Kawiarenka pod Wesołym Encyklopedystą – dyskusje o nazewnictwie
Tu dyskutujemy nad kwestiami związanymi z nazwami używanymi w artykułach: nazwami stron, spolszczeniami, terminologią fachową, nazwami geograficznymi itp. Zwróć się tutaj, jeśli nie wiesz, jakich słów użyć przy pisaniu artykułu.
Mamy wszędzie "Zagłada Żydów w [kraj]", a tylko w tym jednym konkretnym przypadku robimy łamańce "...na ziemiach podczas okupacji niemieckiej". Zagłada Żydów w Polsce to IMHO jedyne rozsądne rozwiązanie, chociażby z punktu widzenia WP:NPOV.Dreamcatcher25 (dyskusja) 17:37, 18 wrz 2026 (CEST)
Powinno być "Zagłada Żydów (lub Holokaust, o ile termin ten jest oficjalnie stosowany w naszej historii) w okupowanej Polsce". Krócej niż jest, a jednocześnie ma lepszy walor informacyjny niż wersja proponowana przez Piotrusia. --Piotr967podyskutujmy 18:05, 18 wrz 2026 (CEST)
spytaj proszę o to durniów, którzy używają od lat zwrotów typu Polskie obozy zagłady. Popularność tego świadczy, że nazwa hasła o Holokauście powinna być bardziej idiotoodporna niż proponujesz. --Piotr967podyskutujmy 06:28, 20 wrz 2026 (CEST)
@Piotr967 Fakt, ale niekiedy rozwiązanie takie więcej miesza. Dodawanie przymiotników i wyjaśnień w tytule może właśnie sugerować, ze to jest niepełny temat i gdzieś mają być informacje o ZZ w nieokupowanej Polsce :P Zasadniczo używamy najprostszych tytułów i tyle, do innych hasel odsylamy w nagłówku lub wyjaśniamy problemy w tekście. I dlaczego Polska ma być tu specjalnie traktowana? Zagłada Żydów na Ukrainie jest ok? A Zagłada Żydów na Litwie? Zagłada Żydów w Estonii? Itp. Czy dodajemy tam też okupowane dla sprawiedliwości? Może tez mają swoje warianty „polskich obozów”? A i u nas, Zagłada Żydów w Markowej - zmieniamy na okupwanej Markowej? Piotr Konieczny aka Prokonsul PiotrusSłucham? 07:13, 20 wrz 2026 (CEST)
"Na ziemiach polskich" to określenie mocno dwuznaczne i otwarte na interpretacje - bo co właściwie uznajemy za "ziemie polskie" w kontekście II wojny światowej? Konieczna jest tu twarda definicja. Czy mówimy o obszarze okupowanej II RP, czy o jakichś innych obszarach? Np. Ukrainiec czy Litwin mógłby się kłócić, czy ziemie przedwojennych Kresów Wschodnich to "ziemie polskie", jeśli nie zdefiniujemy tego jednoznacznie. Była już przecież dyskusja o to, co w kontekście I wojny światowej uznać za "ziemie polskie". W kategoriach bitew z tego okresu widnieje czerwona uwaga wyjaśniająca, że przez "ziemie polskie" na jej potrzeby rozumie się obszar Polski w granicach z 1945 roku. Wydawałoby się, że to rozwiązuje problem - i to jeszcze większy niż w przypadku lat 1939-1945, bo wtedy państwo polskie w ogóle nie istniało. Przez lata nikomu to nie przeszkadzało, ale jak się okazało - nie dla każdego było to do przyjęcia. Niektórzy domagali się usunięcia tych kategorii lub zmiany kryteriów, argumentując, że granice z 1945 roku to rażący anachronizm dla roku 1914, bo obejmuje to ziemie, które wtedy były niemieckie (nie tylko administracyjnie, ale i kulturowo), a z drugiej - nie obejmuje to Kresów, które z kolei oni sami uznawali za "polskie" per se. Jeden z uczestników tamtych sporów usiłował wręcz odrzucić wszelkie mierzalne kryteria, domagając się, aby "ziemie polskie" rozumieć przez płynny "kontekst historyczny" i "skalę polskiego życia" - co na Wikipedii jest absolutnie nie do przyjęcia. Podobnie jest tutaj. Weźmy np. obóz Gross-Rosen: czy to zagłada na ziemiach niemieckich czy polskich? To Dolny Śląsk - przed 1939 rokiem w granicach III Rzeszy. Tymczasem w okresie PRL funkcjonowała znana mapa "Zbrodnie hitlerowskie na ziemiach Polski w latach 1939-45", w której pojęcie "ziem polskich" automatycznie odnoszono do granic Polski po 1945 roku. Ktoś powie, że wiązanie Dolnego Śląska z Polską w latach 1939-1945 w jakimkolwiek kontekście to czysty anachronizm i że równie dobrze do "ziem polskich" można by w takim razie zaliczyć Berlin czy Monachium. A jednocześnie ten sam użytkownik bez wahania nazwie np. getto we Lwowie lub Wilnie zagładą na ziemiach polskich. Doskonale widać to zresztą w treści samego artykułu, gdzie czytamy m.in, że: "Inne polskie miasta, w których powstawały duże getta to m.in. Białystok, Częstochowa, Kielce, Kraków, Lublin, Lwów, Radom i Wilno". Lwów i Wilno wrzucone do jednego worka jako "polskie miasta" na równi z Krakowem, Lublinem czy Częstochową. Gdzie tu jest zachowany WP:NPOV? Bez oparcia się na twardym kryterium obszaru okupowanej II RP (granice z września 1939 roku - oczywiście z wyłączeniem aneksji monachijskich, bo to była Czechosłowacja) równie dobrze ktoś inny miałby pełne prawo twierdzić, że to była zagłada na ziemiach ukraińskich lub litewskich. I dopóki taki ktoś nie twierdziłby, że działo się to na ziemiach USRR czy LSRR (co byłoby legitymizacją agresji ZSRR z 17 września 1939 roku), to nie mamy moralnego prawa zarzucać mu, że nie ma racji - ani tym bardziej oburzać się, że równie dobrze mógłby nazwać "ziemiami ukraińskimi" czy "litewskimi" Kraków albo Warszawę. Dlatego właśnie najlepiej zmienić nazwę artykułu na Zagłada Żydów w Polsce, gdzie sformułowanie "w Polsce" odnosi się do państwa polskiego poddanego okupacji. Unika się wtedy dwuznaczności i nieostrych terminów publicystycznych, które każdy interpretuje inaczej. Podobnie zresztą należałoby uporządkować i pozmieniać nazwy innych powiązanych haseł - wszak mamy już np. artykuł Zbrodnie niemieckie w Polsce (1939–1945), podczas gdy obok funkcjonują niespójne tytuły typu Okupacja niemiecka ziem polskich (1939–1945) czy Okupacja sowiecka ziem polskich (1939–1941). Co więcej, podobny bałagan panuje w samych kategoriach - z jednej strony mamy Kategoria:Okupacja niemiecka ziem polskich (1939–1945), a z drugiej znacznie precyzyjniejsze Kategoria:Radziecka okupacja Kresów Wschodnich II Rzeczypospolitej 1939–1941 oraz Kategoria:Radziecka okupacja Kresów Wschodnich II Rzeczypospolitej 1944–1945. Ktoś tu ewidentnie wiedział, że nazwanie Kresów "ziemiami polskimi" w kontekście II wojny światowej budzi poważne wątpliwości z punktu widzenia zasady NPOV. Czas to wreszcie ujednolicić i oprzeć na jasnych, państwowych kryteriach II RP. Szczurexxx (dyskusja) 09:08, 20 wrz 2026 (CEST)
Dla mnie akurat sprawa jest oczywista. Piszemy o jasno zdefiniowanym czasokresie 1939-1945, w którym rozgrywały się te tragiczne wydarzenia. Do 1945 roku Polska = II Rzeczpospolita. Tak więc do zbrodni niemieckich "w Polsce" (w tym zbrodni Holocaustu) zaliczamy zbrodnie popełnione wyłącznie na terytorium II RP (bez np. Dolnego Śląska czy Pomorza Zachodniego). Jednocześnie robienie wyjątku dla Polski jest POVem. Albo wszędzie dajemy "Zagłada Żydów w [kraj]", albo przymiotnik "okupowany" dajemy też przy innych państwach, choć nie wszystkich. Bez wątpienia okupowane były bowiem np. Belgia, Holandia, Litwa, czy Ukraina (plus kilka innych). W przypadku Niemiec, Bułgarii czy Rumunii "okupowany" byłoby już absurdem, ale z kolei przypadki Austrii, Węgier, Włoch, czy Francji mogłyby już być bardziej problematyczne.Dreamcatcher25 (dyskusja) 13:08, 20 wrz 2026 (CEST)
@Dreamcatcher25, całkowita zgoda poza jednym. Piszesz o "okupowanej Ukrainie", co jest w tym kontekście anachronizmem. W latach 1939-1945 nie było niepodległego państwa ukraińskiego, którego terytorium mogłoby być okupowane w sensie prawa międzynarodowego. Mieliśmy do czynienia z USRR (w granicach traktatu ryskiego) + ziemiami II RP anektowanymi przez ZSRR we wrześniu 1939 r. W świetle ówczesnego prawa międzynarodowego jedynym legalnym reprezentantem narodu ukraińskiego był rząd USRR w ramach ZSRR, a na ziemiach II RP zaanektowanych w 1939 r. - rząd RP na uchodźstwie. Ten drugi formalnie rościł sobie pretensje do reprezentowania wszystkich obywateli przedwojennej Polski bez względu na narodowość, w tym Ukraińców - mimo że w rządzie na uchodźstwie i jego krajowych organach konspiracyjnych nigdy nie było ani jednej osoby reprezentującej mniejszość ukraińską (w przeciwieństwie do ZSRR, gdzie formalne, choć całkowicie podporządkowane Moskwie struktury ukraińskie istniały). Częściowo zakres "Zagłady Żydów na Ukrainie" pokrywa się z "Zagładą Żydów na ziemiach polskich podczas okupacji niemieckiej", co doskonale odzwierciedla ówczesny spór o to, czyje to były ziemie: polskie czy ukraińskie. Jedno jest jednak pewne i bezdyskusyjne w świetle ówczesnego prawa: nie były to ziemie sowieckie. Skoro więc Ukraina jako niepodległy kraj wtedy nie istniała, a mimo to funkcjonują hasła odnoszące się do tamtych obszarów geograficznych (podobny bliźniaczy przypadek to np. Zagłada Żydów na Białorusi), to utrzymywanie sztucznego potworka w postaci "na ziemiach polskich podczas okupacji niemieckiej" tylko dla Polski traci jakikolwiek sens. Tytuł "Zagłada Żydów w Polsce" (odnoszący się do terytorium II RP) jest w pełni poprawny i spójny, a unikanie go ze strachu jest błędem. Szczurexxx (dyskusja) 15:27, 20 wrz 2026 (CEST)
