Tadeusz Bigo

Tadeusz Bigo
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia

30 marca 1894
Mielec

Data i miejsce śmierci

1 września 1975
Wrocław

profesor nauk prawnych
Specjalność: prawo administracyjne
Alma Mater

Uniwersytet Jagielloński

Doktorat

5 kwietnia 1919
Uniwersytet Jagielloński

Habilitacja

15 czerwca 1928
Uniwersytet Lwowski

Profesura

23 sierpnia 1946

Uczelnia

Uniwersytet Lwowski
Uniwersytet Wrocławski

Okres zatrudn.

1922-1964

Dziekan Wydziału Prawa, Administracji i Ekonomii UWr
Odznaczenia
Krzyż Niepodległości Złoty Krzyż Zasługi (II RP)

Tadeusz Antoni Bigo (ur. 30 marca 1894 w Mielcu, zm. 1 września 1975 we Wrocławiu) – polski prawnik, działacz niepodległościowy, profesor Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie, a po II wojnie światowej Uniwersytetu Wrocławskiego.

Życiorys

Był synem majstra murarskiego Franciszka (zm. 1905) i Katarzyny z Pazdrowskich. W 1913 zdał egzamin dojrzałości w C. K. Gimnazjum w Mielcu. Podczas nauki w tej szkole był prezesem i sekretarzem czytelni uczniów, przewodniczącym kółka historycznego. Jednocześnie kierował wtedy organizacją „Zet” i „Przebój”, podlegającą „Zarzewiu”.

Ukończył studia na Wydziale Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego. Podczas studiów w Krakowie w 1913 został sekretarzem „Bratniej Pomocy”. Po wybuchu I wojny światowej trafił jako wychodźca do Wiednia, gdzie studiował na Uniwersytecie w Wiedniu. Po powrocie do Krakowa od 1918 kontynuował edukację na UJ. Od 1917 do 1919 był komisarycznym prezesem „Bratniaka”. Na UJ 5 kwietnia 1919 uzyskał doktorat praw.

Początkowo pracował w polskiej administracji samorządowej i państwowej. Pracował w Ministerstwie Rolnictwa i Dóbr Państwowych. W 1920 został referentem w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych. W 1922 rozpoczął pracę na Wydziale Prawa i Umiejętności Politycznych Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie, gdzie był asystentem przy Katedrze Prawa Administracyjnego prof. Zbigniewa Pazdro. Tam uzyskał 15 czerwca 1928 habilitację z zakresu prawa administracyjnego. Studia uzupełniające odbył we Włoszech (1929) i Niemczech (1930). Od 1935 profesor tytularny. W 1936 zorganizował przy Wydziale Prawa Kurs Prawa Lotniczego UJK, którym kierował do wojny. Z dniem 1 września 1939 objął katedrę uniwersytecką jako profesor nadzwyczajny. W latach 1938–1939 oraz 1946-1947 pracował w Wyższym Studium Nauk Społeczno-Gospodarczych

Pełnił mandat radnego Rady Miasta Lwowa, był wybierany w wyborach samorządowych 1934 (z listy nr 1 prorządowej), 1939 z Listy Chrześcijańsko-Narodowej jako kandydat Obozu Zjednoczenia Narodowego. W radzie był członkiem Polskiego Koła Radzieckiego. Po zaprzysiężeniu na urząd prezydenta Lwowa dr. Stanisława Ostrowskiego, został wybrany delegatem rady do komitetu nagrody historycznej im. Szajnochy. W 1937 został wybrany członkiem zarządu Związku Miast Małopolskich i pełnił tę funkcję do 1939.

3 stycznia 1940 został zwolniony wraz z innymi naukowcami z Uniwersytetu Jana Kazimierza.Po usunięciu z Uniwersytetu podjął się obowiązków rachmistrza we lwowskim Zarządzie Parków Miejskich. Pomiędzy 1942 a 1944 pracował w Biurze Kontroli Miejskiej w Warszawie. Brał udział w tajnym nauczaniu uniwersyteckim na Wydziale Prawa UJK kierowanym przez prof. Kazimierza Przybyłowskiego, wykładając prawo administracyjne i polityczne. Po upadku powstania warszawskiego trafił w 1944 do Krakowa. W 1945 był najpoważniejszym kandydatem do objęcia katedry prawa administracyjnego w Krakowie. Dnia 23 sierpnia 1946 Bolesław Bierut jako Prezydent Krajowej Rady Narodowej wydał dekret mianujący Tadeusza Bigę profesorem zwyczajnym na I katedrze prawa administracyjnego Uniwersytetu Wrocławskiego. W latach 1947–1949 oraz 1951–1954 trzykrotnie był dziekanem Wydziału Prawa, Administracji i Ekonomii. Kierował również Zakładem Administracji Publicznej pracował na Uniwersytecie aż do przejścia na emeryturę 30 września 1964. Pochowany został 4 września 1975 na wrocławskim Cmentarzu Sępolno.

Grób prof. Tadeusza Bigo na Cmentarzu Świętej Rodziny

Specjalista w dziedzinie prawa administracyjnego, a zwłaszcza zagadnień związanych z teorią samorządu terytorialnego. Twórca klasycznej definicji samorządu terytorialnego.

Publikacje

Ordery i odznaczenia

Przypisy

  1. 1 2 Tadeusz Antoni Bigo | Fundacja 100 [online], fundacja100.pl [dostęp 2026-06-26].
  2. ↑ Sprawozdanie Dyrekcyi C. K. Gimnazyum w Mielcu za rok szkolny 1912. Tarnów: 1913, s. 21, 39, 41.
  3. 1 2 Czy wiesz kto to jest? Uzupełnienia i sprostowania. Warszawa: Wydawnictwo Głównej Księgarni Wojskowej, 1939, s. 17. [dostęp 2021-06-30].
  4. ↑ Magdalena Kubista-Wróbel (red.), Księga jubileuszowa: Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach, 75 lat, Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego, 2013, s. 30, ISBN 978-83-7875-083-3.
  5. ↑ Oficjalne wyniki wyborów do Rady Miejskiej we Lwowie. „Gazeta Lwowska”, s. 3, Nr 130 z 31 maja 1934.
  6. ↑ Wykaz mandatów w wyborach do Rady miejskiej we Lwowie. „Gazeta Lwowska”, s. 2, Nr 123 z 3 czerwca 1939.
  7. ↑ Kronika miejska. Nowe prezydium Polskiego Koła Radzieckiego. „Gazeta Lwowska”, s. 3, Nr 52 z 4 marca 1936.
  8. ↑ Zaprzysiężenie prezydenta dr. Ostrowskiego. „Gazeta Lwowska”, s. 2, Nr 144 z 26 czerwca 1936.
  9. ↑ Nowe władze Związku miast małopolskich. „Wschód”. Nr 59, s. 11, 10 września 1937.
  10. ↑ Rocznik Polityczny i Gospodarczy 1939, Warszawa 1939, s. 305.
  11. ↑ Encyklopedia Wrocławia. Jan Harasimowicz (red.). Wyd. III. Wrocław: Wydawnictwo Dolnośląskie, 2006, s. 75.
  12. ↑ M.P. z 1934 r. Nr 23, poz. 35 (ISAP) „za pracę w dziele odzyskania niepodległości” – zamiast uprzednio nadanego Medalu Niepodległości 24 maja 1932. M.P. z 1932 r. Nr 121, poz. 152 (ISAP).
  13. ↑ M.P. z 1937 r. Nr 260, poz. 411 (ISAP) „za zasługi na polu pracy naukowej i społecznej”.

Bibliografia