Miki

Biotyt
Muskowit
Płatki miki z kopalni w USA

Miki, łyszczyki – grupa minerałów zaliczana do gromady krzemianów. Nazwa „mika” pochodzi od łac. mica (ziarno) lub micare (błyszczeć).

Właściwości

Tworzą skupienia zbite, ziarniste, blaszkowe, czasami rozetowe. Tworzą kryształy wrosłe i narosłe w druzach – szczotki krystaliczne. Są giętkie, elastyczne i sprężyste. Tylko niewiele wśród nich jest wyraźnie kruchych oraz łamliwych (są to: margaryt, clintonit, ksantofyllit).

Występowanie

Łyszczyki występują powszechnie w wielu skałach, najobficiej w Indiach, Rosji, Kanadzie (w Polsce są spotykane w pegmatytach na Dolnym Śląsku). Należą do głównych minerałów skał magmowych. Są ważnymi składnikami skał metamorficznych i często występują w skałach osadowych. Dzięki doskonałej łupliwości często spotykane w postaci cienkich, elastycznych blaszek o różnym zabarwieniu (tzw. kocie złoto).

Zastosowanie

Odmiany miki

Wyroby z miki

Kontrowersje związane z miką

Kontrowersje dotyczą przede wszystkim problemów etycznych i społecznych związanych z wydobyciem tego minerału, wykorzystywanego szeroko w przemyśle kosmetycznym, elektronicznym, motoryzacyjnym oraz budowlanym. Główne zarzuty koncentrują się na pracy dzieci, braku przejrzystości łańcuchów dostaw oraz trudnych warunkach pracy w krajach rozwijających się. Według szacunków w kopalniach w Indiach pracuje około 22 000 dzieci, niektóre mają zaledwie 4 lata, choć ze względu na nielegalny i nieuregulowany charakter wydobycia dokładne dane są nieznane. Dzieci są często wykorzystywane, ponieważ mogą poruszać się w bardzo wąskich tunelach i szczelinach skał, gdzie dorośli mają trudności z wejściem.

Organizacje monitorujące etyczne łańcuchy dostaw, takie jak Terre Des Hommes, wskazują, że w południowym Madagaskarze przy wydobyciu miki pracuje nawet 10 000 dzieci w wieku od 5 do 17 lat. Pozarządowe inicjatywy mają na celu wyciągnięcie dzieci z kopalń i umożliwienie im powrót do szkoły. W związku z kontrowersjami związanymi z miką, etyczne firmy pozyskują ten minerał z certyfikowanych kopalni lub stosują inne rozwiązania produkcyjne.

Przypisy

  1. ↑ Ryszard Jan Barczyński, Liczniki promieniowania jonizującego [online] [dostęp 2014-09-19].
  2. ↑ Aleksy Brodowski, Jerzy Chabłowski, Jerzy Auerbach, Radio i Telewizja, wyd. 1, Warszawa: Wydawnictwa Naukowo-Techniczne, 1971, s. 332.
  3. ↑ Mika: wyzysk i współczesne niewolnictwo. Prawdziwe koszty błyszczących kosmetyków, [w:] Beautyglow.pl [online], 6 grudnia 2024 [dostęp 2026-02-26].
  4. ↑ Katarzyna Rybarczyk, Child Labour in Mica Mines: the Beauty Industry’s dark secret [online], FairPlanet [dostęp 2026-02-26] (ang.).
  5. ↑ Stop child labour Madagascar’s Mica mines [online], Terre des Hommes Netherlands, 16 grudnia 2024 [dostęp 2026-02-26] (ang.).