Dokładnie, i zamiast dyskutować, jak poprawnie i neutralnie opisać sytuację Ukrainy czy Francji, po prostu piszemy „w Ukrainie”, „we Francji”. I „w Polsce”. Unikamy też polonocentryzmu i kompleksów („Zagłada Żydów w Polsce jest specjalna, bo…”). Piotr Konieczny aka Prokonsul PiotrusSłucham? 04:21, 21 wrz 2026 (CEST)
Robienie problemu z niczego. Nazwa jest jaka jest, nie dlatego że komuś nie chciało się napisać prościej tylko dlatego że Polacy potrafią tak rozdmuchać temat i podzielić włos nie na 4 ale na 8 kawałków, że trzeba precyzyjniej określać temat by jakiś inteligentny inaczej nie doszukiwał się innych możliwości (i tak pewnie sie znajdzie). W niczym ona nie przeszkadza a że wyróżnia się w drzewie kategorii to już inna smutna prawda--Adamtrzeknij słowo 15:01, 20 wrz 2026 (CEST)
Nie widzę problemu w tym, że nazwa odbiega od nazw dla innych państw. Od jakiegoś czasu obserwuję w Wikipedii jakąś manię standaryzacji nazw kategorii czy artykułów, gdzie próbuje się wszystko wciskać w określony schemat, niezależnie, czy takie ujednolicenie nie powoduje większego zamieszania. Aotearoadyskusja 15:23, 20 wrz 2026 (CEST)
@Adamt, @Aotearoa, to nie jest "robienie problemu z niczego" ani żadna "mania standaryzacji", tylko walka z brakiem spójności w encyklopedii. Skoro sami przyznajecie, że nazwa "wyróżnia się w drzewie kategorii" i "odbiega od nazw dla innych państw", to znaczy, że stanowi anomalię. Wracając do kluczowego pytania: czym właściwie są te "ziemie polskie" w tym tytule? Już to przerabialiśmy przy dyskusjach o bitwach I wojny światowej - nie istnieje jedna, uniwersalna definicja "ziem polskich". Jak już pisałem wyżej na przykładzie obozu Gross-Rosen - w latach 1939-1945 był to teren należący bezspornie do III Rzeszy, ale w historiografii i na mapach z okresu PRL celowo wrzucano go do worka "ziem polskich". To doskonale pokazuje, do jakich absurdów prowadzi stosowanie płynnego, geograficznego pojęcia "ziem polskich" zamiast twardego kryterium państwowego. Na PRL-owskich mapach zbrodni hitlerowskich "ziemie polskie" przedstawiane były jako obszar Polski w granicach z 1945 r., z wyraźnie zaznaczoną granicą Generalnego Gubernatorstwa. Kresów Wschodnich oczywiście nie było (co zrozumiałe z punktu widzenia ówczesnych realiów politycznych), ale co uderzające - komuniści bez problemu mogli zaznaczyć zachodnią granicę II RP z 1939 r. A jednak jej nie zaznaczyli, zacierając granice między anektowanymi terenami II RP a przedwojennym terytorium III Rzeszy. Dlaczego? Ponieważ przyjęto milczące założenie, że z chwilą pierwszych strzałów na Westerplatte Niemcy stracili wszelkie moralne prawa do tych ziem. Owszem, moralnie stracili wszelkie prawa, ale to nie oznacza, że te tereny automatycznie stały się polskie - w sensie czysto prawnym do podpisania aktu kapitulacji 8 maja 1945 r. teren Dolnego Śląska pozostawał integralną częścią III Rzeszy. Twierdzenie, że w latach 1939-1945 Ziemie Odzyskane były "ziemiami polskimi", opiera się na moralności i projekcji późniejszych granic wstecz, a nie na ówczesnym prawie międzynarodowym. Dziś zaliczenie tych terenów do "ziem polskich" w kontekście tamtych lat uznanoby za oczywisty absurd, podobnie jak posłużenie się granicami z 1945 r. przy mapie zbrodni z tamtego okresu. Z drugiej jednak strony, wahadło historiograficzne wychyla się w drugą stronę i Kresy Wschodnie w kontekście lat 1939-1945 często bezrefleksyjnie nazywa się "ziemiami polskimi", całkowicie ignorując perspektywę ukraińską, litewską czy białoruską - a wszystko to dzieje się właśnie dlatego, że tytuł artykułu opiera się na płynnym, publicystycznym pojęciu zamiast na jasnych ramach prawno-państwowych. Co więcej, dzisiaj na Wikipedii stosuje się czyste nazwy państwowe typu "Zagłada Żydów w [kraj]" nawet w odniesieniu do Ukrainy czy Białorusi, które wówczas nie posiadały własnej niepodległej państwowości. Dlaczego więc robimy sztuczny, podyktowany strachem przed propagandowym kłamstwem o "polskich obozach śmierci" wyjątek dla Polski, podczas gdy obok w najlepsze funkcjonuje artykuł Zbrodnie niemieckie w Polsce (1939–1945)? Rozwiązując w ten sposób jeden wydumany problem wizerunkowy, wpadamy w całą masę innych. Czas najwyższy to ujednolicić. Szczurexxx (dyskusja) 17:04, 20 wrz 2026 (CEST)
Strona obecny tytuł ma od maja 2019, czyli ponad 6 lat. I jakoś nie widać, by w tym czasie pojawiła się „cała masa problemów” z nim związanych. Ba, gdyby temat nie pojawił się tu, w Kawiarence, to przez kolejne lata tytuł by sobie był i nikt by na niego większej uwagi nie zwracał. To jest właśnie klasyczne „robienie problemu”, z czegoś na co niemal nikt nie zwracał uwagi. Juz po tej dyskusji widać, że z samej propozycji zmiany mamy szereg problemów, a ewentualne korzyści (ujednolicenie) są wielokrotnie mniejsze. Bo o co terytorialnie chodzi w tym artykule dostajemy wyłożone już dużą mapą na początku artykułu – i czy tytuł będzie taki, czy jakiś inny, nikt tu jakichkolwiek błędów interpretacyjnych nie będzie miał. Aotearoadyskusja 19:25, 20 wrz 2026 (CEST)
@Aotearoa, argument w stylu "tak już stoi od lat, nikomu nie przeszkadza, więc nie ruszajmy" właśnie pękł jak bańka mydlana. Skoro temat wracał w Kawiarence regularnie, a Ty sam jeszcze do niedawna optowałeś za tytułem "Zagłada Żydów w Polsce", to skąd ten nagły opór? To zresztą nie pierwszy raz, kiedy tak skaczesz z kwiatka na kwiatek w zależności od dyskusji. Doskonale pamiętam podobny mechanizm przy sporze o bitwy I wojny światowej na ziemiach polskich. Tam też początkowo deklarowałeś poparcie dla kategoryzacji wg ówczesnej przynależności państwowej, ale gdy w innej dyskusji na wstępie odrzuciłem absurdalne kryterium granic II RP dla roku 1914, natychmiast podniosłeś krzyk świętego oburzenia, oskarżając mnie o brak elastyczności. Broniłeś wtedy kurczowo perspektywy II RP jako jedynego słusznego punktu odniesienia, co w 1914 roku było "nasze", a co "niemieckie". Warto też zapytać o spójność stosowanych przez Ciebie miar. Zagłada Żydów na Ukrainie i Zagłada Żydów na Białorusi - tam nazwy państw w tytułach jakoś Ci nie przeszkadzają, mimo że w latach 1939-1945 te kraje po prostu nie istniały. Dlaczego więc w przypadku tych obszarów anachronizm Ci nie przeszkadza i mogą funkcjonować jako nazwy geograficzne, a dla Polski chcesz stosować tak rygorystyczny, unikalny i niespójny wyjątek z "ziemiami polskimi podczas okupacji niemieckiej"? Logika nakazywałyby wręcz odwrotnie: to Ukraina i Białoruś, skoro wtedy nie były państwami, powinny mieć w tytule sformułowania typu "ziemie ukraińskie/białoruskie" (analogicznie do "ziem polskich pod zaborami"), a Polska powinna mieć normalną nazwę państwa, tak jak wszystkie inne kraje okupowane podczas II wojny światowej. Jeśli jedynym powodem robienia tego wyjątkowego uniku dla Polski jest chęć ucieczki przed jakimkolwiek skojarzeniem z państwowym udziałem w Holokauście, to mamy tu do czynienia z czysto pozamerytoryczną polityką pamięci. Ukraina i Białoruś jako państwa wtedy w ogóle nie istniały, a jednak w ich przypadku nazwy państw są stosowane - zapewne po to, żeby bez problemu przypisywać tamtejszym kolaborantom odpowiedzialność i ich piętnować, podczas gdy Polska zostaje zredukowana wyłącznie do bezosobowych "ziem", za które odpowiadał wyłącznie niemiecki okupant. Co więcej, w powszechnym odbiorze pojęcie "ziem polskich" sugeruje raczej polską przestrzeń narodową i etniczną niż terytorium konkretnego państwa. Taki kształt artykułu i upór przy nim staje się wręcz groteskowy, gdy spojrzymy na jego treść. W samym tekście artykułu Wilno i Lwów są bez mrugnięcia okiem nazywane "polskimi miastami" - i to nie w sensie neutralnego położenia na terytorium Polski pod okupacją, bo przecież w tytule panicznie odrzuca się nazwę "Polska", tylko jako polskie miasta w sensie narodowym i tożsamościowym, na równi z Krakowem czy Lublinem. Punkt widzenia Ukraińców i Litwinów? A kto by się nim przejmował, ich perspektywa w ogóle się tu nie liczy. Obecny kształt artykułu to czysty kult polskości Kresów Wschodnich połączony z polityką polskiej wyjątkowości - gdy trzeba piętnować kolaborację Ukraińców czy Białorusinów, którzy przecież w świetle ówczesnego prawa formalnie byli obywatelami polskimi (bądź sowieckimi), to nagle nie są "nasi" obywatele i o przedwojennych granicach II RP się zapomina, ale gdy trzeba pisać o miastach, to są bezdyskusyjnie "nasze". NPOV leży i kwiczy. Przestań wreszcie kręcić, lawirować i unikać merytorycznych argumentów, a zacznij patrzeć na encyklopedię z perspektywy spójnych i obiektywnych standardów. Szczurexxx (dyskusja) 10:21, 21 wrz 2026 (CEST)
