Lipno

Lipno
miasto i gmina
Ilustracja
Plac Dekerta z ratuszem
Herb Flaga
Herb Flaga
Państwo

 Polska

Województwo

 kujawsko-pomorskie

Powiat

lipnowski

Data założenia

przed XIV wiekiem

Prawa miejskie

15 kwietnia 1349

Burmistrz

Paweł Banasik

Powierzchnia

10,99 km²

Wysokość

80–120 m n.p.m.

Populacja (31.12.2023)
• liczba ludności
• gęstość


13 380
1226,5 os./km²

Strefa numeracyjna

54

Kod pocztowy

87-600

Tablice rejestracyjne

CLI

Położenie na mapie powiatu lipnowskiego
Mapa konturowa powiatu lipnowskiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „Lipno”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, blisko centrum u góry znajduje się punkt z opisem „Lipno”
Położenie na mapie województwa kujawsko-pomorskiego
Mapa konturowa województwa kujawsko-pomorskiego, po prawej nieco na dole znajduje się punkt z opisem „Lipno”
Ziemia52°50′45″N 19°10′55″E/52,845833 19,181944
TERC (TERYT)

0408011

SIMC

0985830

Urząd miejski
pl. Dekerta 8
87-600 Lipno
Strona internetowa
BIP

Lipno – miasto w Polsce położone w województwie kujawsko-pomorskim, siedziba władz powiatu lipnowskiego oraz gminy wiejskiej Lipno.

W XIX w. za czasów zaboru rosyjskiego miasto powiatowe guberni płockiej, następnie w województwie warszawskim (1919–1938) i pomorskim (1938–1939). W latach 1945–1954 siedziba wiejskiej gminy Jastrzębie. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa włocławskiego. Od 1999 r. po reformie administracyjnej jest siedzibą powiatu lipnowskiego.

Według danych GUS z 31 grudnia 2023 roku miasto liczyło 13 380 mieszkańców.

Miejsce popisów szlachty ziemi dobrzyńskiej I Rzeczypospolitej. Miejsce obrad sejmików ziemskich ziemi dobrzyńskiej od XVI wieku do pierwszej połowy XVIII wieku.

Położenie

Bulwar Poli Negri nad Mieniem

Miasto znajduje się w ziemi dobrzyńskiej. Jako trzecie w historii tych ziem uzyskało prawa miejskie. Odbywały się w nim sejmiki ziemskie.

Geograficznie Lipno usytuowane jest na Pojezierzu Dobrzyńskim. Odległość od Płocka wynosi 50 km, od Włocławka 23 km, od Torunia 54 km. Miasto oddalone od Warszawy o 160 km.

Przez miasto przepływa rzeka Mień.

Według danych z 1 stycznia 2010 roku powierzchnia miasta wynosi 10,99 km². Miasto stanowi 1,07% powierzchni powiatu.

Według danych z 2002 Lipno ma obszar 10,88 km², w tym:

Historia

Widok Lipna przed 1908
Miejsce straceń

Przynależność państwowa przed i po lokacji

Klasycystyczny ratusz w Lipnie

Prawa miejskie Lipno posiada dopiero od 1349 roku, jednak wcześniej istniało jako osada i wioska.

Demografia

Dane z 31 grudnia 2011 r.

OpisOgółemMężczyźniKobiety
jednostkaosób%osób%osób%
populacja15 027100720947,97781852,03
zameldowanych na stałe14 517100696147,95755652,05
zameldowanych czasowo51010024848,6326251,37
gęstość zaludnienia
[mieszk./km²]
1367656711

Ludność

Wykres liczby ludności Lipna od początku wieku XIX

Miasto nawiedziły epidemie w latach: 1348, 1623, 1626–1629, oraz 1708–1709. Przed wybuchem II wojny światowej 40% mieszkańców Lipna stanowiła ludność pochodzenia żydowskiego.

Piramida wieku mieszkańców Lipna w 2014 roku

Zabytki

Kościół Wniebowzięcia NMP
Kościół ewangelicko-augsburski

Zbudowany w 1388 w stylu gotyckim, najprawdopodobniej na miejscu wcześniej istniejącego. Zamknięty pod koniec XVIII, a ponownie otwarty w 1819. Po remoncie cały budynek został obniżony, co wpłynęło na utratę cech charakterystycznych dla stylu gotyckiego. W drugiej połowie XIX dobudowano kaplice św. Barbary i św. Teresy, przebudowano kruchtę. Okna ostrołukowe w prezbiterium i nawie zdobione są witrażami. Ołtarz wykonany w pierwszej połowie XVIII, a przeniesiony z klasztoru Ojców Bernardynów w Skępem ok. 1762. Odnawiany był w latach 1952 i 1975. W kościele znajdują się również dwa ołtarze boczne rokokowe z fragmentami barokowymi z XVIII.

