Rodizyt

Rodizyt
Ilustracja
Rodizyt z rubellitem z Madagaskaru
Właściwości chemiczne i fizyczne
Skład chemiczny

(K,Cs)Al4Be4(B,Be)12O28

Twardość w skali Mohsa

8–8,5

Przełam

muszlowy

Łupliwość

nierozpoznawalna

Pokrój kryształu

dwunastościenny rombowy, czworościenny, masywny

Układ krystalograficzny

izometryczny, regularny, heksatetraedryczny

Właściwości mechaniczne

kruchy

Gęstość

3,2–3,6

Właściwości optyczne
Barwa

biała, szara, żółta, żółto-zielona, różowa lub czerwona

Rysa

biała

Połysk

szklisty, tłusty

Współczynnik załamania

1,6935 (izotropowy)

Inne

dyspersja (optyka): 0,018 (słaba)

Rodizyt – bardzo rzadki minerał, boran cezu, berylu, glinu i potasu.

Po raz pierwszy został opisany w 1834 roku. Został zatwierdzony jako oddzielny minerał w 1999 roku przez Międzynarodowe Stowarzyszenie Mineralogiczne(inne języki). Nazwa pochodzi od greckiego słowa rhodizein, „zabarwiony na różowo”, co nawiązuje do jego właściwości zmieniania płomienia dmuchawy na różowoczerwony odcień.

Właściwości

Wykształca kryształy w formie dwunastościanów rombowych, czworościanów; tworzy też kryształy wrosłe. Blisko spokrewniony z londonitem. W przypadku rodizytu w składzie dominujący jest potas, natomiast w londonicie – cez. Jest minerałem przezroczystym lub półprzezroczystym. Rzadko tworzy formy bliźniacze. Nierozpuszczalny w kwasach. Jest piezoelektryczny i piroelektryczny. Typowymi zanieczyszczeniami w jego strukturze są rubid i sód.

Występowanie

Jest minerał powstającym na późnym etapie krystalizacji pegmatytów granitowych bogatych w alkalia. Towarzyszą mu najczęściej skalenie, londonit, lepidolit, kwarc, turmaliny (przede wszystkim rubellit i elbait), mikroklin, albit, spodumen i beryl. Źródłem najlepszej jakości okazów jest Madagaskar. Stwierdzony został także w Wielkiej Brytanii (Anglia), Stanach Zjednoczonych (Wisconsin) i Rosji, Mjanmie i Namibii.

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 Rupert Hochleitner, Minerały, kamienie szlachetne, skały, Warszawa: Multico Oficyna Wydawnicza, 2010, s. 340, ISBN 978-83-7073-816-7.
  2. 1 2 3 4 5 6 7 8 John W. Anthony i inni red., Rhodizite, 2001–2005, Mineralogical Society of America(inne języki) [dostęp 2025-05-12] (ang.).
  3. 1 2 3 4 5 6 Ross Sedawie, Rhodizite [online], gemrockauctions.com, 2023 [dostęp 2025-03-20] (ang.).
  4. 1 2 3 4 5 Rhodizite, [w:] Mindat.org [online], Hudson Institute of Mineralogy [dostęp 2025-03-20] (ang.).
  5. 1 2 Rhodizite [online], Geology Science, 23 października 2023 [dostęp 2025-03-07] (ang.).