020 | |
| 22. | Polska 150 milionów lat temu | Polska w okresie jurajskim, kamieniołom w Owadowie-Brzezinkach | 5 listopada 2020 | |
| 23. | Wielkie wymierania i ich przyczyny | wymieranie | 18 listopada 2020 | |
| 24. | Wyjście kręgowców na ląd | kręgowce | 25 listopada 2020 | |
| 25. | Kiedy w Antarktyce rosły lasy | 2 grudnia 2020 | ||
| 26. | Geologiczna historia Polski | geologia | 9 grudnia 2020 | |
| 27. | 100 Pytań o dzieje Ziemi #2 | paleontologia | 16 grudnia 2020 | |
| 28. | Izotopy w paleontologii | badania izotopowe | 13 stycznia 2021 | |
| 29. | Wymarłe pasożyty, symbionty i drapieżniki | symbionty, pasożyty | 20 stycznia 2021 | |
| 30. | Książki paleontologiczne i geologiczne | publikacje w języku polskim | 27 stycznia 2021 | |
| 31. | Jak działa ewolucja? | ewolucjonizm | 3 marca 2021 | |
| 32. | O rybach, które nosiły pancerze | ryby | 10 marca 2021 | |
| 33. | Podróż do wnętrza Ziemi | budowa skorupy ziemskiej | 17 marca 2021 | |
| 34. | Unikatowe stanowiska paleontologiczne #2 | okna tafonomiczne, tafonomia, Fezouata, Burgess, benton, gąbki, gady morskie i latające, Thalassocnus | 24 marca 2021 | |
| 35. | Tajemnice dilofozaura | dilofozaur | 31 marca 2021 | |
| 36. | Życie w karbońskim lesie | karbon, missisip, pensylwan | 7 kwietnia 2021 | |
| 37. | Skrzydlate rekiny vs filtrujące olbrzymy | ewolucja rekinów, ewolucja zbieżna, ekomorfologia chrzęstnoszkieletowych, mantowate, rekin wielorybi, rekin długoszpar, rekin wielkogębowy, Pachycormiformes | 14 kwietnia 2021 | |
| 38. | Szablozębne koty i ich przodkowie | Smilodon | 21 kwietnia 2021 | |
| 39. | Rycie w mule – o skamieniałościach śladowych | ichnoskamieniałości, ichnofacje, bioturbacja, granica prekambr–kambr, robaki kambryjskie, Thalassinoides, Rhizocorallium, strzykwa, Zoophycos, Lorenzinia | 28 kwietnia 2021 | |
| 40. | Prehistoryczni mieszkańcy Sejmu | stromatoporoidy, dewon, Amphipora, Megalodon, wapienie, szwy stylolitowe, belemnity, amonity, ramienionogi, struktury geopetalne | 12 maja 2021 | |
| 41. | Najdziwniejsze wymarłe zwierzęta | heteromorficzne amonity, chrzęstnoszkieletowe, płaszczak, Stethacanthus, Helikoprion, Diplocaulus, Crassigyrinus, Deinotherium, Odobenocetops | 15 maja 2021 | |
| 42. | Tur – władca plejstoceńskiej puszczy | tur leśny | 19 maja 2021 | |
| 43. | Życie na permskiej równinie | perm, owodniowce, Diadektes, pelykozaury, platyopozaur, Kotlassia | 26 maja 2021 | |
| 44. | Fauna ediakarska – enigmatyczni mieszkańcy prekambru | paleografia przedkambryjska, Radiata, Fractofusus, Cyclomedusa, prekambryjskie filtratory, Bilateria, Dickinsonia, Spriggina, Kimberella, mata mikrobialna | 2 czerwca 2021 | |
| 45. | Kto jest gadem, a kto ptakiem? O systematyce paleontologicznej | systematyka paleontologiczna | 9 czerwca 2021 | |
| 46. | 100 pytań o Dzieje Ziemi #3 | antropopresja | 16 czerwca 2021 | |
| 47. | Paleontologia – nurty i kierunki badawcze | historia i współczesność paleontologii | 6 października 2021 | |
| 48. | Jak powstały rybie szczęki? | ewolucja, ryby | 13 października 2021 | |
| 50. | Macki i dzioby – rzecz o belemnitach i ich kuzynach | ewolucja, Decabrachia, Belemnoidea | 20 października 2021 | |
| 51. | Ewolucja trąbowców | ewolucja, trąbowce | 27 października 2021 | |
| 52. | Historia raf koralowych | ewolucja, koralowce, rafa koralowa | 3 listopada 2021 | |
| 53. | Kiedy płazy rządziły światem | ewolucja płazów | 17 listopada 2021 | |
| 54. | W trzewiach bazylozaura | bazylozaury | 21 listopada 2021 | |
| 55. | Megafauna plejstoceńskiej Australii | plejstocen, torbacze, Diprotodon, Euryzygoma, Phascolarctos stirtoni, Thylacoleo, Thylacinus, Obdurodon, Dromornis, Genyornis, Varanus priscus, Wonambi, Meiolania, Quinkana | 24 listopada 2021 | |