Edukacja

Zespół Szkół Technicznych im. Ziemi Dobrzyńskiej

Sport w mieście

Stadion im. Wiesława Witeckiego

Klub piłkarski Mień

Jego założycielem był w 1922 nauczyciel miejscowego gimnazjum Jan Horowica. W 1934 na peryferiach miasta do użytku oddano stadion. Największe sukcesy drużyna odnosiła w latach 1983–1984 i 1990–2001 grając w III lidze i mając za przeciwników drużyny z Pomorza, Śląska czy Wielkopolski. Od sezonu 2001-2002 drużyna gra w IV lidze kujawsko-pomorskiej. Mień Lipno na swoim boisku podejmowała m.in.: Legię Warszawa, Polonię Warszawa, Widzew Łódź oraz Wisłę Płock. Aktualnie występuje w V lidze kujawsko-pomorskiej.

Motocross

W mieście istnieje również motocrossowy klub Jastrząb. Z lipnowskim motocrossem związany jest tor przy ul. Wyszyńskiego, który jest jednym z najatrakcyjniejszych w Europie. Uczestnikami zawodów byli m.in. sportowcy z Białorusi, Czech, Estonii, Litwy, Łotwy, Niemiec, Rosji. Z zawodników klubowych należy wymienić m.in. Jacka Olszewskiego, Marcina Abramowskiego, Michała Stępińskiego i Mateusza Ognistego.

Karate

Od dziesięciu lat w Lipnie działa klub Kyokushin Karate, zrzeszając ok. 80 osób. Lipnowscy karatecy posiadają liczne osiągnięcia w działalności sportowej, do których zaliczyć można m.in. tytuł mistrza Europy

Lipnowiak Lipno

Od 2005 roku funkcjonuje Międzyszkolny Klub Sportowy siatkówki dziewcząt „Lipnowiak” w Lipnie.

Administracja i samorząd

Miasto jest członkiem stowarzyszenia Unia Miasteczek Polskich.

Wspólnoty religijne

Kościół bł. Michała Kozala BM

Kościół Ewangelicko-Augsburski

Kościół katolicki

Świadkowie Jehowy

Komunikacja

Kolejowa

W Lipnie znajduje się stacja kolejowa Lipno, leżąca na linii kolejowej nr 27, otwarta 23 stycznia 1937. Obsługiwana jest przez spółkę Arriva RP. W rozkładzie 2024/2025 w relacji Toruń Główny – Lipno - Sierpc przewidziano 6 par pociągów od poniedziałku do piątku, 3 pary w sobotę i 4 pary w niedzielę.

Kolej wąskotorowa dotarła do Lipna w 1915, za sprawą otwarcia linii Lubicz Wąskotorowy I - Sierpc Wąskotorowy, przebiegającej przez Lipno Płockie, potem przedłużonej do Nasielska. W 1937 ruch na odcinku Lubicz Wąskotorowy I - Sierpc Wąskotorowy zamknięto, a linię zlikwidowano.

Samochodowa

Miasto jest ważnym węzłem drogowym. Znajduje się przy drodze krajowej nr 10 (Szczecin – Bydgoszcz – Lipno – Płońsk) i nr 67 (Włocławek – Fabianki – Lipno) oraz na drodze wojewódzkiej nr 557 (Lipno – Rypin), nr 558 (Lipno – Wielgie) – w stronę Dobrzynia nad Wisłą i nr 559 (Lipno – Płock).

W mieście funkcjonują dwa dworce autobusowe funkcjonujące w centrum miasta w rejonie ul. 3 Maja. Dworzec na rogu ulic 3 Maja i 22 Stycznia oddany do użytku w 2007 r. obsługuje kursy Kujawsko-Pomorskiego Transportu Samochodowego i Arrivy Bus o. Toruń w kierunku Bydgoszczy, Torunia, Brodnicy i Włocławka wyjeżdżające poza obszar powiatu lipnowskiego. Dworzec położony w kompleksie handlowo-usługowym Nowe Centrum Lipna otwarty w 2016 r. obsługuje kursy lokalne Powiatowego Zakładu Transportu Publicznego.