Ja również jestem za natychmiastowym przeniesieniem pod Zagłada Żydów w Polsce. Czas najwyższy skończyć z tym sztucznym, podyktowanym polonocentryzmem wyjątkiem. Skoro jednak porządkujemy nazewnictwo, to musimy pójść za ciosem i wziąć na warsztat powiązane artykuły, o których wspomniałem wyżej. O ile pojęcie "ziemie polskie" w kontekście Okupacja niemiecka ziem polskich (1939–1945) nie budzi większych kontrowersji (choć też wymagałoby ujednolicenia), o tyle w przypadku okupacji sowieckiej mamy książkowy przykład naruszenia zasady NPOV i ignorowania perspektywy mniejszości. Przecież to widać gołym okiem. Z jednej strony mamy tam precyzyjne kategorie typu Kategoria:Radziecka okupacja Kresów Wschodnich II Rzeczypospolitej 1939–1941 i Kategoria:Radziecka okupacja Kresów Wschodnich II Rzeczypospolitej 1944–1945 czy artykuł Litewska okupacja Wileńszczyzny - i te nazwy jasno, bezwzględnie precyzują, o jakie konkretnie terytoria oraz kontekst państwowy i prawny chodzi. A z drugiej strony obok w najlepsze funkcjonuje sobie artykuł Okupacja sowiecka ziem polskich (1939–1941). No właśnie: czy dla Ukraińców, Białorusinów czy Litwinów zamieszkujących te tereny były to "ziemie polskie"? Z perspektywy tamtych mniejszości, które w dużej mierze nie utożsamiały się z państwem polskim lub wręcz witały sowietów jako wyzwolicieli od polskiego panowania, nazywanie Kresów w tamtym momencie po prostu "ziemiami polskimi" w tytule artykułu o okupacji sowieckiej jest rażącym, jednostronnym narzuceniem polskiej perspektywy narodowej. Skoro w innych miejscach potrafimy być precyzyjni i pisać o Kresach Wschodnich II RP czy Wileńszczyźnie, to trzymanie się uproszczonych "ziem polskich" tam, gdzie historia była najbardziej złożona, jest po prostu pójściem na łatwiznę. Na marginesie - tak tytułem dygresji - warto by się kiedyś zastanowić nad tytułami haseł typu Zagłada Żydów na Ukrainie czy Zagłada Żydów na Białorusi w kontekście braku ówczesnej państwowości tych terytoriów, ale to już temat na zupełnie osobną dyskusję. Najpierw uporządkujmy nasz własny, polski podwórkowy bałagan. Szczurexxx (dyskusja) 09:27, 28 wrz 2026 (CEST)
Byłbym za poprawą nazwnictwa i tam, ale może to do podwątku. en:Territories of Poland annexed by the Soviet Union używa nie ziemie polskie, ale Polska (Poland); lepiej ale faktycznie jasne opisanie, że chodzi o IIRP byłoby lepsze. Co do Ukrainy/Białorusi, tu chodzi o pewne uproszczenia - te artykuły omawiają chyba terytoria republik radzieckich? Ale jasne, to warto doprecyzować, bo przecież nie jest oczywiste, czy np. Holokaust w, powiedzmy, Lwowie to był w "Polsce" czy na "Ukrainie", i obecne nazwy nie podpowiedzą czytelniki, gdzie tego szukać. Zresztą, np. Zagłada Żydów na Ukrainie sugeruje we wstępie, że chodzi tu (też) o obszar zajęty przez ZSRR w '39, np. Dystrykt Galicja, czyli... eh, mamy wyrzucić informacje o tych terytoriach z hasła o Polsce? Standardowy problem, że nie wiemy, czy chodzi o dzisiejszą Polskę, czy IIRP, czy jakieś niesprecyzowane ziemie polskie od morza do morza... Piotr Konieczny aka Prokonsul PiotrusSłucham? 10:00, 28 wrz 2026 (CEST)
Dokładnie tak, @Piotrus. A co do Lwowa - czy leżał w Polsce, czy na Ukrainie - odpowiedź jest jedna: na pewno nie w ZSRR (z racji bezprawnej agresji 17 września). Możemy śmiało mówić "w Polsce" i "na ziemiach ukraińskich" - dokładnie tak, jak w innych kontekstach historycznych mówimy np. "w Rosji/Prusach/Austrii" i na "ziemiach polskich pod zaborami". Częściowo te zakresy się po prostu pokrywają - mamy kontekst szerszy (państwowy) i węższy (geograficzno-narodowościowy). Tak właśnie powinno to wyglądać zgodnie z zasadą NPOV. Przecież w tamtym okresie żadnego niepodległego państwa ukraińskiego w ogóle nie było - nawet Kijów to był wówczas ZSRR, a nie żadna niepodległa Ukraina. Chociaż z drugiej strony... jeżeli spróbujemy podejść do tego do bólu purystycznie - tak jak przy okazji dyskusji o "bitwach I wojny światowej na ziemiach polskich", gdy oponenci domagali się odrzucenia granic z 1945 roku jako kryterium kategoryzacyjnego, wrzeszcząc, że taki np. Tannenberg to przecież czyste Niemcy, bitwa na ziemiach niemieckich i nigdy, przenigdy nie wolno jej wiązać z Polską - to szybko okaże się, że uszczęśliwianie Wikipedii na siłę prowadzi do czystego absurdu. Trzeba trzymać się kontekstu historycznego, ale w granicach zdrowego rozsądku! Weźmy chociażby Wilno: w latach 1939-1940 doszło do przekazania miasta Litwie (która w odróżnieniu od Ukrainy istniała jako niepodległe państwo) i tzw. okupacji litewskiej, ale Litwini nie mieli tu nic do gadania - musieli wejść do Wilna na warunkach podyktowanych przez Moskwę, będąc faktycznie sowieckim satelitą. Wilno broni się jeszcze silną polską większością w regionie jako "ziemie polskie", ale Lwów??? Uznawanie Lwowa za "polskie miasto" na równi z Krakowem - jak to czytamy w treści hasła - całkowicie pomija fakt, że w regionie to Ukraińcy stanowili bezwzględną większość (dokładnie tak, jak Polacy na Wileńszczyźnie). Najlepiej to po prostu zostawić tak, jak jest - dokładnie tak, jak robi to angielska Wikipedia: en:The Holocaust in Ukraine i en:The Holocaust in Belarus. Bo jeśli wejdziemy głębiej w ten las i odrzucimy uproszczenia typu "Ukraina" i "Białoruś", to szybko okaże się, że im dalej, tym więcej drzew: a to państwa bałtyckie, a to kolejne gigantyczne historyczne zawirowania. Myślę, że na tym możemy już spokojnie zamknąć ten przydługi spór. Przenosimy. A na dniach otwieram nowy wątek, żeby uporządkować resztę tego bałaganu. Szczurexxx (dyskusja) 12:39, 28 wrz 2026 (CEST)
@Szczurexxx Na marginesie - "w regionie" to Ukraińcy stanowili większość, ale we Lwowie to ich było 10-15% przy 50-60% Polaków. Nie żeby to miało znaczenie dla istoty dyskutowanej sprawy --Felis domestica (dyskusja) 01:46, 30 wrz 2026 (CEST)
@Felis domestica, ależ oczywiście, że demograficznie we Lwowie Polacy stanowili większość, a w regionie Ukraińcy - i dokładnie w tym sęk. Moim celem było pokazanie, że nie da się bronić polskości Wilna i Lwowa jednocześnie bez odwołania się do granic z 1939 r. jako pojęcia "ziem polskich". Wilno pod wieloma względami można stawiać na równi z Krakowem (polska większość również w regionie Wileńszczyzny), ale Lwów to zupełnie inna kategoria argumentacji, oparta na wielowiekowym dziedzictwie kulturowym w regionie o przewadze ludności ukraińskiej. Jeśli przyjmiemy logikę, że Lwów jest polskim miastem na równi z Krakowem bez ram państwowych, to musielibyśmy np. uznać Wrocław sprzed 1740 r. (czyli czeski) za miasto niemieckie - takie samo jak Berlin, Monachium czy Wiedeń (bo przecież Habsburgowie to też "Niemcy"). Poza tym z osobistych powodów - od czasu sporów o I wojnę światową - bardzo nie lubię pojęcia "ziemie polskie". Nikt nie potrafi podać jego precyzyjnej definicji, a w encyklopedii definicje są bezwzględnie konieczne. Na tym kończę i w tym wątku już udzielać się nie będę. Szczurexxx (dyskusja) 10:47, 30 wrz 2026 (CEST)
Też jestem za zgodnie z NPOV. ~ Wcalenieja (dyskusja) 11:05, 28 wrz 2026 (CEST)
Załatwione - już jest przeniesione (słusznie wg mnie). Michał Ski (dyskusja) 21:18, 30 paź 2026 (CET)
Proponuje przenieść to pod rytm (obecnie tam jest str. uj). Jest to podstawowe znaczenie tego słowa, tak jest na wielu innych wiki. Obecne hasło także niepotrzebnie zawęża znaczenie - rytm jest takżę w literaturze (wierszach), itp. Piotr Konieczny aka Prokonsul PiotrusSłucham? 05:41, 11 paź 2026 (CEST)
A niby w jaki sposób zawęża znaczenie? To jest o rytmie w muzyce, a nie o rytmie w literaturze, malarstwie, architekturze itp. Moim zdaniem teraz tytuł z ujednoznacznieniem jest dobry. Samo Rytm mógłby mieć ogólny artykuł o rytmie w sztuce. ale takiego nie mamy. Aotearoadyskusja 11:57, 11 paź 2026 (CEST)
A to nie Rytm biologiczny jest podstawowym znaczeniem?! A na poważniej, pojęcie rytmu może i weszło do świadomości naszych przodków te kilkaset tysięcy lat temu dzięki muzyce (tańcowi), ale jest na tyle szerokie, że nie można już sprowadzać go przede wszystkim do muzyki. Co do rytmu w sztuce, to jak dla mnie rytm w muzyce ma więcej wspólnego z rytmem serca czy pieśni ptaków niż z układem kolumn, więc bym nie szedł w tę stronę (chyba że ktoś oprze się na poważnych źródłach). Panek (dyskusja) 13:57, 11 paź 2026 (CEST)
