Pika Crofta

Pika Crofta (ang. Croft’s Pike) – broń kolna będąca na wyposażeniu brytyjskiej organizacji Home Guard w czasie II wojny światowej.

Historia

Po udanej alianckiej ewakuacji z Dunkierki w czerwcu 1940 roku (operacja Dynamo), 40% członków Home Guard z 1,6 miliona należących do organizacji, pozostało nieuzbrojonych. W czerwcu 1941 roku, premier Winston Churchill w liście do War Office napisał, że „każdy mężczyzna musi mieć broń jakiegoś rodzaju, choćby tylko maczugę czy pikę”. Urzędnicy ministerstwa wzięli słowa Churchilla na poważnie i zamówili 250 tysięcy pik, które do jednostek Home Guard zaczęły być dostarczane jesienią 1941 roku.

Pika składała się z rury gazowej o długości około 1 metra i średnicy około 5 centymetrów, do której przyspawany był bagnet nożowy bez okładzin, o długości głowni 43 centymetrów (najczęściej był to bagnet wz. 1907 lub jego odmiana wz. 1913). Bagnet wkładano rękojeścią do wylotu rury i spawano. Uchwytem piki o długości około 1,5 metra i wadze około 2,3 kilograma był zwykły sznurek. Opinie na temat broni były zróżnicowane, ale generalnie krytyczne. Jeden z dowódców Home Guard w Edynburgu nie wydał dostarczonych do batalionu 100 pik, bo nie chciał doprowadzić do samobójstw w swojej jednostce, a oficer ze szkockiego hrabstwa Perthshire uznał dostarczenie pik za zniewagę. Szeregowy Home Guard z angielskiej wsi Grantchester powiedział że pika nie podnosi morale, ale może się przydać do nabijania na nią opadających z nieba niemieckich spadochroniarzy.

Pika jako niechciana i krępująca trafiała do magazynów, a jedyny z niej odnotowany użytek to wykorzystanie jej przez żołnierzy Home Guard, jako szpikulca do śmieci w londyńskim parku Canons Park. Ciekawostką jest to że pika trafiła również do żołnierzy artylerii przeciwlotniczej którzy nie posiadali karabinów, gdyż zgodnie z brytyjskim regulaminem wojskowym, musieli z czymś stać na warcie i oddawać honory oficerom.

Nazwa

Pika wzięła swoją nazwę od podsekretarza w War Office Henry’ego Page’a Crofta, który w lutym 1942 roku bronił wprowadzenia tej broni w Izbie Lordów, mówiąc między innymi:

Jeśli organizowałbym atak [...], do walki w mieście chciałbym mieć wyszkolonych grenadierów, a jeśli atak granatami można by szybko poprzeć zimną stalą, całe natarcie byłoby najbardziej skuteczne. Jeśli byłbym grenadierem w takiej formacji [...] chciałbym mieć pikę, by uderzyć zaraz po moim ataku granatami, szczególnie w nocy. Jest to bardzo efektywna i cicha broń.

Przypisy

  1. ↑ Instant Arsenal – Six Bizarre Impromptu Weapons of Britain’s WW2 Home Guard. Military History Now, 2015-04-13. [dostęp 2026-01-03]. (ang.).
  2. ↑ Home Guard Pike. The Home Guard. [dostęp 2026-01-03]. (ang.).
  3. 1 2 3 4 5 6 Łukasz Męczykowski: „Efektywna i cicha broń” – pika lorda Crofta. Histmag.org, 2011-04-18. [dostęp 2026-01-03]. (pol.).
  4. ↑ Pike, Home Guard with Remington P 1913 bayonet. Imperial War Museums. [dostęp 2026-01-03]. (ang.).

Linki zewnętrzne