| metro | |
Logo Metra Charkowskiego | |
| Państwo | |
|---|---|
| Lokalizacja | |
| Operator |
Charkiwskij Metropoliten |
| Liczba linii |
3 |
| Lata funkcjonowania |
od 1975 |
| Dzienna liczba pasażerów |
611 tys. (2018) |
| Roczna liczba pasażerów |
223 mln (2018) |
| Infrastruktura | |
Aktualny plan linii charkowskiego metra | |
| Długość sieci |
38,7 km |
| Rozstaw szyn |
1520 mm |
| Liczba stacji |
30 pasażerskich (+ 2 stacje techniczno-postojowe) + 2 pasażerskie planowane |
| Tabor | |
| Liczba pojazdów |
65 pociągów |
| Strona internetowa | |

Metro w Charkowie (ukr. Харківський метрополітен, Charkiwskij metropoliten) – system kolei podziemnej w Charkowie na Ukrainie. Druga po metrze w Kijowie pod względem liczby stacji i długości miejska kolej podziemna Ukrainy. Podczas otwarcia 23 sierpnia 1975 roku była to szósta kolej podziemna ZSRR. Metro posiada trzy linie, które tworzą razem 38,7 km trasy w skład której wchodzi 30 stacji. W 2018 roku kolej obsłużyła 223 milionów pasażerów.

Pierwsze plany metra powstały gdy Charków był stolicą Ukraińskiej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej. Jednak z powodu przeniesienia stolicy do Kijowa w 1934 roku oraz zniszczeń doświadczonych przez II Wojnę Światową plany te zostały odrzucone. W latach sześćdziesiątych XX wieku, środek transportu Charkowa stawał się coraz bardziej przeciążony. Władze Związku Radzieckiego zadecydowały o powstaniu metra w tymże mieście. Budowa metra rozpoczęła się w 1968 roku. Charkowska kolej w ZSRR nosiła nazwę imienia Włodzimierza Lenina.
Siedem lat później, 23 sierpnia 1975, pierwsze osiem stacji linii Chołodnohirśko-Zawodśkiej zostało oddanych do użytku. 11 sierpnia 1984 roku uruchomiona została linia Sałtiwśka. Dziewięć lat później, 6 maja 1995 roku, wprowadzona została linia Ołeksijiwśka.

Od początku funkcjonowania metra formą opłaty były żetony. 26 października 2011 roku Komitet wykonawczy Rady Miasta Charków postanowił anulować tokeny w metrze w przeciągu dwóch miesięcy. Zaplanowane zostało zastąpienie tokenów papierowymi biletami z kodami kreskowymi oraz zainstalowanie nowych maszyn do sprzedaży papierowych biletów i stopniowe wycofywanie tokenów z obiegu. Początkowo tokeny miały zostać wycofane z obiegu 1 września 2012 roku. Biorąc jednak pod uwagę liczne apele obywateli, okres ten został przełożony na 1 października 2012 r., a następnie na 10 października. 1 października rozpoczęto demontowanie sprzętu akceptującego żetony. Demontaż zajął 10–15 dni. Tym samym metro w Charkowie zajęło czwarte miejsce jako miasto postradzieckie z metrem (po Moskwie, Tbilisi i Baku), które zaprzestało korzystania z żetonów. Aby móc skorzystać z metra pasażer musi użyć jednorazowego biletu bądź karty. Cena biletu jest niezależna od przejechanego dystansu bądź czasu spędzonego na przejeździe. Jednorazowy bilet kosztuje 8 hrywien.
| # | Nazwa linii | Otwarta | Długość | Liczba stacji |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Chołodnohirśko-Zawodśka (ukr. Холодногірсько-Заводська) | 23.08.1975 | 17,3 km | 13 |
| 2 | Sałtiwśka (ukr. Салтівська) | 11.08.1984 | 10,3 km | 8 |
| 3 | Ołeksijiwśka (ukr. Олексіївська) | 06.05.1995 | 11,17 km | 9 |
| Ogółem: | 38,77 km | 30 |





Tabor metra składa się w większości ze starych pociągów serii 81 wyprodukowanych w Związku Radzieckim. Konkretnie są to wagony typu Еż-3, Еm-508Т i 81-717/714. W 1992 roku metro zakupiło wagony typu 81-718/719, które wyróżniają się nowocześniejszą technologią na tle pierwszych składów.
W lipcu 2015 r. metro otrzymało nowe pociągi typu 81-7036/7037. Kursują one na linii Sałtiwśka od 21 sierpnia 2015 roku.
1 września 2017 r. na linii Chołodnohirśko-Zawodśkiej rozpoczęła się eksploatacja zmodernizowanych wagonów kolejowych typu Eż3 (skład przed remontem pochodził z lat 1974–1975). Zainstalowano nowe części w tym silniki oraz odnowiono wygląd wagonów. Pomimo renowacji i zakupów nowych taborów, w metrze dominują wagony starej radzieckiej konstrukcji.
Metro charkowskie obsługuje dwie stacje techniczno-postojowe.
| Istniejące zajezdnie | Data Otwarcia | Linie | Obsługiwany Tabor |
|---|---|---|---|
| Tcz-1 „Nemyszljanśkie” | 30 lipca 1975 | Chołodnohirśko-Zawodśka, Ołeksijiwśka | Еż-3/Еm-508Т, 81-717/714, 81-718/719, 81-710.1 |
| Tcz-2 „Sałtiwśke” | 10 sierpnia 1984 | Sałtiwśka | 81-717/714, 81-7036/7037 |

Planowane jest wybudowanie trzeciej zajezdni „Ołeksijiwśkie”. Będzie się ona znajdować pod ziemią i obsługiwać Oleksijiwśką linię.
W charkowskim metrze zapowiedzi w wagonach posiadają następujący schemat (przetłumaczony na język polski):
Na każdej stacji ogłaszany jest komunikat o wjeździe pociągu na stację. Brzmi on następująco:
Spis stacji, które mają powstać zgodnie z aktualnym planem miasta do 2031 roku.
W zachodniej części miasta:
We wschodniej części miasta:
W południowej części miasta
W północnej części miasta:
W południowej części miasta:
Planowana czwarta linia charkowskiego metra:
Na obecny, 2025 rok, za najbardziej obiecujący kierunek rozwoju metra uważa się rozbudowę wzdłuż alei Aerokosmicznej. Przede wszystkim planowane jest wybudowanie stacji Derżawinśka i Odeśka, które przedłużyłyby Ołeksijiwśką linię w stronę charkowskiego lotniska. Budowa i prace na tym odcinku są kontynuowane mimo inwazji Rosji na Ukrainę.