Nie zgadzam się, ponieważ jest rytm w wierszach, w sercu i ogólnie uderzenia na minutę i to ta definicja moim zdaniem powinna się znaleźć w artykule "Rytm". JanKowalski69 (dyskusja) 22:07, 21 paź 2026 (CEST)
Jednostki administracyjne Naddniestrza
Mają byc po rumuńsku czy rosyjsku? Językiem de facto urzędowym na tych terenach jest rosyjski ale Naddniestrze nie jest uznawane międzynarodowo. JanKowalski69 (dyskusja) 22:03, 21 paź 2026 (CEST)
To na pewno poprawna forma nazwiska? Zapis cyrylicą nie wskazuje na dwa "f" w nazwisku, z drugiej strony całe życie spędził na zachodzie Europy i być może nie posługiwał się zapisem cyrylicą. I mamy jeszcze 6 przekierowań do głównego artykułu. Co z tym zrobić? Majonez truskawkowy (dyskusja) 21:32, 27 paź 2026 (CET)
Forma Romanoff pojawia się w googlu, ale nie ma jej na żadnej Wikipedii. A polskie źródła, informując o jego śmierci, używały formy Dymitr Romanow. Yurek88 (partyjkę?) 22:56, 27 paź 2026 (CET)
Dobre pytanie, skąd się wzięła ta forma. Skoro wedle transkrypcji jest to Dmitrij Romanow, to ta forma powinna widnieć w tytule. Pierwotnie art nazywał się "Dymitr Romanow". 3 lata temu @Marcelus przeniósł do formy "Dmitrij Romanoff", co w czerwcu tego roku Ingvarooo zmienił na "Dymitr Romanow". A w lipcu @Khan Tengri przeniósł do obecnej, dziwnej formy "Dimitri Romanoff". Nie jest to też duńska transkrypcja, bo byłby to "Dmitrij Romanov". Khan, skąd ta forma? PiotrMig (dyskusja) 23:37, 7 lis 2026 (CET)
@Khan Tengri Tylko pytanie, czy powinniśmy stosować ten zapis (swoją drogą, skąd on się wziął?), czy polską transkrypcję z rosyjskiego. PiotrMig (dyskusja) 02:06, 8 lis 2026 (CET)
Dlaczego obywatel duński miałby być zapisywany w transkrypcji z rosyjskiego? Khan Tengri (dyskusja) 02:10, 8 lis 2026 (CET)
@Khan Tengri Najważniejszą informacją o tym panie jest to, że był pretendentem do rosyjskiego tronu, więc w tym kontekście więcej sensu miałby zapis z transkrypcji z rosyjskiego (co stosują też inne wersje językowe). Ale jeżeli rzeczywiście w oficjalnych dokumentach pojawia się jedynie forma "Dimitri Romanoff", to widzę sens jej zastosowania. Przede wszystkim, gdy zmieniałeś nazwę strony, powinieneś był podać do tego źródło. PiotrMig (dyskusja) 11:22, 8 lis 2026 (CET)
Niestety nie mamy przyjętych jednoznacznych wytycznych jak tytułować artykuł w przypadku zmiany narodowości pociągającej za sobą zmianę oficjalnego zapisu imienia i nazwiska. Tu chyba należy przyjąć ogólne podejście jakie mamy przy zmianie nazwisk – jak encyklopedyczny Jan Kowalski zmienia nazwisko na Jan Nowak, to i my zmieniamy tytuł artykułu. Oczywiście kolejne schody pojawiają się, jeśli dana osoba ma kilka obywatelstw, a przy każdym inaczej zapisane jest jej imię i nazwisko. Aotearoadyskusja 13:14, 8 lis 2026 (CET)
W tej edycji zmieniono, podając powód. Nie wiem, czy słusznie, ot linkuję, bo może się przyda do dyskusji. Kajtus von Rzywiec (dyskusja) 13:09, 29 paź 2026 (CET)
Hm, też to widziałem, ale Berlin Wschodni nie wydaje mi się kolokwializmem, a historyczno-geograficzną nazwą własną (odpowiednikiem niemieckiego Ost-Berlin), no ale nie znam się bardzo na temacie, stąd tu pytam. P.S. Dzięki za podlinkowanie;) ~ Wcalenieja (dyskusja) 13:16, 29 paź 2026 (CET)
Nie wiem, jak było po drugiej stronie Żelaznej Kurtyny, a nawet po drugiej stronie Odry, ale w PRL uważaliśmy tę część Berlina za właściwą, więc niewymagającą dookreślenia. Dookreślenie było potrzebne tamtemu niedobremu Berlinowi. Skoro artykuł opisuje tamte realia, używa tamtego nazewnictwa. Panek (dyskusja) 13:50, 29 paź 2026 (CET)
Po polsku stosowane były nazwy Berlin (dla stolicy NRD) i Berlin Zachodni (który, za stanowiskiem NRD, uznawaliśmy za osobny byt polityczny, a nie za część RFN) – wystarczy tylko przejrzeć mapy z tamtego okresu (np. atlasy szkolne), czy akty prawne. Kwestie niemieckiej nazwy Berlina Zachodniego wyjaśnia deWiki, natomiast w odniesieniu do NRD-owskiej części Berlina deWiki stosuje nazwy typu Ost-Berlin bez jakiegokolwiek ich uźródłowienia. A w NRD miasto to nazywało się Berlin, bez tego „wschodni”. A skoro to było miasto na terenie NRD, to istotne jest, jaką oficjalną nazwę nosiło ono w NRD, jeśli w RFN stosowano dla niego jakąś inną nazwę, to był to RFN-owski egzonim, o którym co najwyżej można wspomnieć, jako ciekawostce (teraz w naszym artykule o NRD-owskim Berlinie podane są błędne nazwy niemieckie). Nazwy, jakie mają artykułu o obu miastach berlińskich w naszej Wikipedii są poprawne. Aotearoadyskusja 17:09, 29 paź 2026 (CET)
Rozumiem, nie było jednak tematu. Dzięki:) ~ Wcalenieja (dyskusja) 17:35, 29 paź 2026 (CET)
Pisownia „świadkowie Jehowy”
Cześć, zwracam uwagę na świeżą poradę w Poradni Językowej PWN: wiara świadków Jehowy.
Do tej pory przyjęło się u nas rozróżnienie: mała litera w odniesieniu do wyznawcy/wyznawców („świadek/świadkowie Jehowy”), a wielka w odniesieniu do całej grupy/wyznania („Świadkowie Jehowy”). Z odpowiedzi poradni (a dokładniej dra Rafała Sidorowicza) wynika jednak, że również w odniesieniu do grupy religijnej jako całości właściwa jest mała litera („świadkowie Jehowy”), a wielką literą piszemy wyłącznie oficjalną nazwę zarejestrowanego związku wyznaniowego. Cytuję (podkreślenie moje):
Natomiast sformułowanie świadkowie Jehowy jest nazwą członków tej wspólnoty lub może być potocznym określeniem tego ugrupowania - w obu przypadkach zapisujemy je od małej litery.
Wygląda na to, że trzeba będzie chyba zrewidować dotychczasową praktykę i powoli zmieniać pisownię w artykułach ~ Wcalenieja (dyskusja) 20:09, 29 paź 2026 (CET)
To chyba jednak nie jest takie oczywiste. W tej niedawnej poradzie wskazuje się na zapis Kościół wielką literą w znaczeniu organizacji, choć to nie jest jakąkolwiek oficjalną nazwą. Zatem jeśli Świadkowie to odpowiednik Kościoła, zatem jednak należałoby zapisywać to słowo wielką literą. Niestety zasady stosowania wielkich i małych liter zarówno przed reformą, jak i po niej, są w wielu miejscach zupełnie nielogiczne, a wręcz sprzeczne ze sobą. Aotearoadyskusja 13:11, 30 paź 2026 (CET)
Różnica polega na tym, że słowo Kościół samo w sobie jest rzeczownikiem oznaczającym instytucję/związek wyznaniowy (stąd wielka litera w Kościół katolicki, Kościół ewangelicko-augsburski itd., analogicznie do reguł dotyczących instytucji). Natomiast fraza świadkowie Jehowy pod względem gramatycznym i znaczeniowym nie jest odpowiednikiem słowa Kościół, tylko słowa katolicy, baptyści czy adwentyści, tj. określeniem wyznawców danej religii (a te bez wyjątku piszemy małą literą). Nie piszemy wielką literą Mormoni czy Muzułmanie tylko dlatego, że występują w znaczeniu całej wspólnoty.
Wielką literą piszemy wyłącznie wtedy, gdy mowa o oficjalnej, formalnej nazwie instytucji/związku (np. Świadkowie Jehowy w Polsce czy Chrześcijański Zbór Świadków Jehowy). Zarówno najnowsza porada PWN, jak i słowniki (np. Wielki słownik języka polskiego PAN pod hasłem świadkowie Jehowy czy WSO PWN) są w tym względzie jednomyślne, nakazując zapis małą literą świadkowie Jehowy ~ Wcalenieja (dyskusja) 14:48, 30 paź 2026 (CET)
Ta interpretacja oznacza, że Kościół w nazwach typu Kościół katolicki należałoby także pisać małą literą, bo "wielką literą piszemy wyłącznie wtedy, gdy mowa o oficjalnej, formalnej nazwie instytucji/związku", a nie ma związku/instytucji o oficjalnej nazwie "Kościół". Aby było śmieszniej (a może straszniej), w „Pisowni słownictwa religijnego”, na którą powołują się w poradach, twierdzą, że zarówno zapis Kościół katolicki, jak i Kościół Katolicki są poprawne, a zapis wielkimi literami obu członów argumentują tym, że w Polsce nazwa ta jest traktowana jako synonim Kościoła Rzymskokatolickiego. Czyli mamy nazwę nieformalną, ale zapisaną wielkimi literami. Ponadto, wg „Pisowni” zapis jednowyrazowych rzeczowników Kościół, Cerkiew, Zbór wielkimi literami nie wynika z tego, że to rzeczownik oznaczający instytucję/związek wyznaniowy, tylko dlatego, że występuje „w znaczeniu ogół wiernych, wspólnota religijna, instytucja” (nb. „Pisownia” w wielu miejscach zaznacza, że jej wytyczne są odmienne od tego co podaje WSO PWN i formalnie to „Pisownia”, jako publikacja wprost przyjęta przez RJP, ma tu pierwszeństwo). Niestety logiki w zasadach nie ma. Aotearoadyskusja 18:54, 30 paź 2026 (CET)
Tyle że w tej argumentacji tkwi błędnie zrównujesz dwie zupełnie odrębne kategorie gramatyczno-leksykalne.
