Lockheed S-3 Viking

Lockheed S-3 Viking
(dane wersji S-3A)
Ilustracja
S-3B Viking
Dane podstawowe
Państwo

 Stany Zjednoczone

Producent

Lockheed Corporation

Typ

samolot patrolowy

Konstrukcja

grzbietopłat o konstrukcji metalowej, podwozie trójpodporowe – chowane w locie

Załoga

4 (2 pilotów, oficer taktyczny, operator systemu radioakustycznego)

Historia
Data oblotu

21 stycznia 1972

Lata produkcji

1974–1978

Dane techniczne
Napęd

2 silniki turbinowe General Electric TF34-GE-100

Ciąg

4127 daN (4207 kG) (każdy)

Wymiary
Rozpiętość

20,93 m (całkowita)
8,99 m (po złożeniu skrzydeł)

Długość

16,26 m

Wysokość

6,93 m

Powierzchnia nośna

55,55 m²

Masa
Własna

12 088 kg

Startowa

19 277 kg (normalna)
23 831 kg (z maksymalnym podwieszonym uzbrojeniem)

Osiągi
Prędkość maks.

834 km/h

Prędkość przelotowa

686 km/h

Prędkość patrolowa

296 km/h (na małej wysokości)

Prędkość wznoszenia

21,3 m/s

Pułap

10 670 m

Zasięg

3705 km (normalny)
5558 km (maksymalny)

Dane operacyjne
Uzbrojenie
patrz tekst
Wyposażenie dodatkowe
patrz tekst
Użytkownicy
 Stany Zjednoczone
Rzuty
Rzuty samolotu

Lockheed S-3 Viking – amerykański samolot patrolowy, bazujący na pokładach lotniskowców, opracowany i zbudowany w 1972 roku w amerykańskiej wytwórni lotniczej Lockheed Corporation.

Historia

Samolot S-3B Viking startujący z lotniskowca USS Abraham Lincoln. (sierpień 2002 rok)
Samolot S-3 Viking ze złożonymi skrzydłami na pokładzie lotniskowca

W 1969 roku w biurze konstrukcyjnym amerykańskiej wytwórni Lockheed Corporation opracowano projekt samolotu patrolowego, bazującego na pokładach lotniskowców, a przeznaczonego do patrolowania akwenów morskich oraz wykrywania i zwalczania okrętów podwodnych. Projekt ten otrzymał oznakowanie S-3 Viking.

Był to dwusilnikowy samolot, grzbietopłat o skrzydłach skośnych, mający odpowiednie do wykonywanych zadań wyposażenie elektroniczne i akustyczne oraz różnorodne i silne uzbrojenie.

Pierwszy prototyp oblatano 21 stycznia 1972 roku. W sumie zbudowano jeszcze siedem prototypów, a ostatni oblatano w 1973 roku.

Produkcję seryjną rozpoczęto w 1974 roku, modernizując w kolejnych latach samolot. Produkcję zakończono w 1978 roku. Łącznie zbudowano 188 S-3 Vikingów wszystkich wersji.

Produkowane wersje samolotu S-3 Viking

  • S-3A Viking – wersja podstawowa, samolot patrolowy
  • S-3B Viking – zmodernizowane samoloty wersji podstawowej, różniące się systemem przetwarzania danych pochodzących z boi akustycznych, nowocześniejszą stacją radiolokacyjną oraz możliwością podwieszania i odpalania pocisków rakietowych Harpoon. Początkowo na tę wersję przerobiono 2 samoloty S-3A (oblot pierwszego nastąpił 13 września 1984 roku). W latach osiemdziesiątych przerobiono dalszych 30 samolotów, a w 1991 roku 160.
  • US-3A – wersja transportowo-dostawcza, przeznaczona do przewozu 6 osób i 2100 kg ładunku lub 3400 kg ładunku przy dwuosobowej załodze z lądu na pokład lotniskowca. Samolot ten miał możliwość przewiezienia pod skrzydłami 2 kontenerów z silnikami turbinowymi. Oblot pierwszego samolotu tej wersji nastąpił 2 lipca 1976 roku. Łącznie zbudowano 30 samolotów tej wersji.
  • KS-3A – wersja latającego zbiornikowca z zamontowanymi dodatkowymi zbiornikami paliwa w komorach bombowych i komorach innego uzbrojenia wewnętrznego oraz ze dwoma zbiornikami podwieszanymi pod skrzydłami. Samolot ten mógł łącznie przewieźć 9318 kg paliwa.
  • ES-3A – wersja przeznaczona wyłącznie do zwiadu elektronicznego, wyposażona m.in. w 60 anten na kadłubie. Załoga może dokładnie określić położenie samolotu w przestrzeni we współpracy z systemem satelitarnym GPS.

Użycie w lotnictwie

Samoloty S-3A Viking zostały wprowadzone w 1974 roku do lotnictwa amerykańskiej marynarki wojennej. Uroczyste wprowadzenie nastąpiło w dniu 20 lutego 1974 roku. Następnie sukcesywnie wprowadzano je do jednostek lotnictwa marynarki i na poszczególne lotniskowce.

Zmodernizowane samoloty wersji S-3B Viking wprowadzono do jednostek w grudniu 1987 roku. Używane były wyłącznie przez lotnictwo marynarki USA.

20 lutego 1991 roku podczas wojny w Zatoce Perskiej, samolot S-3 z eskadry VS-24 lotniskowca USS „Theodore Roosevelt” zatopił bombami klasycznymi Mk 82 iracką kanonierkę koło wyspy Bubiyan – był to pierwszy przypadek zatopienia okrętu nawodnego przez ten samolot. 27 lutego inny S-3 zatopił patrolowiec typu Zhuk.

Samoloty zostały wycofane z użycia 30 stycznia 2009.

Opis konstrukcji

Samolot Lockhhed S-3A Viking jest czteromiejscowym pokładowym samolotem patrolowym do wykrywania i zwalczania okrętów podwodnych. Grzbietopłatem o konstrukcji metalowej (skrzydła i usterzenie pionowe – składane do bazowania na lotniskowcach). Podwozie trójpodporowe z kółkiem przednim wciąganym hydraulicznie w locie. Z tyłu w dolnej części kadłuba znajduje się hak wypuszczany podczas lądowania do chwytania lin hamujących rozpiętych w poprzek pokładu lotniskowca. Napęd: 2 dwuprzepływowe silniki turbinowe. Samolot wyposażany jest w klimatyzowaną kabinę ciśnieniową mieszczącą z przodu obok siebie fotele I i II pilota, a za nimi fotele oficera taktycznego i operatora systemu radioakustycznego.

Obok przyrządów pokładowych pilotażowo-nawigacyjnych, w skład wyposażenia samolotu wchodzą:

Uzbrojenie: