Lotar II, miniatura z manuskryptu średniowiecznego | |
| Król Lotaryngii | |
| Okres |
od września 855 |
|---|---|
| Poprzednik |
utworzenie królestwa (Lotar I jako cesarz) |
| Następca |
Karol II Łysy i Ludwik II Niemiecki (podział na mocy traktatu z Meerssen) |
| Dane biograficzne | |
| Dynastia | |
| Data urodzenia |
ok. 825 |
| Data i miejsce śmierci |
8 sierpnia 869 |
| Ojciec | |
| Matka | |
| Rodzeństwo | |
| żona (rozwód / unieważnienie) |
Teutberga |
| Dzieci |
Hugo Ślepy, Gizela, Berta, Irmengarda |
| żona (konkubina / małżeństwo sporne) |
Waldrada |
Lotar II (ur. ok. 825, zm. 8 sierpnia 869 w Piacenzie) – król Lotaryngii w latach 855–869, drugi syn cesarza Lotara I i Ermengardy z Tours.
Od jego imienia (łac. Lotharii Regnum) pochodzi historyczna nazwa Lotaryngii, stanowiącej środkową część dawnego państwa frankijskiego.
Po śmierci swojego ojca, cesarza Lotara I, w 855 roku, na mocy aktu z Prüm (Divisio regni), państwo Śródfrankijskie zostało podzielone między trzech braci. Lotar II otrzymał północną część tego terytorium, rozciągającą się od Morza Północnego po Alpy. Obejmowała ona m.in. doliny Renu, Mozy i Mozeli, dawną stolicę Karola Wielkiego w Akwizgranie oraz miasto Metz, które król uczynił swoją główną rezydencją.
Gdy w 863 roku zmarł bezpotomnie jego najmłodszy brat, Karol z Prowansji, Lotar II usiłował przejąć całe jego dziedzictwo, jednak pod naciskiem stryjów musiał zadowolić się jedynie częścią ziem obejmującą Vienne i Lyon.
Panowanie Lotara II zdominował długotrwały i brzemienny w skutki polityczne kryzys małżeński. W 855 roku poślubił on Teutbergę, córkę możnego hrabiego Bozona. Związek ten miał charakter ściśle polityczny i pozostawał bezdzietny.
Lotar dążył do jego unieważnienia, aby móc legalnie poślubić swoją wieloletnią partnerkę, Waldradę, z którą miał już syna Huga oraz córki. W tym celu oskarżył Teutbergę o kazirodztwo i dawne relacje pozamałżeńskie. Zwołane przez monarchy synody biskupie w Akwizgranie (w latach 860–862) – obradujące pod silną presją króla – orzekły unieważnienie małżeństwa z Teutbergą, co otworzyło Lotarowi drogę do ślubu z Waldradą.
Teutberga odwołała się jednak do papieża Mikołaja I. Papież stanowczo potępił decyzję frankijskich biskupów, uznał rozwód za nieważny i nałożył ekskomunikę na arcybiskupów Kolonii i Trewirsu, którzy poparli działania króla. Sprawa ta urosła do rangi jednego z największych skandali religijno-politologicznych IX wieku. W sporze tym Lotarowi aktywnie kibicował jego starszy brat, cesarz Ludwik II.
Pod koniec życia, uginając się pod presją dyplomatyczną nowego papieża Hadriana II, Lotar musiał udać się do Rzymu i złożyć przysięgę potwierdzającą powrót do prawowitej żony, Teutbergi.
W drodze powrotnej z Rzymu, w sierpniu 869 roku, Lotar II zachorował i zmarł nagle 8 sierpnia w Piacenzie.
Ponieważ nie pozostawił prawowitego męskiego potomka (papież i stryjowie odmawiali uznania praw Huga Ślepego), jego królestwo natychmiast stało się obiektem rywalizacji. Stryjowie monarchy – król zachodniofrankijski Karol II Łysy i król wschodniofrankijski Ludwik II Niemiecki – wkroczyli do Lotaryngii i 8 sierpnia 870 roku zawarli traktat w Meerssen, na mocy którego trwale podzielili między siebie terytorium zmarłego bratanka.
Z nieformalnego związku z Waldradą Lotar II miał troje dzieci:
W serii strategicznych gier komputerowych studia Paradox Interactive Crusader Kings (m.in. Crusader Kings III) Lotar II występuje jako postać historyczna i jeden z głównych grywalnych władców w scenariuszu rozpoczynającym się w 867 roku (jako król Lotaryngii).