Wyrazy Kościół, Cerkiew czy Zbór to rzeczowniki jednostkowe oznaczające wspólnotę-instytucję i w „Pisowni słownictwa religijnego” wydaje się, że reguluje je rozdział 12 („wydaje się”, bo nie mam niestety dostępu do pełnej książki). Natomiast sformułowanie świadkowie Jehowy to gramatycznie nazwa osobowa w liczbie mnogiej – jej odpowiednikiem nie jest Kościół, lecz słowo katolicy czy adwentyści. Tę kategorię reguluje zupełnie inna zasada: https://sjp.pwn.pl/zasady/Nazwy-czlonkow-spolecznosci-wyznaniowych;629441 (wydaje się, że rozdział 14 w książce). Mówiąc o ogóle wiernych katolickich, nie piszemy przecież „wiara Katolików” czy „zjazd Adwentystów”.
Można (często słusznie) narzekać, że polska ortografia bywa niekonsekwentna czy nielogiczna, ale jako wikipedyści nie jesteśmy jednak od poprawiania systemu ani od konstruowania własnych analogii wbrew źródłom normatywnym. Mamy jednoznaczne hasła słownikowe oraz świeże rozstrzygnięcie dra Rafała Sidorowicza w Poradni PWN. Żadne z tych źródeł nie wydaje się dawać podstaw do zapisu wielką literą poza oficjalną nazwą prawną instytucji (np. Świadkowie Jehowy w Polsce) ~ Wcalenieja (dyskusja) 20:50, 30 paź 2026 (CET)
Zrobiłem głębszy research i okazuje się, że sprawa jest jeszcze bardziej złożona, bo chyba mamy do czynienia z dwugłosem w samych źródłach normatywnych:
Za wielką literą dla wyznania/instytucji jest sam Wielki słownik ortograficzny PWN notujący hasło: „Świadkowie Jehowy (związek wyznaniowy)” z dopiskiem: „ale: świadkowie Jehowy – jego wyznawcy”. Wydaje się potwierdzać to też publikacja językoznawcza (analiza UMK, s. 414), która wskazują na homonimię, tj. mała litera dla członków grupy, a wielka dla samego ruchu/organizacji jako skrótowej nazwy własnej.
Za małą literą między innymi są najnowsza porada dra Sidorowicza oraz WSJP PAN, które wielką literę rezerwują wyłącznie dla pełnej, formalnej nazwy rejestrowej (Świadkowie Jehowy w Polsce), a każde inne użycie nakazują pisać małą.
Na ten moment nie będę nic zmieniać pochopnie, ale jeszcze muszę na to głębiej popatrzeć, bo chyba zbyt się „podpaliłem” po poradzie PWN-u:) ~ Wcalenieja (dyskusja) 21:02, 30 paź 2026 (CET)
Ja popieram wersję WSO PWN:
1. Dużą literą: „Świadkowie Jehowy”, jeśli mowa o instytucji religijnej, nawet jeśli jest to nazwa skrócona tej instytucji
2. Małą literą: „świadkowie Jehowy”, jeśli mowa o wyznawcach tej religii
Pisownia małą/dużą literą pozwala od razu rozróżnić, czy mowa o instytucji czy o ludziach. Michał Ski (dyskusja) 21:13, 30 paź 2026 (CET)
Tu należy jeszcze zauważyć, że twierdzenie (obecne tez w niektórych poradach), że tylko nazwę formalną należy zapisywać wielką literą, a nieformalną już małą, jest sprzeczne zarówno z nadrzędną zasadą zapisywania nazw instytucji wielka literą (bez rozróżnienia, czy nazwa oficjalna, skrócona, czy potoczna), jak i doprowadzałoby do takich absurdów, że należałoby pisać katolicki uniwersytet lubelski, bo nazwą oficjalną jest tylko Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II, instytut Chopina/narodowy instytut Chopina, bo oficjalnie to Narodowy Instytut Fryderyka Chopina itd. A na marginesie, w „Uniwersalnym słowniku języka polskiego” (dość starym, bo z 2004) mamy: „Świadek Jehowy «członek grupy wyznaniowej powstałej w 1872 r. w Stanach Zjednoczonych, głoszącej rychły koniec świata, nieuznającej obrzędów religijnych poza czytaniem Biblii i chrztem przez zanurzenie w wodzie»”, czyli nawet nazwę członka społeczności wyznaniowej nakazywał zapisywać wielką literą. Słowniki i opinie językoznawców sobie przeczą – i jak tu zwykły użytkownik języka ma być mądry i wiedzieć jak pisać... Popieram tu zdanie Michała Ski, a nawet bym je jeszcze uogólnił na wszelkie ruchy religijne – nazwa ruchu/instytucji/kościoła zawsze wielkimi literami, niezależnie, czy posługujemy się nazwą formalną, czy jej formą nieoficjalną, zaś nazwy członków tych społeczności małymi literami. Aotearoadyskusja 09:17, 31 paź 2026 (CET)
W pełni popieram takie ogólne podejście, choć to temat do WP:NAZ. Michał Ski (dyskusja) 11:29, 31 paź 2026 (CET)
To drugie to obecnie str. uj. ale medyczne znaczenie jest chyba podstawowe? (Ciekawe, że podczas COVIDu nikt nie poprawił...) Piotr Konieczny aka Prokonsul PiotrusSłucham? 07:05, 30 paź 2026 (CET)
Wszystkie znaczenia, łącznie z dzielnicą Świnoujścia, biorą swoje źródło w pojęciu epidemiologicznym, a więc medycyna ma pierwszeństwo i nie można powiedzieć, że któreś ze znaczeń pochodnych jakoś wyraźnie ją wyprzedziło (to nie jest przypadek taki jak np. Uran). Innymi słowy - hasło medyczno powinno nie mieć dookreślenia, a hasło ujednoznaczniające powinno mieć "(ujednoznacznienie)". Panek (dyskusja) 09:32, 30 paź 2026 (CET)
Popieram, ta medyczna kwarantanna to i najważniejsze, i najczęściej stosowane znaczenie. Aotearoadyskusja 13:12, 30 paź 2026 (CET)
Załatwione - zdecydowanie dominujące znaczenie medyczne jest bezdyskusyjne. Michał Ski (dyskusja) 21:32, 30 paź 2026 (CET)
Obecnie Bajarz to str. uj. ale o wątpliwej przydatości - poza ww. serialem jest tam termin słownikowy i praktycznie nie używany synonim innego pojęcia. PS. Jest to także rzadki synonim zbioru baśni, ale ne mamy o tym pojęciu hasła. Piotr Konieczny aka Prokonsul PiotrusSłucham? 13:37, 30 paź 2026 (CET)
A niby dlaczego? Podstawowym znaczeniem słowa „bajarz” jest „osoba opowiadająca baśnie, fantastyczne historie; gawędziarz”, a nie jakiś mało znany serial. To, że nie mamy artykułu o bajarzach (a taki mógłby powstać – ile to artykułów na temat bajarzy jest w Google Scholar) nie znaczy, że mamy ten tytuł przyznawać serialowi. Obecne rozwiązanie ma uzasadnienie. Aotearoadyskusja 18:59, 30 paź 2026 (CET)
Obecnie hasło mamy przez v, ale pisowania polska preferuje w. Tak jest w cytowanym przeze mnie słowniku Żabskiego. Jesli mam rację, może jakiś admin zamieni hasła? Piotr Konieczny aka Prokonsul PiotrusSłucham? 15:28, 2 lis 2026 (CET)
Jest hasło o tytule jak wyżej. Pojęcie występuje powszechnie w polskojęzycznej literaturze z ochrony środowiska. Najwyraźniej ma swoje odpowiedniki w języku czeskim i niemieckim, no i oczywiście angielskim jako lingwie france nauki i techniki, ale mniejsza z tym, bo nie chodzi o samą obecność nazwy, a jej pisownię, a tu inne języki nie mają znaczenia. Jest to oczywiście nazwa nieformalna, choć nie na tyle potoczna, żeby nie pojawiać się nawet w dokumentach wydawanych przez państwową służbę – Inspekcję Ochrony Środowiska. W związku z tym pojawia się w co najmniej czterech wariantach: Czarny Trójkąt, „Czarny Trójkąt”, czarny trójkąt i „czarny trójkąt”. Nie znalazłem na szybko wersji Czarny trójkąt i „Czarny trójkąt”, ale nie zdziwiłyby mnie. Czasem są one poprzedzone kwalifikatorem tzw. Ogólne zasady pisowni PWN nie do końca pomagają, jako że wg nich „Odnoszące się do obiektów geograficznych wieloczłonowe wyrażenia metaforyczne, konwencjonalne peryfrazy, oparte na stereotypowych skojarzeniach, zapisujemy w różny sposób”. Mamy zatem kazuistykę: metaforyczna Antarktyda ma być zapisana dużymi literami, gdy chcemy ją nazwać Białym Kontynentem, ale małymi, gdy szóstym kontynentem. Czarnego trójkąta słownik nie notuje (a przywoływany przezeń korpus notuje oba warianty bez cudzysłowu). Chyba że uznać, że jednak nie jest to nazwa metaforyczna, ale zwyczajowa. Przemawiałyby za tym przykłady, w których wszystkie nazwy metaforyczne (poza Ziemią Obiecaną, którą jednak generalnie utożsamia się z Kanaanem) mają swój bardziej formalny odpowiednik. Tymczasem [c]zarny [t]rójkąt nie ma swojego odpowiednika w świecie formalnym - jest nazwą samą dla siebie. (Kontrargumentem byłoby twierdzenie jakoby oficjalną nazwą miał być Trójkąt Siarkowy (https://www.ansibl.com/mazurski.eu/krm/files/Kleska_lasow_sudeckich.pdf), ale mam wobec niego umiarkowane zaufanie, choć