Oczarowate

Oczarowate
	; Hamamelis virginiana
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	rośliny
Podkrólestwo	rośliny zielone
Nadgromada	rośliny telomowe
Gromada	rośliny naczyniowe
Podgromada	rośliny nasienne
Nadklasa	okrytonasienne
Klasa	Magnoliopsida
Nadrząd	Saxifraganae
Rząd	skalnicowce
Rodzina	oczarowate
	Nazwa systematyczna
	Hamamelidaceae R. Br. in Abel; Narr. Journey China: 374. Aug 1818
	Zasięg
	Multimedia w Wikimedia Commons

Oczarowate (Hamamelidaceae R. Br. in Abel) – rodzina roślin obejmująca 26 rodzajów z około 86 gatunkami. Występują one w rozproszeniu na obszarach pod wpływem klimatu tropikalnego i umiarkowanego, głównie na wschodnich i południowo-wschodnich krańcach Azji, poza tym w Ameryce Środkowej, wschodniej części Ameryki Północnej i wschodniej części Afryki. Mają duże znaczenie jako rośliny ozdobne, zwłaszcza przedstawiciele rodzajów leszczynowiec i oczar. Cenionego w meblarstwie drewna dostarczają rośliny z rodzajów dwusłupek Distylium i Exbucklandia. Oczar wirginijski jest rośliną leczniczą.

Morfologia

Pokrój: Drzewa i krzewy.
Liście: Zimozielone lub zrzucane na zimę. Najczęściej skrętoległe, rzadko naprzeciwległe lub niemal naprzeciwległe. Liście ogonkowe z parą lub pojedynczym przylistkiem u nasady. Blaszka niepodzielona i pierzasto użyłkowana, rzadziej trójklapowe i dłoniasto użyłkowane.
Kwiaty: Skupione w szczytowe lub wyrastające w kątach liści różne typy kwiatostanów: kłosy i główki, rzadziej grona i wiechy. Kwiaty jedno- lub obupłciowe, wsparte przysadkami. Zwykle promieniste (grzbieciste tylko u Rhodoleia). Dno kwiatowe różne – płytko lub silnie wgłębione. Działki kielicha w liczbie czterech lub pięciu, czasem całkiem zredukowane. Jeśli obecne to zwykle trwałe. Płatki korony często nieobecne lub wydłużone taśmowato w liczbie czterech lub pięciu. Pręciki są cztery, jest ich pięć lub wiele, w ostatnim przypadku zwykle w dwóch okółkach, z których wewnętrzny to płonne prątniczki. Zalążnia dolna do górnej, powstaje z dwóch owocolistków, które na szczycie są wolne i każdy zwieńczony jest własną szyjką słupka i znamieniem.
Owoce: Skórzaste lub drewniejące torebki otwierające się dwiema lub czterema klapami, zawierające nasiona, czasem oskrzydlone.

Systematyka

Pozycja rodziny według Angiosperm Phylogeny Website (aktualizowany system APG IV z 2016)

Oczarowate tworzą grupę siostrzaną dla rodzin grujecznikowatych i Daphniphyllaceae, wraz z którymi wchodzą w skład rzędu skalnicowców.

Powiązania filogenetyczne rodziny w obrębie rzędu skalnicowców:

skalnicowce

Peridiscaceae

piwoniowate Paeoniaceae

altyngiowate Altingiaceae

oczarowate Hamamelidaceae

	grujecznikowate Cercidiphyllaceae

	Daphniphyllaceae

gruboszowate Crassulaceae

Aphanopetalaceae

Tetracarpaeaceae

	Penthoraceae

	wodnikowate Haloragaceae

iteowate Iteaceae

	agrestowate Grossulariaceae

	skalnicowate Saxifragaceae

Pozycja w systemie Reveala (1994-1999)

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa oczarowe Takht., nadrząd Hamamelidanae Takht., rząd oczarowce (Hamamelidales Griseb.), rodzina oczarowate (Hamamelidaceae R. Br. in Abel).

Podział rodziny:

Podrodzina Exbucklandoideae Harms – 3 rodzaje z 14 gatunkami występującymi w południowo-wschodniej Azji

Exbucklandia R.W.Br.
Rhodoleia Champ. ex Hook.
Mytilaria Lecomte

Podrodzina Disanthoideae Harms

Disanthus Maxim. – dwukwiat

Podrodzina Hamamelidoideae Burnett – 23 rodzaje z 78 gatunkami

Chunia H.T.Chang
Corylopsis Siebold & Zucc. – leszczynowiec
Dicoryphe Thouars
Distyliopsis P.K.Endress
Distylium Siebold & Zucc. – dwusłupek
Embolanthera Merr.
Eustigma Gardner & Champ.
Fortunearia Rehder & E.H.Wilson – forczenaria
Fothergilla L. – fotergilla
Hamamelis L. – oczar
Loropetalum R.Br. ex Rchb.
Maingaya Oliv.
Matudaea Lundell
Molinadendron P.K.Endress
Neostrearia L.S.Sm.
Noahdendron Endress, B.Hyland & Tracey
Ostrearia Baill.
Parrotia C.A. Mey. – parocja
Parrotiopsis (Nied.) C.K.Schneid. – parocjopsis
Sinowilsonia Hemsl.
Sycopsis Oliv.
Tetrathyrium Benth.
Trichocladus Pers.

Przypisy

↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
1 2 3 4 Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2017-08-01] (ang.).
1 2 3 4 5 6 Maarten J. M. Christenhusz, Michael F. Fay, Mark W. Chase: Plants of the World: An Illustrated Encyclopedia of Vascular Plants. Richmond, Chicago: Kew Publishing, The University of Chicago Press, 2017, s. 234-235. ISBN 978-1-84246-634-6.
1 2 Crescent Bloom: Hamamelidaceae. The Compleat Botanica. [dostęp 2009-07-08]. (ang.).
↑ Włodzimierz Seneta: Drzewa i krzewy liściaste. D-H. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1996, s. 179. ISBN 83-01-12029-0.

[ruggiero-1] Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).

[apweb-2] 1 2 3 4 Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2017-08-01] (ang.).

[maarten-3] 1 2 3 4 5 6 Maarten J. M. Christenhusz, Michael F. Fay, Mark W. Chase: Plants of the World: An Illustrated Encyclopedia of Vascular Plants. Richmond, Chicago: Kew Publishing, The University of Chicago Press, 2017, s. 234-235. ISBN 978-1-84246-634-6.

[A-4] 1 2 Crescent Bloom: Hamamelidaceae. The Compleat Botanica. [dostęp 2009-07-08]. (ang.).

[seneta-5] Włodzimierz Seneta: Drzewa i krzewy liściaste. D-H. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1996, s. 179. ISBN 83-01-12029-0.