| Właściwości chemiczne i fizyczne | |
| Skład chemiczny |
krzemian berylu glinu |
|---|---|
| Twardość w skali Mohsa |
7,5–8 |
| Przełam |
muszlowy |
| Łupliwość |
niewyraźna |
| Pokrój kryształu |
pryzmatyczny |
| Układ krystalograficzny |
heksagonalny |
| Topliwość |
833,3 °C |
| Właściwości mechaniczne |
kruchy |
| Gęstość |
2,6–2,9 g/cm³ |
| Właściwości optyczne | |
| Barwa |
bezbarwny |
| Rysa |
biała |
| Połysk |
szklisty |
| Współczynnik załamania |
1,562-1,615 |
Goshenit – minerał, bardzo czysta, bezbarwna, przezroczysta odmiana berylu. Znany okaz oszlifowanego kamienia o masie ok. 62 ct. znajduje się w kolekcji Smithsonian Institution.
Goshenit był już używany w starożytności, lecz jego oficjalne odkrycie miało miejsce w 1844 roku przez amerykańskiego mineraloga Charlesa Uphama Sheparda. Nazwał ten bezbarwny beryl na cześć miejsca, gdzie go znalazł – miasteczka Goshen w stanie Massachusetts.
Wolny od inkluzji, zyskał miano jednego z najpiękniejszych kamieni szlachetnych, godnego tytułu „matki kamieni szlachetnych”. Ten zaszczytny tytuł może dodatkowo odnosić się do zdolności goszenitu do przekształcania się w różne odmiany berylu po dodaniu zanieczyszczeń. Jego naturalna przezroczystość wynika z minimalnej zawartości domieszek, odbiegającej od innych odmian berylu. Pomimo tego, goszenit może zostać zabarwiony na kolory, takie jak żółty, zielony, różowy i niebieski, za pomocą napromieniowania cząstkami wysokoenergetycznymi.
Goszenit przypomina kwarc, cyrkon, biały topaz i biały szafir. Odróżnia się go na podstawie twardości, gęstości i kształtu kryształów. Jest twardszy od kwarcu i cyrkonu, a mniej twardy od topazu i szafiru; goszenit ma gęstość większą niż większość bezbarwnych kamieni szlachetnych, ale lżejszą niż diament. Ponadto jego wyjątkowy układ sześciokątny stanowi łatwo rozpoznawalny element, odróżniający go od innych kamieni szlachetnych takich jak beryl, topaz czy szafir.
Goshenit występuje najczęściej w pegmatytowych kawernach, łupkach mikowych i marmurze. Spotykany także w skałach metamorficznych. Bywa znajdowany w osadach rzecznych i strumieniowych. Współwystępuje najczęściej z muskowitem i albitem. Okazy z Namibii często współwystępują z szerlitem a okazy z Chin – z szelitem. Do innych minerałów, które mogą mu towarzyszyć zalicza się kwarc, fluoryt, elbait, morganit czy skalenie.
Jest rzadkim minerałem, został odnaleziony w mniej niż 100 lokalizacjach. W Polsce nie występuje. Do najważniejszych źródeł goszenitu należy stan Minas Gerais w Brazylii; Ural w Rosji; obszary w pobliżu Dassu w Pakistanie; obszary w pobliżu Ampangabe na Madagaskarze. W Stanach Zjednoczonych goszenit został znaleziony w wielu miejscach. Ważnymi źródłami są przede wszystkim pegmatyty z Nowej Anglii (głównie Maine, Massachusetts oraz Connecticut), pegmatyty z południowej Kalifornii oraz liczne lokalizacje w pegmatytach granitowych z Gór Skalistych. Występuje także w Chinach, Kanadzie, Meksyku i we Włoszech.