wygłosił je profesor nauk ekonomicznych specjalizujący się w geografii, który mógłby w zasadzie znać dokumenty planistyczne późnego PRL. Tzn. nie neguję, że nazwa [t]rójkąt [s]iarkowy funkcjonowała, ale przypuszczam, że na podobnym poziomie formalizmu.) Zatem moim zdaniem jest przewaga argumentacji za wersją Czarny Trójkąt, choć przyznaję, że słaba. Skoro zasady ortograficzne są niejasne, odwołałbym się do estetyki. O ile warianty z cudzysłowem wyglądają dobrze w dokumentach ogólnych (raporty krajowe o stanie środowiska), gdzie pojawiają się najwyżej kilka razy, o tyle w artykule opisującym właśnie ten byt wyglądałby wg mnie dziwacznie. Pisownia małymi literami też moim zdaniem ujdzie, gdy jest raz, kilka razy użyta metaforycznie, zwłaszcza w luźnym tekście beletrystycznym czy felietonie, zgodnie z regułą pwn (w stylu królowa polskich rzek zamiast Wisła), o tyle, gdy pojawia się kilkadziesiąt razy w różnych kontekstach w haśle encyklopedycznym, również wygląda dziwnie. Aż prosi się o traktowanie jej jak nazwy własnej pisanej dużymi literami. Moim zdaniem wszystko wskazuje na przewagę wersji Czarny Trójkąt, ale nie chcę ujednolicać pisowni w tę stronę samowolnie. Panek (dyskusja) 13:47, 5 lis 2026 (CET)
Argument, że zapis nazwy małymi literami w artykule encyklopedycznym wygląda dziwnie jest argumentem wydumanym – jakoś małe litery nie przeszkadzają nam w artykułach o województwach, powiatach, czy historycznych ziemiach – czy zmienimy ponad stukrotne wystąpienia nazwy mała literą w artykule województwo mazowieckie, bo „gdy pojawia się kilkadziesiąt razy w różnych kontekstach w haśle encyklopedycznym, również wygląda dziwnie. Aż prosi się o traktowanie jej jak nazwy własnej pisanej dużymi literami”. Moim zdaniem z artykułu wynika, że to nie nazwa własna, tylko określenie. Z artykułu wynika, że to określenie dość przybliżonego obszaru, które zaczęło funkcjonować w latach 80. i było stosowane ok. 20 lat, by po różnych przekształceniach pro-eko w regionie zostało zastąpione określeniem zielony trójkąt (oczywiście dawne określenie stosowane jest nadal w odniesieniu do dawniejszych czasów). Niemniej takie określenia, często nie będące nazwami własnymi, funkcjonują także w zapisie wielkimi literami, np. Trójkąt Trzech Cesarzy (ani to nazwa własna, ani poprawne tłumaczenie), Trójkąt Weimarski (porozumienie to ma swoją nazwę, a ten „trójkąt”, to tylko potoczne określenie), nie wspominając już o Trójkącie Bermudzkim (nb. w artykule Diabelskie Morze mamy podanych szereg określeń wariantowych ze słowem „trójkąt” i wszystkie zapisane są wielką literą). Zatem, uzasadnienie merytoryczne można znaleźć dla różnych zapisów, a każdy z nich ortograficznie można uznać za poprawny. Zatem tu należałoby, jak w innych podobnych sytuacjach, gdy źródła stosują różną nazwę, wybrać formę, która najczęściej pojawia się w sensownych źródłach. Aotearoadyskusja 17:56, 5 lis 2026 (CET)
Do dzisiaj to było Cerro Peró, @JanKowalski69 przeniósł, powołując się na OpenStreet Map (). Jest to w porządku? Ciacho5 (dyskusja) 19:40, 5 lis 2026 (CET)
A dlaczego miałoby być niepoprawne? Na nazwę Cerro Peró nie było źródeł, a nazwa Cerro Tres Kandú wymieniona jest w linku zewnętrznym podanym w artykule i stosowana jest w innych Wikipediach. Cały artykuł jest bardzo słaby i bez jego rozbudowania na podstawie sensownych źródeł (w tym wyjaśniających kwestię nazwy) nie da się obiektywnie stwierdzić jaka faktycznie nazwę ma ta góra (mówimy o Paragwaju, gdzie formalnego przyjmowania nazw takich obiektów raczej nie ma). Na chwilę obecną zmiana tytułu jest jak najbardziej poprawna – nieuźródłowioną nazwę zamieniono na uźródłowioną. Aotearoadyskusja 07:55, 6 lis 2026 (CET)
Podczas akcji BATUTA 2026, zerkając na listę artykułów do poprawy, zdałem sobie sprawę, że w hasłach poświęconych ścieżkom dźwiękowym do filmów panuje totalny rozgardiasz. Zwróćcie proszę uwagę na kilka z tych artykułów:
To jak w końcu nazywać te hasła? Czy wydane soundtracki filmowe to „albumy”, czy „ścieżki dźwiękowe”?
Dlaczego jedne hasła o soundtrackach z filmów zagranicznych mają tytuł polski, inne zagraniczny (Irréversible to u nas nic innego, jak Nieodwracalne)?
Jaki jest sens w wydzielaniu osobnych haseł o soundtrackach, skoro często nic więcej poza listą ścieżek nie da się o nich napisać?
Ponieważ ten wątek dotyczy zapewne setek, jeśli nie tysięcy haseł, to przydałoby się to jakoś usystematyzować, prawda? Stąd też kieruję do Was zapytanie, jak sobie poradzić z problemem nazewnictwa (a być może i encyklopedyczności) soundtracków filmowych.
Zacznę od końca. Zdecydowanie większość artykułów o soundtrackach powinna być zintegrowana z artykułami o filmach. Niektóre ścieżki dźwiękowe zasługują na osobne artykuły (na szybko jako przykłady: Music from the Motion Picture Pulp Fiction, z naszego podwórka to chociażby ścieżka dźwiękowe do serialu O dwóch takich, co ukradli Księżyc), ale to byłyby wyjątki. Jeśli nie ma żadnych opracowań na temat wydawnictwa, gdzie płyta byłby omawiania obok filmu, a nie wyłącznie jako część, to ścieżka samodzielnie jest nieency i powinna być zintegrowana z artykułem o filmie. Ścieżki dźwiękowe traktowałbym jako inny rodzaj wydawnictwa muzycznego, nie mam 100% pewności, ale wydaje mi się, że nie każda ścieżka ukazuje się w formie wydawnictwa. No i skoro artykuły o filmach mają „polskie tytuły” (tak, jak ukazywały się w Polsce) to powinniśmy być konsekwentni i pisać o ścieżce dźwiękowej do Nieodwracalnych. Runab (dyskusja) 08:46, 6 lis 2026 (CET)
Właściwa nazwa u nas to „ścieżka dźwiękowa”. Zgadzam się z wypowiedzią powyżej. Skoro mamy polskie tytuły filmów, to powinniśmy tę samą zasadę nazewnictwa stosować w ścieżkach dźwiękowych. Co do sensu wydzielania; oczywistością jest, że nie każda ścieżka zasługuje na osobne hasło, bo i po co? By wstawić infobox i wymienić listę utworów? Bez sensu. W takich przypadkach powinno to być integrowane z art. o filmie. Jednakże są i wyjątki - sam stosunkowo niedawno wycisnąłem z art. o soundtracku do Bohatera ostatniej akcji DA. Podobny zabieg planuję w odniesieniu do Samotników – to przykłady ścieżek, które odniosły nieporównywalnie większy sukces w stosunku do filmu, do którego były nagrane. Ale są i inne, które można śmiało napisać jako osobny art. (Dobry, zły i brzydki) czy rozbudować (Titanic). Mike89 (dyskusja) 09:09, 6 lis 2026 (CET)
Niestety Wikipedia:Encyklopedyczność/albumy muzyczne wprost podaje, że „albumy zawierające materiał muzyczny pochodzący z filmów” są autoency, o ile były dostępne w oficjalnej sprzedaży (a albumy ze ścieżkami dźwiękowymi filmów co do zasady były). Zatem integrowanie tych albumów do artykułach o filmach nie jest możliwe bez zmiany zasady, że sa one samodzielnie ency. A co do tytułów, to album nie jest filmem i nie muszą być dla nich stosowane identyczne tytuły. Co do zasady, polskie tytuły filmów podajemy, gdy tak podają polskie źródła, pod polskim tytułem był dystrybuowany film itp. Jeżeli album tak samo był nazywany po polsku, miał polski tytuł itp, to oczywiście ten polski tytuł należy podać. Jeśli natomiast nie miał polskiego tytułu (czasami nawet w Polsce nie był rozpowszechniany), to nie ma podstaw by jego tytuł tłumaczyć. Aotearoadyskusja 10:00, 6 lis 2026 (CET)