| 56. | Pterozaury i mezozoiczna nauka latania | pterozaury, mezozoik | 1 grudnia 2021 | |
| 57. | Życie i śmierć plejstoceńskiego nosorożca | nosorożec włochaty, nosorożec wąskonosy, czwartorzęd, malakofauna | 8 grudnia 2021 | |
| 58. | 100 pytań o Dzieje Ziemi #4 | 15 grudnia 2021 | ||
| 59. | Akantody – „kolczaste rekiny” | akantody | 12 stycznia 2022 | |
| 60. | Wielkoraki – wodne skorpiony ery paleozoicznej | wielkoraki | 19 stycznia 2022 | |
| 61. | Megafauna jaskiniowa epoki lodowej | troglofile, troglobiony, troglokseny, Canis lupus spelaeus, Ursus spelaeus, Jaskinia Niedźwiedzia, Panthera spelaea, Homotherium, Jaskinia Friesenhahn, Crocuta crocuta spelaea, paleodieta, Ursus arctos priscus | 26 stycznia 2022 | |
| 62. | Zmierzch ery gadów morskich | Afryka Północna pod koniec okresu kredowego | 20 lutego 2022 | |
| 63. | Jak to robiły dinozaury? | rozmnażanie dinozaurów | 2 marca 2022 | |
| 64. | Live z mapami paleogeograficznymi | 9 marca 2022 | ||
| 65. | Nisze ekologiczne w czasie i przestrzeni | nisza ekologiczna, paleoekologia, czynniki abiotyczne | 16 marca 2022 | |
| 66. | Skamieniałości przewodnie | skamieniałość przewodnia | 23 marca 2022 | |
| 67. | Wyjście roślin na ląd | ewolucja roślin | 6 kwietnia 2022 | |
| 68. | Zanim powstały szczęki – różnorodny świat bezszczękowców? | bezszczękowce | 13 kwietnia 2022 | |
| 69. | Życie w triasowych morzach | trias, Scleractinia, rafy skleraktiniowe, mszywioły, jeżowce, Neoselachi, Teleostei, plakodonty, plezjozaury, ichtiozaury | 27 kwietnia 2022 | |
| 70. | Ukraina – najciekawsze stanowiska paleontologiczne | budowa geologiczna Ukrainy, neogen, paleogen, kręgowce dewońskie, bezszczękowców, ryby pancernych | 4 maja 2022 | |
| 71. | Australia – najciekawsze stanowiska paleontologiczne | Ediacara Hills, formacja gogolińska, stanowisko Talbragar, region Sydney | 11 maja 2022 | |
| 72. | Historia geologiczna Gór Świętokrzyskich | geologia Gór Świętokrzyskich | 25 maja 2022 | |
| 73. | 100 pytań o Dzieje Ziemi #5 | 1 czerwca 2022 | ||
| 74. | Wymieranie kredowe i jego zapis geologiczny w Nasiłowie | Nasiłów | 8 czerwca 2022 | |
Obecnie prowadzi własny kanał na Youtube poruszając tematykę paleontologiczną.
W 2019 r. Daniel Tyborowski wraz z dr. hab. Błażejem Błażejowskim opublikowali serię prac naukowych o zespole późnojurajskich gadów morskich ze wsi Krzyżanowice w okolicach Iłży, w których opisano fragmenty jurajskich drapieżników wodnych – pliozaurów, jurajskich żółwi morskich oraz morskich krokodylomorfów z rodzaju Machimosaurus. W publikacjach wspomniano o tym, że stanowisko w Krzyżanowicach zostało po raz pierwszy odkryte w latach 60. XX w., ale całość opisanego w 2019 r. materiału kopalnego została przedstawiona jako nowo odkryte skamieniałości. Okazało się jednak, że pozostałości opisane przez Tyborowskiego i Błażejowskiego jako zęby i szczęki pliozaura, w rzeczywistości należały do przedstawiciela metriorynchydów (morskich krokodylomorfów); nie były one ponadto nowymi odkryciami pochodzącymi z Krzyżanowic, a materiałem historycznym nieznanego pochodzenia. Kości żółwi morskich z Krzyżanowic opisane przez Tyborowskiego i Błażejowskiego jako nowe okazy, również składały się w całości z materiału historycznego opisanego ponad pół wieku wcześniej. Występowanie krokodylomorfów w późnej jurze Krzyżanowic zostało również zanegowane - szczęki Machimosaurus zilustrowane w jednej z prac okazały się szczękami innego krokodylomorfa opisanymi w 1972 r. z Załęcza Wielkiego koło Częstochowy, a ząb opisany (ale niezilustrowany) w drugim z artykułów okazał się małym zębem niezidentyfikowanego bliżej kręgowca (najprawdopodobniej niewielkiej ryby).