Honorowi Obywatele Lipna

 Z tym tematem związana jest kategoria: Honorowi obywatele Lipna.

Urodzeni w Lipnie

 Z tym tematem związana jest kategoria: Ludzie urodzeni w Lipnie.
Pomnik na placu Dekerta

Media w Lipnie

Zobacz też

Przypisy

  1. 1 2 Wyniki badań bieżących [online], Plik pl_lud_2023_00_09, zakładka Tab 9 04, demografia.stat.gov.pl [dostęp 2024-09-09].
  2. ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 3 stycznia 2026, identyfikator PRNG: 68956.
  3. ↑ Antoni Sozański, Wykład politycznej geografii, rządu i administracyi dawnej Polski przy końcu istnienia całego państwa (1648-1772), Kraków 1889, s. 8.
  4. ↑ Wojciech Kriegseisen, Sejmiki Rzeczypospolitej szlacheckiej w XVII i XVIII wieku, Warszawa 1991, s. 29.
  5. ↑ Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym, Główny Urząd Statystyczny, Warszawa, 20 sierpnia 2010 [dostęp 2011-03-04] [zarchiwizowane z adresu 2011-08-06].
  6. ↑ Portal Regionalny i Samorządowy REGIOset. regioset.pl. [dostęp 2010-09-14].
  7. ↑ Gminny program opieki nad zabytkami na lata 2013–2016 dla gminy miasta LIPNA.
  8. ↑ PR, Odkrycia archeologiczne na ziemi dobrzyńskiej – Starostwo Powiatowe w Lipnie [online], www.lipnowski.powiat.pl [dostęp 2019-09-24] (pol.).
  9. 1 2 3 4 Historia – Urząd Miejski w Lipnie [online], www.umlipno.pl [dostęp 2022-12-16].
  10. ↑ Tadeusz Swat, „...Przed Bogiem i historią”. Księga ofiar komunistycznego reżimu w Polsce lat 1944–1956. Mazowsze. Warszawa 2003, s. 19.
  11. ↑ Wszyscy władcy Polski w okresie rozbicia dzielnicowego – daty, kolejność, znaczenie [online], kronikidziejow.pl [dostęp 2022-12-16].
  12. ↑ GUS - Bank Danych Lokalnych [online], bdl.stat.gov.pl [dostęp 2023-05-06].
  13. ↑ Lipno w liczbach. umlipno.pl. [dostęp 2010-04-27].
  14. ↑ Lipno w liczbach [online], Polska w liczbach [dostęp 2016-01-09], liczba ludności na podstawie danych GUS.
  15. ↑ Sport w mieście, Urząd Miejski w Lipnie, Lipno [dostęp 2010-04-27].
  16. ↑ https://umlipno.bipgov.net/download/1562229703.pdf
  17. ↑ Lipno przystąpiło do Unii Miasteczek Polskich - Urząd Miejski w Lipnie [online], umlipno.pl [dostęp 2024-07-01].
  18. ↑ Dane według wyszukiwarki zborów, na oficjalnej stronie Świadków Jehowy jw.org [dostęp 2014-06-05].
  19. ↑ Lipno, [w:] Ogólnopolska Baza Kolejowa – bazakolejowa.pl [online] [dostęp 2010-04-18].
  20. ↑ Sieciowy rozkład jazdy - Pełny rozkład w formie tablic - Portal Pasażera - PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. [online], portalpasazera.pl [dostęp 2025-01-05] (pol.).
  21. ↑ Linia Nasielsk – Lubicz Wąskotorowa I, [w:] Ogólnopolska Baza Kolejowa – bazakolejowa.pl [online] [dostęp 2025-01-05].
  22. ↑ Linia Nasielsk – Lubicz Wąskotorowa I, [w:] Ogólnopolska Baza Kolejowa – bazakolejowa.pl [online] [dostęp 2025-01-05].
  23. ↑ PKS Lipno [online], web.archive.org, 7 lutego 2008 [dostęp 2020-04-18] [zarchiwizowane z adresu 2008-02-07].
  24. ↑ DS, Powiatowy Zakład Transportu Publicznego uroczyście otwarty! – Starostwo Powiatowe w Lipnie [online], www.lipnowski.powiat.pl [dostęp 2020-04-18] (pol.).

Bibliografia

Linki zewnętrzne