@AotearoaCo do zasady, polskie tytuły filmów podajemy, gdy tak podają polskie źródła, pod polskim tytułem był dystrybuowany film itp. – niekoniecznie, skoro Dirty Dancing nie jest nazywane u nas Wirującym seksem, a Terminator – Elektronicznym mordercą. Ale nie w tym rzecz. Chodzi o spójność samych tytułów haseł dot. soundtracków (nie spolszczałbym na siłę tytułów podanych w samej treści artykułów). Dwa przykłady. Harry Potter and the Deathly Hallows – Part 2 (ścieżka dźwiękowa). Ścieżka dźwiękowa do drugiej części filmu Harry Potter i Insygnia Śmierci. Film dystrybuowany po polsku, na podstawie książki przełożonej na polski. Album wydany po angielsku, OK. Tylko że tutaj jest dopisek „(ścieżka dźwiękowa)”. Co w takim razie z Gangs of New York: Music from the Miramax Motion Picture, z filmu znanego u nas jako Gangi Nowego Jorku? Chyba coś tu jest nie tak, prawda? Tym bardziej, że przytoczony przeze mnie przed chwilą HP był wydawany pod pełną nazwą Harry Potter and the Deathly Hallows, Pt. 2 (Original Motion Picture Soundtrack). Jedne ścieżki dźwiękowe są z dopiskiem „(ścieżka dźwiękowa)”, inne figurują pod nazwą „(album)”, jeszcze inne właśnie z pełną anglojęzyczną nazwą. To chyba dowód zupełnego chaosu. Przy okazji tego, co wspomniał @Mike89: jeśli powstanie hasło o ścieżce dźwiękowej Ennia Morricone do filmu Dobry, zły i brzydki, to zgodnie z Twoją logiką – jako że nie było polskiego wydania – należałoby wskazać pierwotny tytuł OST. Tyle że soundtrack do tego filmu był wydawany zarówno pod nazwą Il buono, il brutto, il cattivo (Colonna Sonora Originale) (wyd. Emi Music Publishing), jak i The Good, the Bad and the Ugly (Original Motion Picture Soundtrack) (wyd. Capitol Records). Co wtedy (zwłaszcza że chodzi o międzynarodową, wielojęzyczną koprodukcję)? Ironupiwada (dyskusja) 11:27, 6 lis 2026 (CET)
Jeżeli album nazywa się Gangs of New York: Music from the Miramax Motion Picture, to zmienianie tego na Gangi Nowego Jorku: Muzyka z filmu wytwórni Miramax, Gangi Nowego Jorku: Music from the Miramax Motion Picture lub an samo Gangi Nowego Jorku byłoby zwykłym OR, jak i absurdem polegającym na zmienić tytułu, by dopasować go do jakiegoś przyjętego założenie (liczy się schemat, a nie poprawność merytoryczna). A to, że album wydany był pod różnymi nazwami w różnych państwach nie jest istotnym argumentem – sytuacja taka może dotyczyć (i dotyczy) różnych produktów kultury nieobecnych w Polsce (np. film w koprodukcji, mający oficjalne tytuły w dwóch, czy trzech językach) i jakoś Wikipedia sobie z tym musi radzić. Sytuacje wyjątkowe mogą się przydarzyć i należy do nich mieć wyjątkowe podejście, a nie z powodu wyjątkowych sytuacji tworzyć jakiś schemat, który merytorycznie jest niepoprawny przy większości przypadków. Aotearoadyskusja 13:52, 6 lis 2026 (CET)
@Aotearoa A gdzie ja powiedziałem, że należy dosłownie tłumaczyć tytuły soundtracków? To jest erystyczne przekręcenie mojej powyższej wypowiedzi – oczywiste argumentum ad abusrdum. A dlaczego nie pójść w inną stronę i nie zmienić tytułów haseł np. wedle wzoru Ścieżka dźwiękowa z filmu [nazwa tytułu]? To by pozwoliło znacząco uprościć ujednolicenie nazewnictwa. Chyba że idziemy w zaparte i będziemy tworzyć hasła, dajmy na to, typu À bout de souffle (ścieżka dźwiękowa) na podstawie filmu znanego u nas jako Do utraty tchu… To nie jest absurd? Ironupiwada (dyskusja) 14:44, 6 lis 2026 (CET)
Sytuację stawiasz nieco na głowie. Ścieżka dźwiękowa jest jednym z rodzajów albumów muzycznych. Albumy mają swoje tytuły (jest to nazwa własna) i pod tym tytułem powinny być umieszczone w Wikipedii. Zapis typu „ścieżka dźwiękowa filmu ABC” nie jest tytułem albumu i w tytule artykułu o albumie nie powinien być użyty, zwłaszcza że albumy ze ścieżką dźwiękową z danego filmu często nie uwzględniają całej ścieżki dźwiękowej, a czasami maja utwory dodatkowe, które w filmie sie nie pojawiły. Tytuł albumu powinien być taki, jaki ma ten album, a nie jakiś wymyślony przez Wikipedystów, by pasowało do jakiegoś schematu, czy było łatwiej identyfikowalne z filmem. Przypominam, że na każdą informację podaną w Wikipedii musza być źródła – jeśli na dany tytuł, wymyślony na poczekaniu, by był zgodny z jakimś założeniem, nie ma źródeł, to znaczy, że jest on niepoprawny. I jakiekolwiek argumenty, że to nielogiczne, że to utrudni wyszukiwanie itp. są nieistotne, skoro to jest zwykłe łamanie podstawowych zasad Wikipedii. I absurdem jest próba wyłączenia jakiejś części Wikipedii z zasad typu Wikipedia:Weryfikowalność, czy Wikipedia:Nie przedstawiamy twórczości własnej. Nie ma źródeł na daną polską nazwę albumu ze ścieżką dźwiękowo jakiegoś filmu, to nie ma prawa ona pojawić się w Wikipedii. Aotearoadyskusja 09:57, 7 lis 2026 (CET)
Sprzątanie bałaganu (i to w ramach konsultacji tutaj) jest łamaniem zasad Wikipedii? Ciekawe. Czegoś jeszcze nie można tu zasugerować, nie narażając się na wyświechtane zaklęcie WER/OR? Poza tym mówię o zmianie tytułu hasła, nie tytułu soundtracku jako takiego (np. wewnątrz treści hasła). To dwie różne sprawy. Ironupiwada (dyskusja) 10:13, 7 lis 2026 (CET)
Bałagan można sprzątać zgodnie z zasadami i łamiąc te zasady. A z pierwotnych propozycji, gdzie sugerowano m.in. kasowanie artykułów uznanych za autoency, widać, że proponując działania nie zwrócono uwagi, czy są one zgodne z obowiązującymi w Wikipedii zasadami. Aotearoadyskusja 11:14, 7 lis 2026 (CET)
Ja raczej bym szedł za "ścieżką dźwiękową". Co do języków to chyba bym szedł za polską nazwą filmu (jeśli taka istnieje) Nejvis (poklikamy?) 11:47, 6 lis 2026 (CET)
Jako autor artykułów o ścieżkach dźwiękowych do obuczęściRio czuję się wywołany do tablicy. Nazywając artykuły kierowałem się oficjalną nazwą albumu, wymienianą choćby w AllMusic. Pytanie brzmi, jak zostały wydane obie te ścieżki na rynku polskim. Jeżeli już ujednolicić nazwy, to <polski tytuł filmu> (ścieżka dźwiękowa), np. Rio (ścieżka dźwiękowa). ElectroTiel|łiir! 12:56, 6 lis 2026 (CET)
Doceniam chęć ujednolicenia i wspieram. Tytuł (album) jest dla mnie lepszy niż Tytuł (ścieżka dźwiękowa). Andrzei111 (dyskusja) 21:30, 6 lis 2026 (CET)
W przypadku albumów muzycznych ze ścieżką dźwiękową do filmu stosujemy oryginalną nazwę albumu, nie polskojęzyczną nazwę filmu do którego został nagrany bo to co innego chyba, że pod taką nazwą ktoś go rzeczywiście wydał (polskojęzyczny tytuł, nie jakikolwiek tytuł w Polsce). Poza tym jeśli film był wydany oryginalnie pod anglojęzyczną nazwą, a w Polsce ktoś wydał film pod innym anglojęzycznym tytułem, albo nawet po francusku to nie ma to znaczenia dla PLWP i stosujemy oryginalny tytuł filmu, bo taki film może mieć nawet różne anglojęzyczne nazwy w krajach nieanglojęzycznych. Eurohunter (dyskusja) 19:55, 7 lis 2026 (CET)
Ujednolicenie nazw artykułów o historii literatury polskiej
Moim zdaniem takie nazewnictwo jest mało naturalne i nie odpowiada typowemu sposobowi formułowania tytułów artykułów w Wikipedii. Dodatkowym problemem jest brak konsekwencji: dwa artykuły dotyczące późniejszych okresów noszą już normalne tytuły Literatura polska w okresie II wojny światowej oraz Polska literatura współczesna, aczkolwiek te kategorie reprezentuja dwie formy nazw ("literatura polska w okresie jakimśtam" vs "polska literatura jakaśtam").
Przy czym kategorie dla większiści tematów maja już normalną formę, praktycznie zawsze tej trzeciej wersji (patrz niżej).
Proponuję zastąpić tytuły z myślnikami bardziej naturalnymi i jednolitymi - pytanie, której wersji?
Jestem otwarty na sugestie jeśli ktoś ma lepsze propozycje. Chodzi mi przede wszystkim o odejście od dziwnej konstrukcji z myślnikiem i przyjęcie spójnej konwencji nazewniczej dla całej serii artykułów, z uwzględnieniem już istniejących nazw dotyczących późniejszych okresów.
Uwaga na marginesie: zasadniczo to kategorie typu: "oświeceniowa" i "w okresie Oświecenia" mogą istnieć równolegle (późne dzieła oświeceniowe pisano np. romantyzmie), ale pytanie czy chce się nam bawić, i czy mamy na to zasoby (to ostatnie pewnie nie). Jeśli chodzi o kategoryzację historyczną, to skłaniałbym się ku "w okresie", właśnie po to, żeby uniknąć dyskusji o typie pozycji, nie czasie powstania --Felis domestica (dyskusja) 14:33, 6 lis 2026 (CET)
A według tej strony lead powinien zaczynać się od wytłuszczonego tytułu artykułu.
Czy myślicie, że trzeba przenieść artykuł do "Ciasto Trzech Króli" czy po prostu zedytować lead, żeby zaczynał się od francuskiej nazwy? Nejvis (poklikamy?) 00:14, 7 lis 2026 (CET)
W artykule nie ma jakiegokolwiek źródła na polską nazwę (nie ma źródeł polskojęzycznych), zatem albo ta polska nazwa powinna być z artykułu usunięta, albo powinny być dodane źródła, że tak faktycznie to ciasto nazywa się po polsku (w polskich publikacjach przeważa stosowanie polskiej nazwy, a nie że ktoś gdzieś tam użył polską nazwę, jednak ogólnie stosowana jest nazwa francuska) i w konsekwencji tytuł artykułu tez powinien być zmieniony. Obecny zapis z tytułem po francusku i nazwa po polsku jest zdecydowanie niepoprawny. Aotearoadyskusja 10:02, 7 lis 2026 (CET)
Nowy artykuł, który moim zdaniem ma albo błędną nazwę, albo zakres znaczeniowy. Serial w języku polskim odnosi się do cyklu telewizyjnego, ew. internetowego bądź radiowego, patrz WSJP, SJP PWN. Artykuł jest oparty wyłącznie na źródłach anglojęzycznych. Pinguję autora i kilka osób, które może byłyby zainteresowane, a chyba rzadziej zaglądają do tej kawiarenki @Piotrus, @Ironupiwada, @Loraine, @Pbk, @Magalia. Gytha (dyskusja) 10:15, 9 lis 2026 (CET)
@Gytha Z wieloczęściowymi formami telewizyjnymi czy filmowymi wcale nie jest tak, że da się je zaklasyfikować wyłącznie jako seriale. Cytat z Beaty Kosińskiej-Krippner (2020, s. 58–59):
Dla porządku przypomnę, że wieloczęściowe formy można podzielić na cykle, serie i seriale. Cykliczność polega na tym, że zespół osobnych filmów łączy najczęściej tylko temat, poetyka lub idea, natomiast każdy opowiada inną, zamkniętą historię. W kolejnych odcinkach pojawiają się inni główni bohaterowie, zmieniają się miejsca. Zdarza się, że poszczególne części realizuje inna ekipa. Przykładami cyklu fabularnego są np. Dekalog (1988) Krzysztofa Kieślowskiego czy Opowieści weekendowe (1996-2000) Krzysztofa Zanussiego, zaś cyklu dokumentalnego – np. Małe ojczyzny (TVP2, 1993-). Seria dokumentalna może mieć np. jeden wspólny dla wszystkich odcinków temat przewodni i narratora, ale jej części stanowią formalnie i poznawczo zamknięte całości z relatywnie autonomicznymi wątkami; możemy je oglądać zarówno bez znajomości odcinków wcześniejszych, jak i następnych (np. Komornicy, TTV, 2015). Seria fabularna może mieć np. jednego bądź kilku głównych bohaterów, którzy są łącznikami poszczególnych odcinków, ale każdy odcinek ma zamkniętą historię. Postacie są w pewnym sensie unieruchomione jako osobowości i zbytnio się nie zmieniają. Najczęściej w takich seriach występuje jeden lub kilka wieloodcinkowych wątków (zwykle związanych z głównymi postaciami), które rozwijają się w tle głównego tematu każdego zamkniętego odcinka – np. seria filmów o Fantomasie czy Jamesie Bondzie. Zaś w serialach – dokumentalnych i fabularnych – poszczególne odcinki nie są zamkniętymi całościami, ale przez swą konstrukcję mają zachęcić widza do oglądania kolejnych odcinków. W serialach fabularnych postacie mogą się z czasem zmieniać i rozwijać jako osobowości. Odcinki muszą być oglądane chronologicznie, a widz po obejrzeniu danego odcinka jest niejako odsyłany do następnego z obietnicą, że ten na pewno zaspokoi jego ciekawość – w ten sposób serial przywiązuje do siebie publiczność (np. docusoap/telenowela dokumentalna Złote łany /TVP1, 2000/ lub telenowela Klan /TVP1, 1997-/).
Na WSJP czy PWN bym nie patrzył, bo znacząco upraszczają one niuanse zawarte w klasyfikacji form filmowych (inna sprawa, jak to się ma do fikcji literackich; nie jestem w stanie tego rozstrzygnąć, choć są już artykuły typu powieść w odcinkach). Ironupiwada (dyskusja) 11:27, 9 lis 2026 (CET)
Zatem tym bardziej nie możemy mieć artykułu o nazwie "serial" definiującego temat tak szeroko. Bo przypadku literatury nie spotkałam się z tym określeniem wcale. W przywołanym przez Ciebie artykule o powieści w odcinkach są polskie źródła i nie widzę z nim problemu;-). Btw. użyte tam źródło, Leksykon terminów medialnych, wyraźnie głosi "Serial [...] telewizyjny gatunek fabularny, narracyjna forma telewizyjna emitowana w regularnych odstępach czasu. [...] Gatunek ten obejmuje klika podgatunków: opery mydlane (ang. soap opera); telenowele (ang. docu-drama) i telenowele dokumentalne (ang. docu-soap), serie fabularne i miniserie oraz telewizyjne sagi rodzinne". Czyli wyłącznie telewizja (ew. radio, pomijane już często jako medium mniej popularne, z cyklem typu Matysiakowie). Gytha (dyskusja) 11:48, 9 lis 2026 (CET)
Podlinkowanie do en:Series fiction i zakreś treści obu artykułów pokazują, że to właśnie to „series fiction” miało być opisane w artykule. A to nie jest to samo co polski „serial”. W przypadku terminologii angielskiej nie zawsze ma ona odzwierciedlenie w terminologii polskiej i pisanie wówczas z anglojęzycznego punktu widzenia jest zupełnie bez sensu – piszemy encyklopedie po polsku, z terminologią stosowaną w języku polskim i ze znaczeniem tej terminologii stosowanej w języku polskim. Taka ekwilibrystyka, że znaczenie angielskie upakowujemy w jakiś mniej więcej podobny znaczeniowo termin polski jest błędna. Aotearoadyskusja 12:54, 9 lis 2026 (CET)
Artykuł rozbudowałem na podstawie mojego hasła z en, i jego stubikowa poprzednia wersja miała takie właśnie znaczenie jak hasło na en (), więc założyłem, że taka nazwa jest stosowana w jakiś polskich źrodłach w tym kontekście (eh, naiwnie założyłem, że ktoś to sprawdził, bo hasło wisiało przez lata…). Niemniej faktycznie, po polsku serial to w 99.9% serial TV (choć np. W Rękopisie znalezionym w smoczej jaskini, s. 53, Sapkowski pisze, że lubi „cykle i seriale” fantasy, i raczej używa tego terminu w odniesieniu do literatury, nie tylko telewizji. Niestety, Sapek w Rękopisie nie definiuje tego terminu ani jego relacji do cyklu). Sugeruję obecne hasło przenieść pod coś (patrz niżej), a serial przekierować do serial telewizyjny albo nawet z nim zamienić. Zostaje pytanie gdzie przenieść obecne hasło (tj. co to jest to coś o czym jest hasło). W Google Scholar widzę terminy "serial literacki" (serial literacki) i "seria fabularna" (seria fabularna), aczkolwiek nie są bardzo popularne ani dobrze ugruntowany (przez definicje w słownikach/leksykonach itp.). Niemniej mają tą zaletę, że są użyte w źródłach naukowych, nie są wymyślone przeze mnie, ale wadę, że nie do końca wiadomo, czy na pewno chodzi autorom o "series fiction".
Bliskoznacznym pojęciem jest cykl literacki, ale ten obejmuje cykle poetyckie, ktore raczej nie zalicza się do seriali literackich(?). Problemem jest też używanie przeplatających się definicji po angielsku i polsku i nie zawsze identyczne definicje w obydwu językach:( Nie zalecałbym także terminy seria literacka, to jest synonim albo podgatunek serii wydawniczej, z tego co widzę.
Tak, to chyba w tej chwili najsensowniejsze wyjscie, tzn. przeniesienie pod series fiction, a technicznie - anulowanie Twoich, Piotrusu, zmian w haśle serial i utworzenie przez Ciebie nowego hasła, bo jesteś, jak na razie, jedynym autorem treści;-). A potem możemy się zastanawiać, czy dałoby się znaleźć bardziej polsko brzmiący odpowiednik. I być może przekierowanie z serial do serial telewizyjny? (chyba że daloby sie cos znaleźć na radiowy). muszę wreszcie dac lapka do naprawy, 1/3 klawiszy prawie nie działa, w tym spacja i alt;-) Gytha (dyskusja) 14:13, 9 lis 2026 (CET)
Series fiction będzie miało sens, jeśli wyraźnie zaznaczy się na początku, że to opis z anglojęzycznego punktu widzenia. Bo jednak w przeciwieństwie do przyjętych w polszczyźnie science fiction, czy political fiction, ten termin raczej nie funkcjonuje. Nb. była już kiedyś dyskusja o gatunkach literackich i, o ile dobrze pamiętam, konkluzją było, że nie da się tego co stosowane jest w języku polskim przełożyć na to co stosowane jest w języku angielskim, gdyż granice miedzy niektórymi gatunkami przebiegają zupełnie inaczej. Aotearoadyskusja 20:20, 9 lis 2026 (CET)
A może, opisowo, "cykl utworów fabularnych"? Trzeba będzie przebudować definicję, ale przynajmniej tytuł bedzie odpowiadał zawartosci;-). W ostatecznosci ta "seria fabularna", jesli gdzies się w pracach naukowych przewija w podobnym kontekście. @Piotrus, @Aotearoa, @Ironupiwada? Gytha (dyskusja) 13:12, 10 lis 2026 (CET)
Artykuł przeniesiony pod oficjalną, ale dłuższą nazwę. W sumie do tego sprowadza się dyskusja, czy artykuły powinny być pod oficjalną nazwą, czy krótszą i bardziej powszechną (Klub Stodoła). Ja jestem za tym drugim. Poza tym Wikipedia:Nazewnictwo artykułów mówi (ale to tylko zalecenie): Nazwy stron powinny być jak najprostsze, a przy tym możliwie precyzyjnie określające temat artykułu. IMO krótsza wersja to spełnia. popek04 (dyskusja) 12:57, 9 lis 2026 (CET)
Nazwy "Klub Stodoła" używa sam klub (https://www.stodola.pl/), więc wygląda na to, że forma jest na tyle powszechna, że można ją stosować w tytule, a o nazwie oficjalnej wystarczy wspomnieć w leadzie. PiotrMig (dyskusja) 14:42, 10 lis 2026 (CET)
Miszmasz w nazewnictwie niemieckich powiatów
Nazwy artykułów o powiatach niemieckich to istny bajzel - połowa artykułów ma w nazwie słowo "Powiat", druga połowa niemiecki odpowiednik "Landkreis", a i są też inne (część nie ma nic, a np. powiat Herzogtum Lauenburg ma "Kreis"). Bardziej jednorodne są nazwy kategorii, gdzie wszystkie mają w nazwie polskie słowo "Powiat".
Czemu tak jest i która nazwa powinna być tą właściwą? Szturnek¿Què? 17:47, 11 lis 2026 (CET)
Była sobie dyskusja w 2013, z której wnioskiem było m.in., żeby nie używać nazwy "powiat". Z tym że nigdy nie zostało to zbotowane i chyba zmieniane tylko ad hoc. Jest Powiaty w Niemczech, które nie ma żadnego polskojęzycznego źródła. I jest Podział administracyjny Niemiec, gdzie jest źródło używające nazwy "powiat", natomiast nie jest to artykuł o tym, jak należy tłumaczyć nazwy jednostek administracyjnych, więc moim zdaniem niewystarczający, żeby to robić. --katafrakt (✉) 00:09, 12 lis 2026 (CET)